Examkin

Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Tarım

Türkiye’de şeker pancarı, doğal yetişme ortamı oldukça geniş olan ve birçok bölgede tarımı yapılabilen bir üründür. Ancak kıyı bölgelerimizde, özellikle de Ege ve Akdeniz kıyılarında şeker pancarı tarımı yaygın değilken; Doğu Karadeniz kıyı kuşağında bu ürünün üretimi neredeyse hiç görülmez.

Bu iki durumun temel nedenleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

  1. Ekonomik getirisi daha yüksek olan ürünlerin tercih edilmesi — Her mevsim yağışlı geçen iklimin şeker oranını ve olgunlaşmayı olumsuz etkilemesiCevap
  2. B
    Devletin bu bölgelerde üretim kotası uygulaması — Yer şekillerinin engebeli olmasının makinalı tarımı imkânsız hale getirmesi
  3. C
    Modern tarım yöntemlerinin kıyı kuşağında uygulanamaması — Toprak yapısının kireçli ve tuzlu olması
  4. D
    Pazarlama ve ulaşım imkânlarının kısıtlı olması — Tarım arazilerinin dar ve parçalı bir yapı göstermesi
  5. E
    Yaz kuraklığı nedeniyle sulama maliyetlerinin artması — Kış ılıklığının ürünün soğuklama ihtiyacını karşılayamaması

Cevap

Ege ve Akdeniz'de ekonomik getirisi yüksek ürünlerin tercih edilmesi, Doğu Karadeniz'de ise her mevsim yağışlı iklimin şeker oranını düşürmesi
Şeker pancarı Türkiye genelinde yetişme alanı geniş bir üründür. Ege ve Akdeniz kıyılarında mısır, pamuk ve turunçgil gibi sanayi bitkilerinin getirisi çok daha yüksek olduğu için şeker pancarı ekonomik olarak tercih edilmez. Doğu Karadeniz'de ise her mevsim yağışlı geçen iklim şartları, bitkinin ihtiyaç duyduğu güneşlenme ve yaz kuraklığını engeller; bu da şeker oranının düşmesine ve hasat veriminin azalmasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Ege ve Akdeniz kıyılarındaki tarımsal önceliklerin analiz edilmesi
Bu bölgelerde iklim ve sulama imkânları şeker pancarına uygundur; ancak pamuk, turunçgil, mısır ve zeytin gibi ürünlerin birim alandan getirisi şeker pancarından çok daha yüksektir.
Çiftçiler sınırlı tarım arazilerinde kâr marjı en yüksek olan ürünleri (beşerî/ekonomik tercih) ekmeyi seçerler.
2
Doğu Karadeniz kıyı kuşağının iklim özelliklerinin incelenmesi
Doğu Karadeniz her mevsim yağışlı ve bulutludur. Şeker pancarı ise olgunlaşma döneminde güneşlenme ve kuraklık ister.
Aşırı nem ve yağış, şeker pancarındaki şeker oranını düşürür ve ürünün sağlıklı olgunlaşmasını engeller (doğal sınırlama).
3
İki durumun nedenlerini karşılaştırarak sentez yapılması
Kıyı bölgelerinde üretim azlığı 'ekonomik rekabet' ile, Doğu Karadeniz'de ise 'iklimsel uygunsuzluk' ile açıklanır.
Soruda istenen 'sırasıyla' vurgusu, beşerî ve doğal nedenlerin doğru eşleştirilmesini gerektirir.

Anahtar Kavram

Tarım Ürünlerinin Dağılışında Ekonomik Tercihler ve Ekolojik Sınırlar

İpuçları

1
Şeker pancarı olgunlaşma döneminde ne tür bir hava durumu ister?
2
Ege ve Akdeniz kıyılarında çiftçi neden pancar yerine pamuk veya mısır eker?
3
Doğu Karadeniz'deki her mevsim yağışlı iklim ile iç bölgelerdeki güneşli iklimi şeker oranı açısından kıyaslayın.

Daha Fazla Pratik

Şeker fabrikalarının kurulum yeri ile besi hayvancılığı arasındaki ilişkiyi inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Tarım

Bu konudan daha fazla soru