Soru

Zorluk: OrtaSiyasi Alanda Yapılan İnkılaplar

Yeni Türk Devleti’nde millî egemenliği kurumsallaştırmak amacıyla gerçekleştirilen;

I. Saltanatın kaldırılması (1922)
II. Cumhuriyet’in ilanı (1923)
III. Halifeliğin kaldırılması (1924)

gelişmelerinin bu kronolojik sıra ile gerçekleştirilmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Toplumsal ve siyasi şartların olgunlaşmasına paralel olarak aşamalı bir yöntem izlenmesiCevap
  2. B
    Lozan Barış Konferansı'nın kesintiye uğraması nedeniyle iç politikada zaman kazanılmak istenmesi
  3. C
    Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nın kurulmasıyla oluşan siyasi rekabetin kararları zorunlu kılması
  4. D
    Teşkilat-ı Esasiye Kanunu’nda yapılan değişiklikle güçler birliği ilkesinden tamamen vazgeçilmesi
  5. E
    Osmanlı Devleti’nin ıslahat hareketlerini sürdürerek modern bir meşrutiyet kurma çabası

Cevap

Toplumsal ve siyasi şartların olgunlaşmasına paralel olarak aşamalı bir yöntem izlenmesi
Yeni Türk Devleti'nde gerçekleştirilen siyasi reformlar, toplumsal tepkiyi minimize etmek ve değişimin temellerini sağlam atmak amacıyla belirli bir stratejik takvimle yapılmıştır. Önce saltanatın kaldırılmasıyla millî egemenliğin önündeki en büyük yapısal engel kaldırılmış, ardından Cumhuriyet ilan edilerek devletin adı ve yönetim şekli netleştirilmiş, en sonunda ise halifeliğin kaldırılmasıyla laiklik ve cumhuriyet rejimi güvence altına alınmıştır. Bu süreç 'şartların olgunlaşması' ve 'aşamalı yöntem' prensipleriyle doğrudan ilişkilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen inkılapların tarihsel ve mantıksal bağını analiz et.
Saltanat (kişisel egemenlik), Cumhuriyet (devlet rejimi) ve Halifelik (laikleşme) konularının birbirini tamamlayan bir zincir olduğu görülür.
Siyasi inkılapların ortak hedefi olan millî egemenlik yolundaki engellerin sırasını belirlemek gerekir.
2
Kronolojik sıralamanın neden 'aşama aşama' yapıldığını değerlendir.
Toplumun her bir büyük değişimi kabullenmesi için zaman tanındığı ve direnç noktalarının sırayla bertaraf edildiği sonucuna varılır.
Atatürk'ün stratejik liderlik anlayışındaki 'zamanlama' ve 'hazırlık' unsurları bu sıralamanın temelidir.
3
Seçenekler arasından bu pedagojik ve siyasi yöntemi en iyi tanımlayan ifadeyi seç.
Aşamalı yöntem ve şartların olgunlaşması ifadesi bu stratejiyi tam olarak karşılar.
Halkın desteğini kaybetmeden rejim değişikliğini kalıcı kılmak için izlenen rasyonel yol budur.

Anahtar Kavram

İnkılaplarda Aşamalı Yöntem (Kademeli Değişim)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla