Anayasası’nın “Meclisin Faaliyetleri ile İlgili Hükümler” başlığı altında düzenlenen TBMM Başkanlık Divanı’na ilişkin; üyelerin adaylık usulleri, yasama faaliyetlerindeki tarafsızlık statüsü ve oylama yetkileri bütüncül bir bakış açısıyla incelendiğinde, aşağıdakilerden hangisi hukuken isabetli bir tespittir?
- Siyasi parti gruplarının Meclis Başkanlığı için aday gösterme yetkisi anayasal olarak yasaklanmış olsa da Divan’ın genel oluşumunda partilerin Meclis’teki temsil güçlerinin yansıtılması esastır; ayrıca Meclis Başkanı hiçbir durumda, oturumu yöneten başkanvekili ise sadece o oturumda oy kullanma hakkına sahip değildir.Cevap
- BBaşkanlık Divanı üyelerinin tamamı, tarafsızlık ilkesinin bir gereği olarak, seçildikleri andan itibaren partileriyle olan tüm ilişkilerini sonlandırır ve Genel Kurul'daki hiçbir oylamaya katılamazlar.
- CMeclis Başkanı seçimi, siyasi parti gruplarının gösterdiği adaylar arasından üye tamsayısının nitelikli çoğunluğu ile gerçekleştirilir ve seçilen başkanın görev süresi her durumda yasama dönemiyle sınırlı olmaksızın dört yıldır.
- DBaşkanlık Divanı'nın idari işlerini yürüten kâtip üyeler ve idare amirleri, meclis içindeki hiyerarşik yapı gereği milletvekili olmayan uzman kişiler arasından da seçilebilir.
- EBir yasama dönemi içerisinde Başkanlık Divanı için yalnızca bir kez seçim yapılır ve seçilen divan üyeleri, meclis yenilenene kadar görevlerini kesintisiz ve tarafsız bir şekilde sürdürürler.
Cevap
Siyasi parti grupları Meclis Başkanlığı için aday gösteremez ancak Divan'ın diğer üyeliklerinde temsil oranları esas alınır; Meclis Başkanı hiçbir durumda, oturumu yöneten başkanvekili ise sadece o oturumda oy kullanamaz.
Doğru seçenek olan ifade, Anayasa'nın . maddesindeki iki temel kuralı başarıyla birleştirmiştir: Birincisi, siyasi parti gruplarının Meclis Başkanlığı için aday gösteremeyeceği kuralıdır; ikincisi ise oylama yetkisine dair sınırlamadır. Meclis Başkanı makamın tarafsızlığı gereği hiçbir şekilde oy kullanamazken, Başkanvekilleri sadece oturumu yönettikleri birleşimlerde bu haktan mahrumdurlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
TBMM Başkanlık Divanı'nın Oluşumu, Adaylık Yasakları ve Oy Kullanma Kısıtlamaları
İpuçları
1
TBMM Başkanlık Divanı'ndaki tüm üyelerin milletvekili olup olmadığını ve siyasi parti gruplarının aday gösterme yetkisini düşünün.
2
Anayasa'ya göre Meclis Başkanı ve oturumu yöneten başkanvekilinin 'oy kullanma' ve 'tartışmalara katılma' durumlarını hatırlayın.
3
Meclis Başkanı hiçbir durumda oy kullanamazken, Başkanvekillerinin oy yasağının sadece oturumu yönettikleri anlarla sınırlı olduğunu unutmayın.
Daha Fazla Pratik
Meclis Başkanı seçimi turlarını ve her turda gereken oy sayılarını (nitelikli çoğunluklar) çalışarak konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s