Lozan Barış Konferansı'nda çözümü Türkiye ile İngiltere arasındaki ikili görüşmelere bırakılan Musul Sorunu'nun gelişim süreci ve Haziran tarihinde imzalanan Ankara Antlaşması ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- ASorunun ikili görüşmelerle çözülememesi üzerine İstanbul'da toplanan Haliç Konferansı'ndan bir sonuç alınamaması üzerine konu Milletler Cemiyeti'ne taşınmıştır.
- BMilletler Cemiyeti tarafından tayin edilen komisyonun hazırladığı 'Brüksel Hattı' raporu, Ankara Antlaşması ile belirlenen Türk-Irak sınırının temelini oluşturmuştur.
- CAnkara Antlaşması hükümleri uyarınca Musul ve Kerkük, İngiliz mandası altındaki Irak yönetimine bırakılmış; böylece Misak-ı Milli'den önemli bir taviz verilmiştir.
- DAntlaşmanın mali hükmü gereği bölge petrol gelirlerinden payın yıl süreyle Türkiye'ye verilmesi kararlaştırılmış, Türkiye sonradan bu haktan belli bir bedel karşılığı vazgeçmiştir.
- Doğu Anadolu'da çıkan Şeyh Sait İsyanı'nın başarılı bir şekilde kontrol altına alınması, Türkiye'nin Musul görüşmelerindeki diplomatik etkisini artırarak İngiltere'nin geri adım atmasını sağlamıştır.Cevap
Cevap
Şeyh Sait İsyanı'nın Türkiye'nin dış politikadaki etkisini artırdığı yönündeki ifade yanlıştır; aksine bu gelişme Türkiye'yi Musul konusunda zayıflatmıştır.
Doğu Anadolu'da çıkan Şeyh Sait İsyanı (), Türkiye Cumhuriyeti'ni askeri ve siyasi olarak en hassas olduğu dönemde yakalamıştır. İsyanı bastırmak için büyük bir askeri güç ve bütçe harcanması, Musul üzerine yapılması planlanan askeri harekatı imkansız kılmış; bu durum diplomasi masasında Türkiye'nin elini zayıflatmıştır. Dolayısıyla isyanın Türkiye'nin itibarını artırıp İngiltere'ye geri adım attırdığı iddiası tarihsel gerçeğin tam tersidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İç ve Dış Politika İlişkisi: Şeyh Sait İsyanı'nın Musul Sorununa Etkisi
Tahmini Süre:1m 30s