Soru

Zorluk: OrtaHalkçılık

Atatürk'ün Halkçılık ilkesi; toplumda hiçbir şahsa, aileye, zümreye veya sınıfa ayrıcalık tanınmamasını, kanun önünde tam bir eşitliğin sağlanmasını ve devlet imkânlarının tüm vatandaşların refahı için adil bir şekilde kullanılmasını öngörür. Bu ilke, toplumun "imtiyazsız, sınıfsız ve kaynaşmış bir kitle" hâline getirilmesini temel hedef olarak belirlemiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi doğrudan toplumsal statü farklarını ortadan kaldırarak bireylerin sosyal alanda eşitliğini sağlamaya yönelik bir uygulama olarak gösterilebilir?

  1. A
    Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı doğrultusunda şeker ve dokuma fabrikalarının kurulması
  2. B
    Teşvik-i Sanayi Kanunu ile özel teşebbüse ucuz arazi ve vergi muafiyeti sağlanması
  3. Kılık ve kıyafet düzenlemesiyle toplumsal mevkii veya dinî hiyerarşiyi simgeleyen giysilerin sivil alanda yasaklanmasıCevap
  4. D
    Kabotaj Kanunu'nun kabul edilerek Türk karasularında yolcu ve yük taşıma hakkının millîleştirilmesi
  5. E
    Dış ticarette yerli malı kullanımını özendirmek amacıyla gümrük vergilerinin artırılması

Cevap

Toplumsal mevkii veya dinî hiyerarşiyi simgeleyen kıyafetlerin sivil alanda yasaklanması, sosyal eşitliği sağladığı için doğrudan Halkçılık ilkesiyle ilgilidir.
Halkçılık ilkesi, toplumda dinsel, askerî veya bürokratik bir sınıfın diğerlerine üstünlük kurmasını engeller. Kılık kıyafet düzenlemesi (özellikle ruhban sınıfı dışındaki dinî giysilerin veya mevkii belirten sembollerin yasaklanması), bireylerin dış görünüşlerindeki farklılıkları kaldırarak kanun önündeki eşitliği toplumsal hayata yansıtır.

Adım Adım Çözüm

1
Halkçılık ilkesinin temel kavramlarını belirle.
Eşitlik, ayrıcalıkların (imtiyazların) reddi, sosyal adalet ve halkın refahı.
Soruda istenen 'doğrudan eşitlik' vurgusunu analiz etmek için temel tanım gereklidir.
2
Seçeneklerdeki uygulamaların ana amaçlarını karşılaştır.
A, B ve E seçenekleri ekonomi/yatırım (Devletçilik); D seçeneği bağımsızlık (Milliyetçilik) odaklıdır. C seçeneği ise doğrudan sosyal statü farkını silmeyi hedefler.
KPSS'de ilkeler arası ayrımı yapabilmek için uygulamanın 'nihaî amacına' bakılmalıdır.

Anahtar Kavram

İmtiyazsız ve Sınıfsız Toplum Yapısı

İpuçları

1
Halkçılık ile Devletçilik arasındaki en temel fark; birinin 'eşitlik ve statü' (Halkçılık), diğerinin ise 'ekonomik yatırım ve üretim' (Devletçilik) odaklı olmasıdır.

Daha Fazla Pratik

Aynı mantıkla 'Soyadı Kanunu'nun neden Halkçılık ilkesiyle doğrudan ilişkili olduğunu araştırınız.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla