Soru

Zorluk: ZorHalkçılık

Atatürk dönemi toplumsal yapısında, marksist sınıf mücadelesi anlayışı yerine, fertlerin ve zümrelerin birbirine ihtiyaç duyduğu ve birbirini tamamladığı "Mesleki Dayanışma" modeli esas alınmıştır. Bu modelin temel amacı, toplumsal bünyede sınıfsal kopuklukların ve çıkar çatışmalarının yaşanmasını önleyerek milli birliği korumaktır.

Bu toplumsal modelin, Cumhuriyet dönemindeki aşağıdaki uygulamalardan hangisine temel dayanak oluşturduğu savunulabilir?

  1. Siyasi ve sosyal alanda sınıf esasına dayalı örgütlenmelerin ve zümre imtiyazlarının reddedilmesineCevap
  2. B
    Özel mülkiyetin tamamen kaldırılarak üretim araçlarının devlet kontrolüne geçmesine
  3. C
    Yabancı işletmelerin satın alınarak millileştirilmesine öncelik verilmesine
  4. D
    Eğitimin her aşamasında laik ve karma sistemin uygulanmasına
  5. E
    Bireylerin inanç ve ibadet hürriyetinin devlet güvencesi altına alınmasına

Cevap

Siyasi ve sosyal alanda sınıf esasına dayalı örgütlenmelerin ve zümre imtiyazlarının reddedilmesi
Doğru seçenek, halkçılığın 'dayanışmacılık' esasına tam olarak uygundur. Atatürk'ün halkçılık anlayışına göre toplum, birbirinin rakibi olan sınıflardan değil, ortak refah için çalışan meslek gruplarından oluşur. Bu nedenle toplumu bölecek sınıf temelli siyasi örgütlenmelere karşı durulmuş ve hiçbir zümreye ayrıcalık verilmemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Halkçılık ilkesinin dayanışmacı (solidarizm) karakterini analiz etme
Halkçılığın toplumu çatışan sınıflar değil, birbirine muhtaç meslek grupları (çiftçi, işçi, esnaf vb.) olarak gördüğü saptanır.
Soruda vurgulanan 'mesleki dayanışma' ve 'organik bütün' kavramları bu anlayışın temelidir.
2
Sınıf mücadelesinin reddinin siyasal yansımasını belirleme
Toplumda sınıf kavgası çıkmasını önlemek için siyasetin ve sosyal örgütlenmenin sınıf esasına (işçi sınıfı partisi, aristokrat partisi vb.) dayanmaması gerektiği anlaşılır.
Solidarizm, toplumsal bölünmeyi engellemek için sınıfsal örgütlenmeleri reddeder.
3
Uygulama ile ilke arasındaki bağı kurma
Sınıf esasına dayalı cemiyet ve partilerin reddedilmesinin, halkçılığın bütünleştirici ve dayanışmacı doğasının bir gereği olduğu sonucuna varılır.
Bu uygulama, toplumsal yapının sınıfsal temelde parçalanmasını engellemeye yöneliktir.

Anahtar Kavram

Halkçılığın Dayanışmacı (Solidarist) Karakteri

İpuçları

1
Dayanışmacılık, toplumun bir 'saat düzeneği' gibi her parçanın birbirini destekleyerek çalışmasını savunur.
2
Bu anlayış, toplumda zengin-fakir, işçi-patron çatışmasını değil, ortak milli hedeflere odaklanmayı amaçlar.
3
Sınıf mücadelesi siyasal hayata yansırsa toplum bölünür; halkçılık bu bölünmeyi önlemek için sınıfsal örgütlenmeye mesafeli durur.

Daha Fazla Pratik

Aşar vergisinin kaldırılması ve Millet Mektepleri'nin açılması gibi uygulamaların halkçılığın hangi alt boyutlarına (sosyal devlet, fırsat eşitliği vb.) girdiğini analiz ediniz.

Alternatif Yöntem

Halkçılığın 'siyasi', 'sosyal' ve 'ekonomik' boyutlarını birbirinden ayırarak düşünebilirsiniz. Sınıf mücadelesinin reddi, halkçılığın 'sosyal barış' ve 'siyasal birlik' hedefleriyle doğrudan örtüşür.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla