Examkin

Soru

Zorluk: ZorSözcükte Anlam

Kamu maliyesinde alınan tasarruf tedbirleri, özellikle yatırım bütçelerinin etkinliğine dokunmadan hayata geçirilmelidir.

Bu cümledeki 'dokunmak' sözcüğünün kazandığı anlam aşağıdakilerin hangisinde vardır?

  1. A
    Dün akşam içtiği buzlu su, zaten hassas olan ses tellerine dokunmuştu.
  2. Yapılan sert eleştiriler, iki kurum arasındaki diplomatik ilişkilere de dokundu.Cevap
  3. C
    Masanın üzerindeki gizli evraklara kesinlikle dokunulmaması konusunda uyarıldık.
  4. D
    Genç sanatçının bu hüzünlü eserleri, her kesimden insanın vicdanına dokunuyor.
  5. E
    Müfettişin hazırladığı raporun ucu, sadece memurlara değil amirlere de dokunuyor.

Cevap

Yapılan sert eleştiriler, iki kurum arasındaki diplomatik ilişkilere de dokundu.
Öncüldeki cümlede 'dokunmak' sözcüğü, tasarruf tedbirlerinin yatırım bütçesine zarar vermemesi veya onu olumsuz yönde etkilememesi anlamında kullanılmıştır. Diplomatik ilişkilere dokunulması ifadesinin yer aldığı seçenekte de eleştirilerin bu ilişkileri olumsuz etkilemesi ve zarar vermesi söz konusudur. Bu iki kullanım, sözcüğün 'zarar verecek bir etkide bulunmak' şeklindeki mecaz anlamında birleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Öncüldeki cümlede geçen 'dokunmak' sözcüğünün bağlamını analiz etme
Tasarruf tedbirlerinin bütçeye 'zarar vermemesi' veya onu 'olumsuz etkilememesi' kastedilmektedir.
Sözcükte anlam sorularında bağlam, sözcüğün kazandığı yan veya mecaz anlamı belirler.
2
Seçeneklerdeki 'dokunmak' sözcüklerinin anlamlarını ayrıştırma
Seçeneklerde sağlık, fiziksel temas, duygusal etki, ilgi/ilişki ve zarar verme gibi farklı anlamlar tespit edilmiştir.
Çokanlamlılık gösteren sözcüklerin anlam sınırlarını belirlemek, doğru eşleştirmeyi sağlar.
3
Öncüldeki 'zarar verme/olumsuz etkileme' anlamı ile diplomatik ilişkilerdeki 'olumsuz etki' anlamını eşleştirme
Diplomatik ilişkilere 'dokunulması' ifadesinin, bu ilişkilere zarar gelmesi anlamını taşıdığı saptanmıştır.
Her iki cümlede de soyut bir kavramın (bütçe etkinliği ve diplomatik ilişkiler) dış bir etkenden dolayı zarar görmesi söz konusudur.

Anahtar Kavram

Çokanlamlılık ve Bağlamsal Anlam

İpuçları

1
Cümledeki tasarruf tedbirlerinin bütçeye olan etkisinin niteliğini (olumlu mu, olumsuz mu) düşünün.
2
'Dokunmak' yerine 'zarar vermek' veya 'olumsuz etkilemek' sözcüklerini koyarak okumayı deneyin.
3
Seçeneklerde 'etkileme' anlamı taşıyan birden fazla şık olabilir; ancak hangisinde tıpkı bütçede olduğu gibi işlevsel veya kurumsal bir zarar vurgusu var?

Daha Fazla Pratik

Sözcüğün 'geçmek', 'çıkmak' veya 'almak' gibi çokanlamlılığı yüksek diğer fiiller üzerindeki kullanımlarına çalışarak KPSS soru tarzına aşinalığınızı artırabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Sözcüğün yerine eş anlamlılarını koyma yöntemi: Öncülde 'bütçeye halel getirmeden' veya 'bütçeyi sarsmadan' anlamları vardır. Seçeneklerde de 'ilişkilere halel getirmek/zarar vermek' anlamını arayarak sonuca ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Sözcükte Anlam

Bu konudan daha fazla soru