Soru

Zorluk: Çok zorParagrafta Yapı ve Akış

(I) Klasik Osmanlı şiirinde anlam, genellikle beytin içine hapsedilmiş, dış dünyadaki nesnel gerçeklikten yalıtılmış bir kapalı devre sistem olarak işler. (II) Her kelime, yüzyılların birikimiyle oluşmuş mazmunlar ağının bir parçasıdır ve okuyucu bu metaforik ağı çözebildiği ölçüde metnin derinliğine nüfuz edebilir. (III) Şairin sanatsal kudreti, geleneğin çizdiği bu dar sınırlar içinde kalarak özgün imge dünyaları yaratabilme ve "yeni"yi eskinin içinden filizlendirebilme becerisine dayanır. (IV) Günümüzün metin çözümleme yöntemlerinde ise eserin, yazarın niyetinden ve sosyolojik koşullardan bağımsız bir dilsel yapı olarak ele alınması öncelenir. (V) Bu soyut estetik yapı içerisinde dış dünya, ancak şiirin içsel mantığına boyun eğdiği ve sembolik bir hüviyet kazandığı müddetçe kendine yer bulabilir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. IVCevap
  5. E
    V

Cevap

Dördüncü cümle parçanın anlam bütünlüğünden ve bakış açısından koptuğu için akışı bozmaktadır.
Parçanın bütününde Klasik Osmanlı şiirinin dış dünyadan yalıtılmış, sembolik ve geleneksel mazmunlara dayalı anlamsal yapısı anlatılmaktadır. Birinci, ikinci, üçüncü ve beşinci cümleler bu yapısal özelliklere ve şairin bu sistem içindeki konumuna odaklanırken; dördüncü cümle konuyu birdenbire modern edebiyat teorilerine ve metin çözümleme yöntemlerine kaydırmaktadır. Bu içerik değişikliği, düşüncenin mantıksal silsilesini kesintiye uğratmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Parçanın ana temasını ve kapsamını belirle.
Parça, Klasik Osmanlı şiirinin anlamsal yapısını, mazmunlar üzerindeki kapalı sistemini ve estetik kurgusunu ele almaktadır.
Konu sınırlarının çizilmesi, yabancı unsurların tespitini kolaylaştırır.
2
Cümleler arasındaki mantıksal ve anahtar kelime bağlantılarını kur.
I, II, III ve V. cümlelerin tamamı Klasik şiirin iç işleyişine odaklanırken; IV. cümle 'günümüzün metin çözümleme yöntemleri' diyerek konuyu bir araştırma metodolojisine kaydırmıştır.
Paragrafın bir bütün olarak Klasik şiirin doğasını anlattığı, ancak bir cümlenin modern bir yönteme değindiği görülür.
3
Bağlayıcı ögelerin (referans ifadelerin) hangi cümlelere işaret ettiğini kontrol et.
Beşinci cümledeki 'bu soyut estetik yapı' tamlaması, dördüncü cümleyi değil; ilk üç cümlede anlatılan Klasik şiir kurgusunu işaret etmektedir.
Zamiri veya işaret sıfatı barındıran cümleler, kendilerinden önceki doğru cümleye bağlanmak zorundadır.

Anahtar Kavram

Paragrafta akışı bozan cümleyi bulma, konunun perspektif veya kapsam değişikliği üzerinden tespit edilmesini gerektirir.

Daha Fazla Pratik

Klasik şiir ile modern şiir arasındaki tabiat algısı farkını işleyen başka bir paragrafta akış bozma sorusu çözülebilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla