Soru

Zorluk: OrtaAsya Hun Devleti (Büyük Hun Devleti)

Asya Hun Devleti’nde Mete Han döneminde kurulan "Onlu Sistem" ile boylara ait askeri birlikler, boy beylerinin inisiyatifinden alınarak doğrudan hükümdara bağlı hiyerarşik bir yapıya kavuşturulmuştur. Bu sistemde her 1010, 100100, 10001000 ve 10.00010.000 kişilik birliklerin başına merkezi otorite tarafından atanan komutanlar getirilmiştir.

Bu uygulamanın Türk devlet geleneğine sağladığı temel katkı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Toplumsal tabakalaşmanın sona erdirilerek mutlak bir sınıf eşitliğinin sağlanması
  2. Boy birliğine dayalı federatif yapıdan merkeziyetçi devlet düzenine geçişin hızlanmasıCevap
  3. C
    Kut anlayışının hanedan dışındaki başarılı ordu komutanlarına da verilmeye başlanması
  4. D
    Göçebe yaşam tarzından yerleşik tarım toplumuna geçişin yasal zemininin oluşturulması
  5. E
    Veraset sistemindeki belirsizliklerin askeri güce dayalı olarak tamamen ortadan kaldırılması

Cevap

Onlu sistemin temel katkısı, boy federasyonu yapısından merkeziyetçi devlet düzenine geçişin sağlanmasıdır.
Onlu sistem, boyların kendi içindeki dağınık askeri güçlerini tek bir çatı altında toplayarak hiyerarşik bir disiplin oluşturmuştur. Bu durum, boy beylerinin hükümdardan bağımsız hareket etme kabiliyetini sınırlamış ve boy birliği (federasyon) yapısından merkezi bir devlet yapısına geçişi mümkün kılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Onlu sistemin yapısını analiz etme
Birlikler boy aidiyetine göre değil, sayısal büyüklüklere (1010, 100100, 10001000, 10.00010.000) göre hiyerarşik olarak düzenlenmiştir.
Sistemin işleyişini ve komuta zincirini anlamak için gereklidir.
2
Komuta zincirinin bağlı olduğu noktayı belirleme
Tüm alt birimler en üstte hükümdara (Tanhu/Kağan) bağlıdır.
Gücün kimde toplandığını görmek merkeziyetçilik analizi için kritiktir.
3
Siyasi sonuçları değerlendirme
Boy beylerinin askeri güçleri üzerindeki mutlak hakimiyeti kırılarak, merkezi otoritenin tüm ülke sathında güçlenmesi sağlanmıştır.
Uygulamanın devlet yapısına olan nihai etkisini belirlemek için.

Anahtar Kavram

Asya Hun Devleti'nde Merkezi Otorite ve Onlu Sistem

İpuçları

1
Boyların başına buyruk hareket etmesini engelleyen merkezi bir yapı hayal edin.
2
Onlu sistemin en büyük birimi olan 'tümen'lerin doğrudan merkeze rapor vermesi neyi güçlendirir?
3
Bu sistem, boy beylerinin ordu üzerindeki kontrolünü zayıflatıp hükümdarın otoritesini artırmıştır.

Daha Fazla Pratik

Mete Han'ın Çin politikasını ve 'asimilasyon' tehlikesine karşı aldığı önlemleri inceleyerek Hun-Çin ilişkilerini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla