Examkin

Soru

Zorluk: ZorBirleşik Kelimelerin Yazımı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Olay yerine kısa sürede intikal eden emniyet güçleri, zanlıyı kasadaki paraları alırken suçüstü yakalamayı başardı.
  2. B
    Dağ köylerinde geleneksel yöntemlerle toplanan itburnu meyveleri, kış aylarında şifa niyetine çay olarak tüketiliyor.
  3. C
    Kurum içi disiplin yönetmeliğinde yapılan son değişikliklerle birlikte, bazı maddelerin uygulanmasından tamamen vazgeçildi.
  4. D
    Ziraat mühendisleri, bölgedeki verimliliği artırmak amacıyla çiftçilere kaliteli çörek otu tohumu desteği sağlayacaklarını açıkladı.
  5. Uzun yıllar boyunca devlet kademelerinde gösterdiği üstün başarı ve sadakatle, bu makama gelmeyi fazlasıyla haketmişti.Cevap

Cevap

Cümlede geçen 'haketmişti' ifadesi, herhangi bir ses olayı barındırmadığı için 'hak etmişti' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türkçede 'etmek, olmak, eylemek' yardımcı fiilleriyle kurulan birleşik fiillerde, birinci kelimede herhangi bir ses düşmesi veya ünsüz türemesi meydana gelmemişse bu fiiller ayrı yazılır. 'Hak' sözcüğüne 'etmek' fiili getirildiğinde herhangi bir ses olayı gerçekleşmediği için doğru yazım 'hak etmişti' şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik yapıdaki sözcükleri (suçüstü, itburnu, vazgeçildi, çörek otu, haketmişti) tespit et.
Beş farklı birleşik yapı belirlendi.
Yazım kuralları analizini her bir birleşik yapı üzerinden gerçekleştirmek.
2
Tespit edilen birleşik sözcükleri Türk Dil Kurumu'nun bitişik ve ayrı yazım kurallarına göre değerlendir.
'Suçüstü', 'itburnu' ve 'vazgeçmek' bitişik; 'çörek otu' ayrı yazılarak kurala uygunluk gösterirken 'haketmişti' bitişik yazılarak kuralı ihlal etmiştir.
Ses olayı ve anlam kayması kriterlerini uygulayarak yanlış kullanımı bulmak.

Anahtar Kavram

Ses Olayı Olmayan Birleşik Fiillerin Yazımı
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Birleşik Kelimelerin Yazımı

Bu konudan daha fazla soru