Examkin

Soru

Zorluk: OrtaHukuk Sistemi

İlmiye sınıfının bir mensubu olarak Divan-ı Hümayun’da yer alan, askeri zümreye mensup kişilerin miras paylaşımlarını içeren tereke defterlerini denetleyen ve taşradaki kadı atamalarında sadrazama öneride bulunma yetkisine sahip olan görevli aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Nişancı
  2. B
    Defterdar
  3. KazaskerCevap
  4. D
    Sadrazam
  5. E
    Şeyhülislam

Cevap

İlmiye sınıfına mensup olan ve askeri sınıfın miras kayıtlarını (tereke) tutan, yargı ve eğitim bürokrasisini yöneten görevli Kazaskerdir.
Kazasker, Osmanlı hukuk sisteminde ilmiye sınıfının divandaki temsilcisidir. En önemli iki görevi, kadı ve müderrislerin atama listesini hazırlayarak sadrazama sunmak ve askeri sınıfa mensup kişilerin miras (tereke) işlerini yürüten 'kassamlar'ı denetlemektir. Şer'iyye sicillerine yansıyan askeri davaların baş muhatabıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen anahtar kavramları (tereke defterleri, kadı atamaları, ilmiye sınıfı) analiz edin.
Bu görevlerin adalet ve eğitim sisteminin en üst makamı ile ilgili olduğu saptanır.
Osmanlı'da hukuk ve eğitim işleri ilmiye sınıfının yetki alanındadır.
2
Askeri sınıfın miras ve hukuk işlerinin sivil halktan (reaya) nasıl ayrıldığını değerlendirin.
Sıradan halkın davalarına kadılar bakarken, askeri sınıfın (asker, ulema, bürokrat) davalarına ve miras işlemlerine Kazasker'in nezaret ettiği belirlenir.
Osmanlı hukukunda sınıfsal bir yargılama hiyerarşisi mevcuttur.
3
Divan-ı Hümayun üyelerinin görev tanımlarını karşılaştırın.
Kadı ve müderris atamalarını öneren, adalet işlerini yürüten görevlinin Kazasker olduğu sonucuna varılır.
Kazaskerlik makamı, Şer'i hukukun devlet yönetimindeki yargısal temsilcisidir.

Anahtar Kavram

Osmanlı Hukuk Sistemi ve Kazaskerlik Makamı

İpuçları

1
Bu görevli, Osmanlı Devleti'nde hem adalet hem de eğitim bürokrasisinin başındaki kişidir.
2
Askeri sınıfın miras paylaşımlarını tutan 'Kassam'lar bu makama bağlı çalışırlar.
3
Kadı ve müderris atamalarından sorumlu olan bu kişi, Fatih Sultan Mehmet döneminden itibaren iki kişi (Rumeli ve Anadolu) olarak görev yapmıştır.

Daha Fazla Pratik

Kazaskerliğin neden Rumeli ve Anadolu olarak ikiye ayrıldığını ve bu ayrımın devletin genişleme siyasetiyle ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla

Konular

Hukuk Sistemi

Bu konudan daha fazla soru