Anayasası, hem kabul edilme süreci hem de içerdiği hükümlerin niteliği bakımından Türk anayasa tarihinin en özgün metinlerinden biridir. Bu anayasa, değiştirilmesinin normal kanunlara göre çok daha zor olması nedeniyle "sert" (katı); her konuyu en ince ayrıntısına kadar düzenlemesi nedeniyle de "kazuistik" bir yapıya sahiptir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Anayasası'nın "sert" (katı) bir anayasa olma özelliğini doğrudan destekleyen unsurlar arasında yer almaz?
- ADeğiştirilmesi teklif dahi edilemeyecek maddelere yer verilmesi
- BAnayasa değişikliği teklifi için üye tamsayısının en az üçte birinin () yazılı teklifinin aranması
- CDeğişikliklerin kabulü için üye tamsayısının beşte üçü () veya üçte ikisi () gibi nitelikli çoğunlukların şart koşulması
- Temel haklardan devlet organlarının işleyişine kadar pek çok konunun genel ilkeler yerine en ince ayrıntısına kadar düzenlenmiş olmasıCevap
- EAnayasa değişikliklerinin yürürlüğe girmesi sürecinde halkoylaması (referandum) mekanizmasına yer verilmiş olması
Cevap
Toplum hayatını ve devlet organlarını ilgilendiren konuların genel ilkeler yerine en ince ayrıntısına kadar düzenlenmiş olması, anayasanın sertliği ile değil, kazuistik (ayrıntıcı) yapısıyla ilgilidir.
Doğru cevap olan seçenek, anayasanın hacmi ve düzenleme biçimiyle (kazuistik yapı) ilgilidir. Bir anayasanın çok detaylı hükümler içermesi, onun değiştirilmesinin zor olduğu anlamına gelmez. Anayasası'nın sertliğini sağlayan unsurlar; değiştirilemez maddelerin varlığı, nitelikli teklif ve karar çoğunlukları ile halkoylaması gibi prosedürel engellerdir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sert (Katı) ve Kazuistik (Ayrıntıcı) Anayasa Farkı
İpuçları
1
Bir anayasanın 'sert' olması, onun değiştirilmesinin ne kadar zor olduğuyla ilgilidir.
2
Seçenekler arasında 'usul/yöntem' ile ilgili olanlarla 'içerik/detay' ile ilgili olanı birbirinden ayırın.
3
Kazuistik yapı, anayasanın bir kanun gibi veya bir tüzük gibi her şeyi en küçük ayrıntısına kadar anlatmasıdır; bu durumun değiştirme usulüyle doğrudan bir bağı yoktur.
Daha Fazla Pratik
1921 Anayasası'nın neden tek 'yumuşak' ve 'çerçeve' anayasa olduğunu bu özelliklerle kıyaslayarak inceleyebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Hukukta 'Sertlik' kelimesini gördüğünüzde 'Değiştirme Prosedürü'ne, 'Kazuistik' kelimesini gördüğünüzde 'Madde Sayısı ve Uzunluğu'na odaklanarak hızlıca eleme yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s