Soru

Zorluk: OrtaHavza Genelgesi

Mustafa Kemal Paşa, Samsun'a çıktıktan sonra 28 Mayıs 1919'da yayımladığı Havza Genelgesi'nde halktan işgalleri protesto eden mitingler düzenlemesini ve İtilaf Devletleri'ne protesto telgrafları çekilmesini istemiştir. Ancak bu faaliyetler sırasında Hristiyan azınlığa yönelik herhangi bir saldırı veya taşkınlık yapılmaması konusunda askeri ve mülki amirleri kesin bir dille uyarmıştır.

Havza Genelgesi'nde yer alan bu uyarının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. İtilaf Devletleri'nin Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 7. maddesini gerekçe göstererek yeni işgaller yapmasına engel olmakCevap
  2. B
    Milli Mücadele'nin gerekçe, amaç ve yöntemini ilk kez uluslararası kamuoyuna duyurmak
  3. C
    Azınlık cemiyetlerinin desteğini alarak işgallere karşı ortak bir cephe oluşturmak
  4. D
    İstanbul Hükümeti'nin Anadolu'daki otoritesini sarsarak yeni bir devlet kurmak
  5. E
    Kuva-yı Milliye birliklerinin düzenli orduya dönüştürülmesini sağlamak

Cevap

İtilaf Devletleri'nin Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 7. maddesini gerekçe göstererek yeni işgaller yapmasına engel olmak
Havza Genelgesi'ndeki uyarının temel sebebi, Mondros'un 7. maddesinin uygulanmasını önlemektir. İtilaf Devletleri, Hristiyan azınlığa yönelik herhangi bir saldırıyı 'güvenlik tehlikede' şeklinde yorumlayarak stratejik noktaları işgal etme hakkını kendilerinde görebilirlerdi. Bu nedenle Mustafa Kemal, milli heyecanı uyandırırken düşmana işgal için koz verilmemesini amaçlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Genelgedeki azınlıklarla ilgili uyarıyı analiz etme
Mustafa Kemal'in protestolar sırasında Hristiyan halka zarar verilmemesini istediği görülür.
Bu uyarı, protestoların hukuki zeminde kalmasını sağlamak içindir.
2
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın ilgili maddesini hatırlama
7. madde: 'İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehdit edecek bir durum ortaya çıkarsa herhangi bir stratejik noktayı işgal edebilecektir.'
İtilaf Devletleri bu maddeyi işgalleri yasallaştırmak için bir 'açık çek' olarak kullanmaktadır.
3
Eylemler ve sonuçlar arasında bağ kurma
Azınlıklara yönelik bir taşkınlık, İtilaf Devletleri'ne 'güvenlik bozuldu' diyerek 7. maddeyi işletme fırsatı verecektir.
Milli Mücadele'nin haklılığını korumak ve işgal alanlarının genişlemesini önlemek için bu tedbir alınmıştır.

Anahtar Kavram

Havza Genelgesi'nde milli bilinci uyandırırken işgallere hukuki gerekçe (Mondros 7. madde) oluşturmamaya çalışmak.

İpuçları

1
Mustafa Kemal, mitinglerin halkın tepkisini göstermesini isterken işgalcilerin eline 'koz' vermemeye dikkat etmiştir.
2
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın en tehlikeli maddesi olan ve 'stratejik noktaların işgaline' imkan tanıyan maddeyi düşünün.
3
Azınlıklara zarar verilmesi, bölgede asayişin bozulduğu algısını yaratır ve Mondros'un 7. maddesinin uygulanmasına zemin hazırlar.

Daha Fazla Pratik

Mondros'un 7. ve 24. maddelerini tekrar gözden geçirerek Havza Genelgesi'ndeki bu uyarının neden hayati olduğunu daha iyi kavrayabilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla