Soru

Zorluk: Çok zorHatay Sorunu ve Anavatana Katılması

Atatürk Dönemi Türk dış politikasında Hatay Sorunu'nun diplomatik gelişim süreci incelendiğinde; 19371937 yılında Milletler Cemiyeti tarafından onaylanan 'Hatay Statüsü' ile 22 Eylül 19381938'de kurulan 'Hatay Devleti'nin hukuki ve egemenlik kimlikleri arasındaki en temel fark aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 19371937 statüsünde bölgenin dış işlerinde Suriye'ye bağlı 'ayrı bir varlık' olarak kabul edilmesi, 19381938'de ise bu bağın koparak tam bağımsızlığa kavuşulmasıCevap
  2. B
    Sandler Raporu'nun 19371937 yılında bölgeyi doğrudan Türkiye'ye bağlaması, 19381938 yılında ise bu karardan Fransız baskısıyla geri adım atılması
  3. C
    19371937 yılında Hatay Meclisi'nin anavatana katılma kararı alması, 19381938'de ise bu kararın Milletler Cemiyeti tarafından veto edilmesi
  4. D
    19371937 statüsünde bölgenin iç işlerinin Suriye mandasına bırakılması, 19381938 yılında ise iç işlerinde bağımsızlığın ilk kez kazanılması
  5. E
    19381938 yılında bölgenin bağımsız bir devlet yapısına bürünmesi yerine doğrudan Türkiye'nin bir ili statüsüyle teşkilatlandırılması

Cevap

1937 statüsünde Hatay'ın dış işlerinde Suriye'ye bağlı 'ayrı bir varlık' olarak kabul edilmesi, 1938'de ise bu bağın tamamen kopması
Hatay Sorunu'nun çözümünde en kritik aşamalardan biri 19371937 Sandler Raporu statüsüdür. Bu statüye göre Hatay, iç işlerinde tam bağımsız fakat dış işlerinde Suriye'ye bağlı, kendine has bir anayasası olan 'ayrı bir varlık' olarak kabul edilmiştir. Ancak 19381938 yılında kurulan Hatay Devleti, dış işlerindeki bu kısıtlamayı da kaldırarak tam bağımsız bir devlet haline gelmiştir. Bu durum, Türkiye'ye katılma sürecinin önündeki uluslararası hukuk engellerini tamamen kaldırmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Sandler Raporu ve 1937 Statüsü incelenmelidir.
Hatay'ın 'Ayrı Varlık' (Distinct Entity) olarak tanındığı ve dış işlerinde sembolik olarak Suriye'ye bağlı kaldığı belirlenir.
Uluslararası hukuktaki ilk statü değişimini anlamak için gereklidir.
2
1938 Hatay Devleti'nin kuruluş süreci analiz edilmelidir.
Bölgenin dış işlerinde de bağımsızlığını ilan ederek 'Bağımsız Hatay Cumhuriyeti' adını aldığı görülür.
Statünün 'ayrı varlık' seviyesinden 'bağımsız devlet' seviyesine yükseldiğini tespit etmek için gereklidir.
3
İki dönem arasındaki egemenlik farkı karşılaştırılmalıdır.
En temel farkın dış işlerindeki bağlılık durumu olduğu sonucuna varılır.
Sorunun kökünde sorulan 'en temel fark' kriterini karşılamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Hatay'ın Diplomatik Statü Evrimi (Sancak -> Ayrı Varlık -> Bağımsız Devlet -> İl)

İpuçları

1
Hatay'ın 1937'deki uluslararası tanımı ile 1938'deki devletleşme süreci arasındaki dış politika yetkilerini düşünün.

Daha Fazla Pratik

Hatay Devleti'nin ilk ve tek Cumhurbaşkanı ile Başbakanı'nın isimlerini ve görevlerini tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla