Mustafa Kemal Paşa, Ordu Müfettişi sıfatıyla yayımladığı Havza Genelgesi’nde; bir yandan halkın işgallere karşı protesto mitingleri düzenlemesini ve büyük devletlerin temsilcilerine telgraflar çekmesini isterken, diğer yandan bu süreçte Hristiyan azınlığa karşı herhangi bir düşmanlık veya saldırıda bulunulmamasını kesin bir dille belirtmiştir.
Genelgede yer alan "azınlıklara yönelik taşkınlıklardan kaçınılması" yönündeki bu talimatın temel stratejik amacı aşağıdakilerden hangisidir?
- Mondros Ateşkes Antlaşması’nın maddesinin işletilmesine zemin hazırlayacak güvenlik sorunlarının oluşmasını engellemekCevap
- BMilli Mücadele'nin temel stratejisinin (gerekçe, amaç ve yöntem) halka bu metinle deklare edilmesini sağlamak
- CAzınlık cemiyetlerinin zararlı faaliyetlerini Wilson İlkeleri’ndeki self-determinasyon hakkına dayanarak meşrulaştırmasını önlemek
- Dİstanbul Hükümeti ile olan diplomatik bağları koparmadan, bölgesel direniş cemiyetlerini tek bir merkezde toplamak
- EManda ve himaye fikrinin Türk halkı nezdinde kabul görmesini engelleyerek tam bağımsızlık düşüncesini vurgulamak
Cevap
Mondros Ateşkes Antlaşması’nın maddesinin işletilmesine zemin hazırlayacak güvenlik sorunlarının oluşmasını engellemek
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın maddesi, İtilaf Devletleri'ne güvenliklerini tehlikede gördükleri an istedikleri yeri işgal etme yetkisi veriyordu. Mustafa Kemal Paşa, halkı işgallere karşı harekete geçirirken azınlıklara saldırılmamasını isteyerek, işgalci güçlerin bu maddeyi bahane edip yeni bölgeleri işgal etmesinin önünü kesmeyi amaçlamıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hukuki Meşruiyet ve Stratejik Ön Alma
İpuçları
1
Havza Genelgesi'nin yayımlandığı dönemde yürürlükte olan Mondros Ateşkes Antlaşması'nın en tehlikeli maddesini düşünün.
2
İtilaf Devletleri, işgalleri meşrulaştırmak için genellikle 'asayişin bozulmasını' veya 'azınlıkların tehlikede olmasını' bahane ediyorlardı.
3
Mondros'un maddesi, İtilaf Devletleri'ne 'güvenlik tehlikesi' durumunda işgal yetkisi veriyordu; Mustafa Kemal bu bahameyi ortadan kaldırmak istemiştir.
Daha Fazla Pratik
Amasya Genelgesi'nin Havza'dan farklarını inceleyerek Milli Mücadele'nin nasıl daha kurumsal ve programlı hale geldiğini analiz edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s