Soru

Zorluk: OrtaVirgülün Kullanımı

Türk Türkçesinde noktalama işaretleri, metnin doğru anlaşılmasını ve duraklamaların yerinde yapılmasını sağlar. Virgül (,,) bu işaretler arasında en çok işleve sahip olanlardan biridir; ancak belirli dil bilgisi yapılarının bulunduğu yerlerde virgül kullanımı kural ihlali sayılır.

**Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün (,,) kullanımı noktalama yanlışlığına yol açmıştır?**

  1. A
    Yeni mevzuat, tüm kamu çalışanlarını kapsayacak şekilde yeniden düzenlendi.
  2. B
    Hazırlanan raporlar; incelenip, düzenlenip ilgili birimlerin arşivine gönderildi.
  3. İlgili birim yetkilisi, dosyaları sistem üzerinden kontrol edip, onay sürecini başlattı.Cevap
  4. D
    Sınav başvuruları dün itibarıyla sona erdi, adayların heyecanlı bekleyişi başladı.
  5. E
    Bu karar, her ne kadar zor olsa da, kurumun geleceği için stratejik bir adımdır.

Cevap

İlgili birim yetkilisi, dosyaları sistem üzerinden kontrol edip, onay sürecini başlattı.
Doğru cevap olan cümlede 'kontrol edip' sözcüğü '-ip' zarf-fiil ekini almıştır. Türk Dil Kurumu'nun güncel kurallarına göre, metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konmaz. Eğer cümlede birden fazla zarf-fiil art arda sıralansaydı (örneğin: kontrol edip, onaylayıp...) aralarına virgül konulabilirdi; ancak bu cümlede tek bir zarf-fiil olduğu için virgül kullanımı noktalama yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki virgüllerin yerlerini ve bağlı oldukları sözcükleri tespit etmek.
Cümlede 'yetkilisi' kelimesinden sonra (özne vurgusu) ve 'edip' kelimesinden sonra (zarf-fiil sonrası) virgül kullanılmıştır.
Her bir kullanımın kurala uygunluğunu denetlemek gerekir.
2
Zarf-fiil eki almış kelimelerle ilgili kuralı hatırlamak.
TDK'ye göre metin içinde tek başına kullanılan zarf-fiillerden (-ip, -erek, -ince vb.) sonra virgül konmaz.
Noktalama yanlışlığının kaynağını belirlemek.
3
İncelemedeki bulguyu sonuçlandırmak.
'kontrol edip' ifadesindeki '-ip' eki bir zarf-fiil ekidir ve arkasından gelen virgül kural ihlalidir.
Doğru cevabı teyit etmek.

Anahtar Kavram

Zarf-fiil eklerinden sonra virgül kullanımı kuralları

İpuçları

1
Cümlelerdeki zarf-fiil eklerine (-ince, -ip, -erek vb.) odaklanın.
2
TDK'ye göre zarf-fiil eklerinden sonra virgül gelip gelmeyeceği, o ekin cümlede kaç kez geçtiğine bağlıdır.
3
Eğer cümlede sadece bir tane zarf-fiil eki varsa, kendisinden sonra asla virgül getirilmez.

Daha Fazla Pratik

Şart ekinden (-sa/-se) ve tekrarlı bağlaçlardan (hem... hem..., ya... ya...) sonra da virgül kullanılmayacağını hatırlatan soruları çözebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Cümleyi virgül olmadan okumayı deneyin; eğer anlamda bir kopukluk olmuyor ve kural olarak zarf-fiil gibi 'virgül yasaklı' bir yapı varsa, o virgül gereksizdir.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla