Soru

Zorluk: OrtaHavza Genelgesi

Mustafa Kemal Paşa, 2828 Mayıs 19191919 tarihinde yayımladığı Havza Genelgesi'nde halkın işgalleri protesto etmesini ve mitingler düzenlemesini istemiş; ancak bu gösteriler sırasında Hristiyan azınlığa yönelik herhangi bir saldırı veya düşmanlık yapılmaması konusunda kesin uyarılarda bulunmuştur.

Mustafa Kemal Paşa'nın bu uyarıyla aşağıdakilerden hangisini doğrudan engellemeyi amaçladığı söylenebilir?

  1. İtilaf Devletleri'nin Mondros Ateşkesi'nin 7. maddesini gerekçe göstererek yeni işgaller başlatmasınıCevap
  2. B
    Azınlıkların kurduğu zararlı cemiyetlerin kendi aralarındaki birleşme çabalarını
  3. C
    Milli Mücadele'nin gerekçe, amaç ve yönteminin ilk kez bu belgede açıklanmasını
  4. D
    İstanbul Hükümeti'nin Anadolu'ya yeni valiler ve memurlar atamasını
  5. E
    Temsil Heyeti'nin tüm yurdu temsil eder hale gelerek yürütme gücünü kullanmasını

Cevap

İtilaf Devletleri'nin Mondros Ateşkesi'nin 7. maddesini gerekçe göstererek yeni işgaller başlatmasını engellemek
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın en tehlikeli maddesi olan 7. madde, İtilaf Devletleri'ne güvenliklerini tehdit eden bir durum karşısında stratejik noktaları işgal etme yetkisi veriyordu. Mustafa Kemal Paşa, halkın işgallere tepki gösterirken azınlıklara zarar vermemesini isteyerek, işgalci güçlerin 'Hristiyan halk katlediliyor, asayiş bozuldu' diyerek yeni işgaller yapmasına engel olmayı amaçlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Havza Genelgesi'ndeki maddeyi analiz et.
Halkın miting yapması istenirken azınlıklara dokunulmaması emredilmiştir.
Milli heyecanı uyandırırken stratejik bir hata yapmamak hedeflenmiştir.
2
Dönemin hukuki zeminini (Mondros) hatırla.
Mondros'un 7. maddesi, İtilaf Devletleri'ne 'güvenliğin bozulması' durumunda istedikleri yeri işgal etme yetkisi veriyordu.
Azınlıklara yapılacak bir saldırı, işgalciler için bekledikleri 'güvenlik bozuldu' bahanesini oluşturacaktır.
3
Eylemin sonucunu yorumla.
Hukuki bahaneyi ortadan kaldırmak.
İşgalleri genişletmek isteyen devletlerin elindeki kozu alarak direncin meşruiyetini korumak amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Mondros 7. Madde ve Stratejik Meşruiyet

İpuçları

1
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın işgallere zemin hazırlayan en tehlikeli maddesini düşünün.
2
İtilaf Devletleri, işgallerini 'hukuki bir nedene' dayandırmak için asayişin bozulmasını bekliyordu.
3
7. madde, güvenliğin bozulduğu her yerin işgaline izin veriyordu. Azınlıklara saldırı yapılması bu maddeyi tetikleyebilirdi.

Daha Fazla Pratik

Havza Genelgesi'nin halk üzerindeki etkisini anlamak için 'Sultanahmet Mitingleri' gibi örnekleri inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla