Soru

Zorluk: KolayKısaltmaların Yazımı

Türkçede kısaltmaların yazımı ve bu kısaltmalara getirilen eklerin kullanımıyla ilgili belirli kurallar bulunmaktadır. Büyük harflerle yapılan kısaltmalarda ek, kısaltmanın son harfinin okunuşuna göre getirilirken; küçük harflerle yapılan kısaltmalarda kelimenin tam okunuşu esas alınır. Ayrıca sonunda nokta bulunan kısaltmalara gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaların yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. Yeni sınav takvimindeki güncellemeleri kontrol etmek için TDK'nın internet sitesine girdi.Cevap
  2. B
    Pazardan aldığı elmaların toplamda 5 kg'dan fazla gelmesi onu oldukça şaşırttı.
  3. C
    Üniversitedeki hocası Prof. Dr. Ahmet Bey'in yeni kitabını kütüphaneden ödünç aldı.
  4. D
    İng.yi çok kısa bir sürede öğrenerek yurt dışındaki projelere katılmaya hak kazandı.

Cevap

Yeni sınav takvimindeki güncellemeleri kontrol etmek için TDK'nın internet sitesine girdi.
Türkçede büyük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde kısaltmanın son harfinin okunuşu esas alınır. TDK kısaltması 'Te-De-Ke' şeklinde okunduğu için getirilecek ek '-ye' olmalıdır. 'TDK'nın' yazımı, kısaltmanın 'Türk Dil Kurumu'nun' şeklinde açılımına veya hatalı bir 'Ka' sesine göre ek getirilmesinden kaynaklanan bir yazım yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki büyük harfli kısaltmayı (TDK) tespit et.
TDK kısaltması büyük harflerden oluşmaktadır.
Büyük harfli kısaltmalarda kural, son harfin okunuşuna göre ek getirmektir.
2
Kısaltmanın son harfinin Türkçe okunuşunu belirle.
T-D-K (Te-De-Ke).
Türkçede 'K' harfi her zaman 'Ke' olarak okunur, 'Ka' okunuşu hatalıdır.
3
Okunuşa uygun eki getir ve yazımı kontrol et.
Te-De-Ke + ye = TDK'ye.
Cümlede 'TDK'nın' yazılarak 'Ka' okunuşu esas alınmıştır, bu da yazım hatasına yol açar.

Anahtar Kavram

Kısaltmalara Getirilen Eklerin Kuralları

İpuçları

1
Büyük harfli kısaltmalarda açılıma (kurum adına) değil, harflerin okunuşuna odaklanın.
2
Türkçede 'K' harfinin 'Ke' olarak okunduğunu unutmayın. Bu, ek getirirken en çok yapılan hata kaynağıdır.
3
TDK'nın yazımı 'Te-De-Ka-nın' gibi bir okunuşu varsayar; ancak doğru okunuş 'Te-De-Ke'dir.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde 'SGK' ve 'TÜBİTAK' gibi sık kullanılan kısaltmalara ek getirerek pratik yapabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Kısaltmanın sonuna eki getirmeden önce harfleri tek tek sesli olarak okuyun (Te-De-Ke). Eğer getirdiğiniz ek bu sese uyuyorsa yazım doğrudur.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla