Soru

Zorluk: ZorTBMM Başkanlık Divanı

1982 Anayasası'na göre, TBMM Başkanlık Divanı üyelerinin siyasi partileriyle ilişkileri, Meclis içindeki faaliyetleri ve oy kullanma yetkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. TBMM Başkanı ve o esnada oturumu yönetmekte olan başkanvekili dışındaki tüm Divan üyeleri, Meclis oylamalarına katılma ve oy kullanma hakkına sahiptir.Cevap
  2. B
    Meclis Başkanı seçilen milletvekilinin, tarafsızlığını koruması amacıyla üyesi olduğu siyasi parti ile ilişiği tamamen kesilir ve milletvekilliği sıfatı sona erer.
  3. C
    Siyasi parti grupları, Meclis'teki üye tam sayılarının oranına göre kendi aralarından Meclis Başkanı adaylarını belirleyerek Genel Kurul'a sunarlar.
  4. D
    Meclis Başkanı, tarafsızlık ilkesi gereği üyesi olduğu siyasi partinin sadece Meclis içindeki çalışmalarına katılamaz; ancak parti grubunun Meclis dışındaki etkinliklerinde yer alabilir.
  5. E
    Başkanlık Divanı için bir yasama döneminde iki kez seçim yapılır ve her iki devre için seçilen üyelerin görev süreleri ikişer yıl olarak belirlenmiştir.

Cevap

TBMM Başkanı ve oturumu yöneten başkanvekili dışında kalan diğer Başkanlık Divanı üyelerinin (kâtip üyeler, idare amirleri ve o an oturumu yönetmeyen başkanvekilleri) oy kullanma hakları saklıdır.
1982 Anayasası'nın 94. maddesi uyarınca, sadece TBMM Başkanı ve o esnada oturumu yöneten başkanvekili Meclis tartışmalarına katılamaz ve oy kullanamaz. Bu hükümden yola çıkarak, oturumu yönetmeyen diğer başkanvekilleri ile kâtip üyeler ve idare amirlerinin oylamalara katılma ve oy kullanma haklarının devam ettiği sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
TBMM Başkanlık Divanı'nın yapısını analiz etme
Divan; Başkan, başkanvekilleri, kâtip üyeler ve idare amirlerinden oluşur.
Üyelerin hukuki statüsünü belirlemek için önce kapsamı bilmek gerekir.
2
Anayasa'nın 94. maddesindeki yasakları inceleme
Meclis Başkanı ve oturumu yöneten başkanvekilinin tartışmalara katılması ve oy kullanması yasaklanmıştır.
Yasağın kapsamını netleştirerek hangi üyelerin muaf olduğunu belirlemek gerekir.
3
Diğer üyelerin durumunu değerlendirme
Kâtip üyeler ve idare amirleri için böyle bir yasak bulunmadığı görülür.
Anayasa'da açıkça belirtilmeyen bir yasak, milletvekilliği haklarının kullanımına engel teşkil etmez.

Anahtar Kavram

TBMM Başkanlık Divanı'nda Oy Kullanma ve Tarafsızlık Rejimi

İpuçları

1
Oy kullanma yasağının kimleri kapsadığını Anayasa madde 94 üzerinden hatırlayın.
2
Bir başkanvekilinin oy kullanamaması için o sırada 'başkanlık kürsüsünde' olması gerekir.
3
Siyasi parti gruplarının Divan üyeliği dağılımındaki rolleri ile aday gösterme yasaklarını karşılaştırın.

Daha Fazla Pratik

Meclis Başkanı seçim turları ve gerekli çoğunluk sayılarını tekrar ederek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla