Examkin

Soru

Zorluk: OrtaBirleşik Kelimelerin Yazımı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Okulun düzenlediği gezi kapsamında yaşlıları ziyaret etmek için huzurevine gittik.
  2. B
    Bu projenin tamamlanması için bilim insanlarının ortak bir çalışma yürütmesi gerekiyor.
  3. C
    Arkadaşıyla yolda karşılaşınca ayaküstü sohbet edip akşam için sözleştiler.
  4. Mağaza yetkilileri, iade işlemini gerçekleştirmek için fişinizi ibrazetmenizi bekliyor.Cevap
  5. E
    Yağmurdan sonra ufukta beliren gökkuşağı, çocukların büyük bir heyecanla pencereye koşmasına neden oldu.

Cevap

Mağaza yetkililerinin fişin ibraz edilmesini beklediği cümlede geçen 'ibrazetmenizi' sözcüğü yanlış yazılmıştır; doğrusu 'ibraz etmenizi' şeklinde ayrı olmalıdır.
Doğru cevap, mağaza yetkilileriyle ilgili olan cümledir. Bu cümlede geçen 'ibrazetmenizi' ifadesi hatalıdır. 'İbraz' kelimesi 'etmek' yardımcı fiiliyle birleşirken herhangi bir ses düşmesi (ünlü düşmesi) veya ses türemesi (ünsüz ikizleşmesi) meydana gelmez. TDK yazım kurallarına göre, yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiillerde bu tür ses olayları yoksa kelimelerin ayrı yazılması gerekir. Dolayısıyla ifade 'ibraz etmenizi' şeklinde yazılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri (huzurevi, bilim insanı, ayaküstü, ibrazetmenizi, gökkuşağı) tespit et.
Beş farklı birleşik yapı belirlendi.
Yazım yanlışının hangi kelimede olduğunu bulmak için odak noktalarını belirlemek gerekir.
2
Yardımcı fiille kurulan 'ibrazetmenizi' sözcüğünü ses olayları açısından incele.
'İbraz' ve 'etmek' kelimeleri birleşirken herhangi bir ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi gerçekleşmemiştir.
TDK kurallarına göre yardımcı fiille kurulan birleşik fiillerde ses olayı yoksa kelimeler ayrı yazılır.
3
Diğer birleşik kelimelerin özel kurallarını (evi, üstü, anlam kayması) kontrol et.
'Huzurevi' (-evi kuralı), 'ayaküstü' (soyut üst kuralı), 'gökkuşağı' (anlam kayması) bitişik; 'bilim insanı' ise ayrı yazılmalıdır.
Seçeneklerin doğruluğunu teyit ederek yanlış olanı kesinleştirmek gerekir.

Anahtar Kavram

Yardımcı Fiillerle Kurulan Birleşik Fiillerin Yazımı

Daha Fazla Pratik

Birleşik fiillerde ses olayı kuralını pekiştirmek için 'terk etmek', 'arz etmek' ve 'fark etmek' gibi sık karıştırılan örnekleri inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Birleşik Kelimelerin Yazımı

Bu konudan daha fazla soru