Examkin

Soru

Zorluk: ZorAmasya Görüşmeleri

Amasya Görüşmeleri sırasında Temsil Heyeti ile İstanbul Hükûmeti temsilcisi Salih Paşa arasında kararlaştırılan ancak Ali Rıza Paşa Hükûmeti'nin, devletin yürütme gücünü ve otoritesini zaafa uğratacağı gerekçesiyle kabul etmediği protokol maddesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Milli teşkilatların (Müdafaa-i Hukuk) seçimlere kendi kimlikleriyle girmesine engel olunmaması
  2. İtilaf Devletleri ile yapılacak olan barış konferansına gönderilecek delegelerin Temsil Heyeti'nin onayından geçmesiCevap
  3. C
    Mebusan Meclisi için yapılacak seçimlerin Anadolu genelinde tam bir serbestlik ve güvenlik içinde yapılması
  4. D
    Sivas Kongresi kararlarının, vatanın bütünlüğü ve milletin bağımsızlığını zedelememek kaydıyla kabul edilmesi
  5. E
    Milli Mücadele'ye destek veren ve vatan hainliği ile suçlanan devlet memurlarının görevlerine iade edilmesi

Cevap

Barış konferansına gönderilecek delegelerin Temsil Heyeti'nin onayından geçmesi maddesi, Ali Rıza Paşa kabinesi tarafından hükûmetin yürütme otoritesine müdahale olarak görüldüğü için reddedilmiştir.
Amasya Görüşmeleri sırasında imzalanan protokollerden birine göre; yapılacak barış konferansına gönderilecek temsilcilerin seçiminde Temsil Heyeti'nin fikrinin alınması ve onayının bulunması kararlaştırılmıştı. Ancak İstanbul'daki Ali Rıza Paşa hükûmeti, bu durumu hükûmetin yetkilerine ve 'devlet içinde devlet' anlayışına aykırı bir müdahale olarak değerlendirmiş, yürütme gücünü paylaşmayı reddederek bu maddeyi onaylamamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Amasya Görüşmeleri'nin (2020-2222 Ekim 19191919) tarafları ve uzlaşılan konular analiz edilir.
İstanbul Hükûmeti (Salih Paşa) ile Temsil Heyeti (Mustafa Kemal) arasında 5 ayrı protokol imzalanmıştır.
Görüşmelerin kapsamını ve hangi maddelerin 'protokol' niteliğinde olduğunu belirlemek için gereklidir.
2
Protokollerin İstanbul'daki Ali Rıza Paşa kabinesi tarafından incelenme süreci değerlendirilir.
Kabine, Temsil Heyeti'ni hukuken tanımış ancak bazı maddelerin devletin egemenlik haklarına aykırı olduğuna karar vermiştir.
Salih Paşa'nın şahsi sözleri ile hükûmetin resmi kararı arasındaki farkı anlamak için önemlidir.
3
Yürütme yetkisine müdahale teşkil eden maddeler tespit edilir.
Barış konferansı delegelerinin belirlenmesi ve Meclis'in İstanbul dışında toplanması gibi maddeler kabine tarafından reddedilmiştir.
Hükûmetin neden bu maddeleri 'otorite zaafı' olarak gördüğünü kanıtlar.

Anahtar Kavram

Amasya Görüşmeleri Protokolleri ve Yürütme Otoritesi

İpuçları

1
İstanbul Hükûmeti, Amasya'da Temsil Heyeti ile görüşerek onu hukuken tanımıştır ancak her maddeyi kabul etmemiştir.
2
Hükûmet, dış politika ve delegasyon gibi doğrudan kendi yetkisinde olan konularda taviz vermekten kaçınmıştır.
3
Mustafa Kemal'in barış görüşmelerine Milli Mücadele taraftarı kişilerin gitmesini istemesi, İstanbul'daki bakanlar tarafından 'hükûmetin işine karışmak' olarak yorumlanmıştır.

Daha Fazla Pratik

Amasya Görüşmeleri'nde reddedilen diğer önemli bir madde olan 'Meclis'in İstanbul dışında toplanması' konusunun Kanun-i Esasi'ye dayandırılan gerekçesini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Amasya Görüşmeleri

Bu konudan daha fazla soru