Soru

Zorluk: ZorNüfus Mübadelesi Sorunu (Etabli)

19231923 tarihli Türk-Yunan Nüfus Mübadelesi Sözleşmesi'nin uygulanması sürecinde ortaya çıkan "etabli" (yerleşiklik) uyuşmazlığı; Karma Komisyon bünyesinde çözülememiş, Milletler Cemiyeti ve Lahey Adalet Divanı'na taşınmasına rağmen hukuki bir sonuca bağlanamamıştır. Bu uyuşmazlığın 19301930 yılında imzalanan Ankara Antlaşması (Ahali Mübadelesi Antlaşması) ile karşılıklı tavizler verilerek siyasi yolla çözüme kavuşturulmasında aşağıdakilerden hangisi en etkili dış etken olmuştur?

  1. İtalya'nın Doğu Akdeniz'deki yayılmacı politikası ve revizyonist tutumunun yarattığı güvenlik kaygısıCevap
  2. B
    İstanbul'daki Rum nüfusun ekonomik gücünün Türkiye'nin kalkınma hamlesi için vazgeçilmez görülmesi
  3. C
    Karma Komisyon'un yetkilerinin Milletler Cemiyeti tarafından artırılarak taraflara baskı yapılması
  4. D
    İngiltere'nin Musul Sorunu sonrasında Türkiye ile ilişkilerini düzeltmek için arabuluculuk yapması
  5. E
    Yunanistan'ın Batı Trakya'daki Türklerin mülkiyet haklarını tamamen iade etmeyi taahhüt etmesi

Cevap

Uyuşmazlığın siyasi yolla çözülmesindeki en etkili dış etken, İtalya'nın yayılmacı politikalarının yarattığı ortak güvenlik tehdididir.
Doğru seçenek, İtalya'nın yayılmacı politikası nedeniyle ortaya çıkan güvenlik kaygısının iki ülkeyi uzlaşmaya zorladığını ifade eden seçenektir. 1930 yılında Venizelos'un Türkiye ziyareti ve uyuşmazlığın çözülmesi, 1934 Balkan Antantı'na giden sürecin en önemli diplomatik eşiğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Etabli sorununun sürecini analiz etme
Lozan'dan sonra 1923-1930 arası dönemde teknik ve hukuki yollarla (Karma Komisyon, Lahey) çözüm bulunamamıştır.
Sorunun sadece yerleşiklik tanımıyla sınırlı kalmadığını, siyasi bir irade gerektirdiğini anlamak için.
2
Dönemin uluslararası konjonktürünü değerlendirme
1930'lu yıllarda İtalya'nın revizyonist (sınırları değiştirmeye yönelik) politikaları belirginleşmiştir.
Dış politikadaki değişimlerin temelinde yatan güvenlik dengelerini saptamak için.
3
Tehdit-İttifak ilişkisini kurma
Türkiye ve Yunanistan, İtalyan tehdidine karşı Balkanlar ve Akdeniz'de iş birliği yapma ihtiyacı duymuştur.
Ortak düşman veya tehdit algısının, komşu ülkeler arasındaki kronik sorunların çözümünü hızlandırdığı gerçeğini doğrulamak için.

Anahtar Kavram

1930 Ankara Antlaşması ve Türk-Yunan Dostluk Süreci

İpuçları

1
Sorunun neden 1923'te değil de 1930'da çözüldüğüne, yani o yıllarda dünyada neyin değiştiğine odaklanın.
2
Türkiye ve Yunanistan'ı 1934'te Balkan Antantı'nı kurmaya iten neden ile bu sorunun çözülme nedeni aynıdır.
3
Mussolini liderliğindeki İtalya'nın Akdeniz'deki 'Mare Nostrum' iddialarını hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

1930 Ankara Antlaşması'ndan sonra gelişen Türk-Yunan dostluğunun 1934 Balkan Antantı'na nasıl zemin hazırladığını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla