Examkin

Soru

Zorluk: OrtaToplantı ve Karar Yeter Sayıları

Toplam 600600 milletvekilinden oluşan Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda, bir kanun teklifinin oylamasına 260260 milletvekilinin katıldığı tespit edilmiştir. Yapılan oylama sonucunda 145145 milletvekili "kabul", geri kalanlar ise "ret" oyu kullanmıştır.

19821982 Anayasası'na göre bu oylama sonucu ve gerekçesiyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Kanun kabul edilmiştir; çünkü oylamaya katılanların salt çoğunluğu olan 131131 sayısı aşılmıştır.
  2. Kanun reddedilmiştir; çünkü kabul oyları üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlası olan 151151 milletvekilinin altında kalmıştır.Cevap
  3. C
    Kanun kabul edilmiştir; çünkü 200200 olan toplantı yeter sayısı sağlanmış ve kabul oyları ret oylarından fazla çıkmıştır.
  4. D
    Oylama geçersiz sayılır; çünkü bu tür kanun görüşmelerinde karar yeter sayısı için her zaman üye tamsayısının salt çoğunluğu olan 301301 sayısı aranır.
  5. E
    Karar yeter sayısı sağlanmıştır; ancak toplantıya katılanların sayısı üye tamsayısının üçte ikisinden az olduğu için oylama tekrarlanmalıdır.

Cevap

Kanun reddedilmiştir; çünkü kabul oylarının sayısı, Anayasa'da belirtilen asgari karar yeter sayısı olan 151 (üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlası) sınırının altında kalmıştır.
Verilen senaryoda, TBMM'nin çalışmaya başlaması için gereken toplantı yeter sayısı (200) sağlanmıştır (260>200260 > 200). Ancak karar yeter sayısı için iki kriterin aynı anda sağlanması gerekir: Hem toplantıya katılanların salt çoğunluğu sağlanmalı (260/2+1=131260/2 + 1 = 131) hem de bu sayı üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlasından (600/4+1=151600/4 + 1 = 151) az olmamalıdır. Bu durumda gerekli asgari sayı 151151 olduğu halde, kabul oyları 145145'te kaldığı için teklif reddedilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Toplantı yeter sayısını kontrol et.
600 / 3 = 200.
Meclis, üye tamsayısının en az üçte biri ile toplanabilir. 260 milletvekili katıldığı için toplantı geçerlidir.
2
Toplantıya katılanlara göre basit salt çoğunluğu hesapla.
260 / 2 = 130; Salt çoğunluk = 131.
Anayasa uyarınca karar yeter sayısı kural olarak toplantıya katılanların salt çoğunluğudur.
3
Anayasal alt sınırı (asgari karar yeter sayısı) belirle.
600 / 4 + 1 = 151.
Anayasa'nın 96. maddesine göre karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlasından az olamaz.
4
Gerekli olan gerçek asgari sayıyı bul.
max(131, 151) = 151.
Basit salt çoğunluk (131), anayasal alt sınırın (151) altında kaldığı için bu oylamada en az 151 kabul oyu gereklidir.
5
Kullanılan oyları asgari sınırla karşılaştır.
145 < 151.
Kullanılan kabul oyu (145), gerekli olan 151 sayısına ulaşamadığı için teklif reddedilmiş sayılır.

Anahtar Kavram

Meclis Karar Yeter Sayısı ve Asgari Sınır (151 Kuralı)

İpuçları

1
TBMM'nin bir karar alabilmesi için gereken 'en az' milletvekili sayısını hatırlayın (1/4 + 1 kuralı).
2
Toplantıya katılanların salt çoğunluğu hesaplandığında (131), bu sayının Anayasa'da belirtilen mutlak alt sınırın altında kalıp kalmadığını kontrol edin.
3
600 milletvekilinin 1/4'ü 150 eder. Bir fazlası olan 151, meclisin herhangi bir konuda karar alabilmesi için gereken en düşük kabul oyu sınırıdır.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı tarafından veto edilen bir kanunun aynen kabulü için gereken sayısal farkı inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Toplantı ve Karar Yeter Sayıları

Bu konudan daha fazla soru