Examkin

Soru

Zorluk: ZorSöz Öbeklerinde Anlam

Tarihçi, yalnızca yazılı belgelerin sunduğu hazır bilgilerle yetinmez. Onun asıl mahareti; antik bir vazodan, paslanmış bir kılıca kadar her türlü veriyi analiz ederek geçmişin dilsiz tanıklarını konuşturma yolundaki metodolojik çabasıdır. Bu çaba, tarihin karanlık dehlizlerinde unutulmuş gerçekleri gün yüzüne çıkarır.

Bu parçadaki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Tarihsel belgeleri dilden dile aktararak sözlü kültürün devamlılığını sağlamak
  2. Maddi kültür kalıntılarından yola çıkarak tarihin bilinmeyen yönlerini yorumlayıp anlaşılır kılmakCevap
  3. C
    Eski dönemlere ait kapalı ve ağdalı ifadeleri günümüz Türkçesine çevirerek sadeleştirmek
  4. D
    Tarihsel süreçte toplumsal olaylara şahitlik etmiş kişilerin anılarını objektif bir dille kaydetmek
  5. E
    Arkeolojik buluntuları modern teknolojilerle koruma altına alarak tahrip olmalarını engellemek

Cevap

Maddi kültür kalıntılarından yola çıkarak tarihin bilinmeyen yönlerini yorumlayıp anlaşılır kılmak
Parçada geçen 'dilsiz tanık' ifadesi, dile gelip konuşamayan ancak o dönemin yaşam tarzını, teknolojisini ve olaylarını yansıtan antik eşyaları temsil etmektedir. Bu nesneleri 'konuşturmak' ise, bir tarihçinin bu verileri yorumlayarak geçmişe dair gizli kalmış bilgileri gün ışığına çıkarması, yani onları anlaşılır hale getirmesi sürecidir. Bu nedenle 'nesnelerden yola çıkarak karanlık noktaları aydınlatmak' ifadesi tam karşılıktır.

Adım Adım Çözüm

1
Altı çizili söz öbeğindeki 'dilsiz tanıklar' ifadesinin bağlam içindeki karşılığını belirlemek.
Bu ifadeyle; konuşma yetisi olmayan ancak geçmişe dair bilgi taşıyan antik vazolar, kılıçlar ve arkeolojik kalıntılar kastedilmiştir.
Söz öbeğinin temel bileşenlerini somutlaştırmak için.
2
'Konuşturma' eyleminin mecazi anlamını analiz etmek.
Cansız bir nesneyi konuşturmak, onu bilimsel yöntemlerle analiz ederek içindeki bilgiyi dışarı çıkarmak ve tarihsel bir gerçekliğe dönüştürmektir.
Eylemin hangi amaçla kullanıldığını saptamak için.
3
Belirlenen anlamları birleştirerek seçeneklerle karşılaştırmak.
Nesneler (dilsiz tanıklar) aracılığıyla geçmişi aydınlatma (konuşturma) fikrinin en iyi ifade edildiği yargıya ulaşılır.
Bağlamsal anlamı netleştirmek için.

Anahtar Kavram

Söz öbeklerinin bağlam içinde kazandığı mecazi ve yan anlamların tespiti

İpuçları

1
'Dilsiz tanıklar' ifadesiyle kastedilenlerin, metindeki örneklerden (vazo, kılıç) hareketle ne olduğunu düşünün.
2
Bir nesnenin konuşması mümkün olmadığına göre, onu 'konuşturmak' eylemi hangi bilimsel süreci (analiz, sentez, yorum) temsil ediyor olabilir?
3
Cansız nesnelerin taşıdığı veriyi kullanarak tarihin karanlık (bilinmeyen) taraflarını aydınlatma fikrine odaklanın.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde kullanılan 'satır aralarını okumak' veya 'iz sürmek' gibi söz öbeklerinin mecazi anlamları üzerine çalışabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Söz öbeğindeki kelimelerin gerçek anlamları ile bağlamdaki anlamları arasındaki zıtlığı bulun (Dilsiz/Konuşma). Bu zıtlık genellikle 'yorumlamak' veya 'anlam çıkarmak' gibi soyut bir eyleme işaret eder.
Tahmini Süre:1m 45s
Bu soruyu puanla

Konular

Söz Öbeklerinde Anlam

Bu konudan daha fazla soru