Noktalama işaretleri, duygu ve düşünceleri daha açık ifade etmek, cümlenin yapısını ve duraklama noktalarını belirlemek için kullanılır. Özellikle cümle sonuna konulan işaretler, anlamın tamamlanıp tamamlanmadığını veya metindeki duygu tonunu belirlemede kritik bir rol oynar. İki noktadan (:) sonra gelen açıklamaların veya listelerin nasıl sonlandırılacağı ise cümlenin başlangıcındaki sınırlamalara bağlıdır.
Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinin sonuna üç nokta (...) getirilmesi uygun değildir?
- AKöyün girişinde bizi karşılayan uçsuz bucaksız bir yeşillik, sağ tarafta gürül gürül akan bir dere, solda ise asırlık çınar ağaçları
- Başarının sırrını şu iki temel prensibe borçluyum: disiplinli çalışmak ve hata yapmaktan korkmamakCevap
- CPazardan neler almadık ki: kıpkırmızı elmalar, sulu armutlar, sapsarı portakallar, taze mandalinalar
- DÖyle bir sessizlik ki insanın kendi nefes alışını bile duymasına imkan vermeyen, ürkütücü ve bir o kadar da derin
- EEğer bir gün yolunuz bu şirin Anadolu kasabasına düşer de o eski kahvehanede oturan ihtiyarlarla sohbet etme fırsatı bulursanız
Cevap
Başarının sırrını disiplin ve korkmamak olarak iki maddeyle sınırlayan cümlede, liste tamamlandığı için sonuna nokta konulmalıdır.
Cümle başında 'şu iki temel prensip' denilerek bir sayısal sınır getirilmiştir. Açıklama kısmında 'disiplinli çalışmak' (1) ve 'hata yapmaktan korkmamak' (2) maddeleri sıralanarak bu sınır doldurulmuştur. Anlamca ve yapıca tamamlanan bu tür cümlelerin sonuna nokta (.) getirilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Tamamlanmış Liste ve Eksiltili Cümle Ayrımı
İpuçları
1
Cümlenin sonunda bir yüklem (eylem veya ek-fiil almış isim) olup olmadığını kontrol edin.
2
İki noktadan sonra yapılan açıklamalarda, listenin kaç öğeden oluşacağı başta belirtilmiş mi diye bakın.
3
Eğer cümlenin başında 'iki prensip' gibi bir sayı verilmişse ve bu kadar öğe sayılmışsa cümle bitmiştir; nokta konmalıdır.
Daha Fazla Pratik
İki noktanın açıklama ve örneklendirme görevleri ile bu durumlardaki büyük/küçük harf kurallarını tekrar edebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Örnekleri okurken cümlenin sonuna 'vardır, mevcuttur, görüyoruz' gibi bir yüklem ekleyip ekleyemediğinize bakın. Eğer bu kelimeleri eklemeden anlam kendiliğinden bitiyorsa nokta, bitmiyorsa üç nokta uygundur.
Tahmini Süre:1m 40s