Resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde noktalama işaretlerinin yerinde kullanımı, anlatılmak istenen iletinin doğruluğu açısından büyük önem taşır. Türkçede virgülün (,) kullanım alanları oldukça geniş olsa da bazı durumlarda kullanımı kural ihlali sayılmaktadır.
Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün (,) kullanımı noktalama kurallarına aykırıdır?
- AKomisyon üyeleri, sunulan projelerin sürdürülebilirlik kriterlerine uygunluğunu ayrıntılı bir biçimde değerlendirdi.
- BHazırlanan raporlar zamanında teslim edilmeli, eksik görülen hususlar ise ilgili birimlerce kısa sürede tamamlanmalıdır.
- İlgili kurumdan beklenen teknik destek zamanında gelip, çalışmaların aksamadan devam etmesini sağladı.Cevap
- DYaşlı, görevlinin yardımıyla merdivenleri ağır ağır çıkarak nihayet odasına ulaşabildi.
- ESayın Bakan, törenin açılışında yaptığı konuşmada eğitim yatırımlarının ülke geleceği için önemine dikkat çekti.
Cevap
Tek başına kullanılan zarf-fiil ekinden sonra virgülün getirildiği cümle hatalıdır.
Türk Dil Kurumu'nun güncel yazım kılavuzuna göre, metin içinde zarf-fiil eki (-ıp, -arak, -ınca, -madan vb.) almış kelimelerden sonra virgül konmaz. Seçeneklerin birinde geçen 'gelip' sözcüğü tek başına kullanılan bir zarf-fiildir ve ardından virgül getirilmesi bir noktalama hatasıdır. Eğer 'gelip, görüp, giderek' şeklinde bir sıralama olsaydı virgül kullanımı doğru olurdu; ancak tekil kullanımda bu durum yanlıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Zarf-fiil eklerinden sonra virgül kullanımı yasağı
İpuçları
1
Cümledeki fiilimsilere, özellikle zarf-fiil eklerine (-ınca, -arak, -ıp vb.) dikkat edin.
2
Türkçede bir cümlede tek bir zarf-fiil varsa, o sözcükten hemen sonra virgül gelip gelemeyeceğini düşünün.
3
TDK'ye göre zarf-fiiller, bağlaçlar gibi işlev görürler; bu nedenle tek başlarına kullanıldıklarında yanlarına başka bir noktalama işareti almazlar.
Daha Fazla Pratik
Benzer bir kural olan 'şart ekinden (-se/-sa) sonra virgül konmaz' kuralını da tekrar ederek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Eğer cümleden virgülü çıkardığınızda anlam bozulmuyor ve dil bilgisi akışı daha pürüzsüz hale geliyorsa (ve orada bir sıralama/eş görevli öge yoksa), virgül büyük ihtimalle gereksizdir.
Tahmini Süre:1m 30s