Soru

Zorluk: Çok zorDiğer Noktalama İşaretleri (Kesme, Tırnak, Yay Ayraç, Çizgiler)

Türkçede kesme işareti ('), yay ayraç, tırnak işareti ve kısa çizginin kullanımıyla ilgili pek çok ince kural ve istisna bulunmaktadır. Bu kurallar dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Boğaz Köprümüzün eşsiz manzarası eşliğinde içilen bir yorgunluk kahvesinin yerini hiçbir şey tutamaz.
  2. B
    Sanatçı; şiir, roman ve tiyatro türlerinde yetkin eserler vermiş, "fecriati"den "millî edebiyat"a uzanan bir çizgide durmuştur.
  3. Servetifünun edebiyatının en önemli temsilcilerinden Cenap Şahabettin (1870-1934)'in şiirlerinde dil, oldukça ağır ve süslüdür.Cevap
  4. D
    Arapçadan dilimize geçen ve zamanla Türkçeleşen pek çok sözcük, günümüzde de canlılığını korumaktadır.
  5. E
    Amik Ovamızın bereketli topraklarında yetişen ürünler, bölge halkı için hayati bir ekonomik öneme sahiptir.

Cevap

Cenap Şahabettin isminden sonra gelen ekin, yay ayraçtan önce kesme işaretiyle ayrılması gerektiği için bu cümle hatalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre, özel isimden sonra parantez içinde bir açıklama yapılacaksa, isme gelmesi gereken çekim eki parantezden önce kesme işaretiyle ayrılmalıdır. İncelenen cümlede ek, parantezden sonra getirilerek hem kural ihlali yapılmış hem de ekin parantez içindeki tarihe ait olduğu izlenimi yaratılmıştır. Doğru kullanım 'Cenap Şahabettin'in (1870-1934)' şeklinde olmalıydı.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki özel ismi ve yay ayraç içindeki ek bilgiyi tespit et.
Özel isim 'Cenap Şahabettin', ek bilgi ise yaşam tarihleridir.
Noktalama kuralları, eklerin hangi unsura bağlanacağını belirler.
2
TDK'nin yay ayraç ve kesme işareti birlikteliği kuralını hatırla.
Kural: 'Özel adlar için yay ayraç içinde bir açıklama yapıldığında kesme işareti yay ayraçtan önce konur.'
Ekin asıl sahibi olan özel ismin bütünlüğünü korumak ve ekin kime ait olduğunu netleştirmek gerekir.
3
Hatalı seçeneği kurala göre yeniden düzenle.
'Cenap Şahabettin'in (1870-1934)' kullanımı doğru, sorudaki ise yanlıştır.
Ekin yay ayraç dışına bırakılması hem yazım hatasına hem de telaffuz karmaşasına yol açar.

Anahtar Kavram

Kesme İşareti ve Yay Ayraç Birlikteliği

Daha Fazla Pratik

Kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin hiçbir zaman kesme işaretiyle ayrılmadığını (Avrupa Birliği hariç) hatırlayarak benzer soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla