Soru

Zorluk: Ortaİstanbul'un İşgali

İstanbul'un 16 Mart 1920'de İtilaf Devletleri tarafından resmen işgal edilmesinin ardından Mustafa Kemal Paşa, yayımladığı bir genelgeyle Ankara'da "olağanüstü yetkilere sahip bir meclis" toplanacağını ilan etmiştir. Mustafa Kemal Paşa'nın bu süreçte başlangıçta düşündüğü "Kurucu Meclis" (Meclis-i Müessisan) kavramı yerine bu ifadeyi tercih etmesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Milli birlik ve beraberliği bozmamak adına saltanat ve hilafet yanlılarının tepkisini çekmekten kaçınmakCevap
  2. B
    İstanbul Hükümeti ile ortak bir idari yapı kurarak işgale karşı diplomatik çözüm aramak
  3. C
    Azınlık temsilcilerinin de meclise katılımını sağlayarak Avrupalı devletlerin desteğini almak
  4. D
    İtilaf Devletleri'nin işgalin geçici olduğu yönündeki açıklamalarına güvenerek ılımlı bir politika izlemek
  5. E
    Meclisin sadece askeri kararlar alacak bir 'savaş konseyi' şeklinde çalışmasını sağlamak

Cevap

Milli birliği korumak ve henüz rejim değişikliğine hazır olmayan kesimlerin tepkisini çekmemek amacıyla daha ılımlı bir isimlendirme olan 'Olağanüstü Yetkilere Sahip Meclis' ifadesi kullanılmıştır.
İstanbul'un resmen işgali sonrası Ankara'da yeni bir meclis toplanırken, toplumun farklı kesimlerinin (özellikle saltanat yanlılarının) desteğini kaybetmemek kritik bir önem taşıyordu. 'Kurucu Meclis' ifadesi köklü bir rejim değişikliğini çağrıştırdığı için, Mustafa Kemal Paşa milli birliği bozmamak adına bu isimden vazgeçmiş; bunun yerine meclisin olağanüstü koşullarda toplandığını ve geniş yetkilere sahip olduğunu vurgulayan daha kapsayıcı bir ismi tercih etmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
İstanbul'un işgalinin hukuki sonucunu analiz etme
İstanbul'un işgali ve Mebusan Meclisi'nin dağıtılması, Osmanlı Devleti'nin hukuki varlığının felce uğradığını göstermiştir.
Ankara'da yeni bir meclis açılabilmesi için meşru bir zemin oluşmuştur.
2
Kavramsal ayrımı değerlendirme
Kurucu Meclis (Meclis-i Müessisan) ifadesi doğrudan yeni bir devlet ve rejim inşası anlamına gelmektedir.
Bu ifade, o dönemde hala saltanat ve hilafete bağlı olan çevrelerde bir kopuş korkusu yaratabilirdi.
3
Mustafa Kemal Paşa'nın stratejisini belirleme
Toplumun her kesimini 'Milli Bağımsızlık' paydasında toplamak için 'Milli Egemenlik' vurgusunu daha esnek bir isimle yapmıştır.
Milli Mücadele'nin başarısı için iç cephenin birliği, rejim tartışmalarından önce gelmekteydi.

Anahtar Kavram

Milli Mücadele'de Stratejik Birlik ve Meşruiyet

İpuçları

1
Milli Mücadele döneminde askeri başarı kadar siyasi birliğin korunması da öncelikliydi.
2
O dönemde 'rejim değişikliği' tartışmaları toplumu ikiye bölebilirdi.
3
Mustafa Kemal Paşa, 'Müessisan' kelimesinin radikal bir değişim sinyali vermesinden çekinmiştir.

Daha Fazla Pratik

İstanbul'un işgalinden sonra açılan TBMM'nin demokratik yapısını ve 'Güçler Birliği' ilkesini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla