Soru

Zorluk: OrtaUygur Devleti

Uygur Devleti'nin Maniheizm dinini benimsemesinin bir sonucu olarak hayvansal gıdaların tüketilmesinin yasaklanması, toplumsal yapıda konar-göçerlikten yerleşik hayata geçişi zorunlu kılmıştır. Bu durum, Türk tarihinde kültürel bir dönüşüme yol açarak daha önce görülmeyen kurumsal yapıların oluşmasını sağlamıştır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu dönüşümün eğitim ve entelektüel alandaki doğrudan bir kanıtıdır?

  1. Matbaanın kullanılmasıyla kütüphanelerin kurulması ve yazılı eserlerin çoğaltılmasıCevap
  2. B
    Kurultay (Toy) adı verilen mecliste devlet meselelerinin görüşülmesi
  3. C
    'Töre' adı verilen sözlü hukuk kurallarının toplumsal hayatı düzenlemesi
  4. D
    Ülkenin 'boylar federasyonu' şeklinde bir teşkilatlanma ile yönetilmesi
  5. E
    Ordunun onlu sisteme dayalı olarak hiyerarşik bir yapıda düzenlenmesi

Cevap

Matbaanın kullanılmasıyla kütüphanelerin kurulması ve yazılı eserlerin çoğaltılması seçeneği, Uygurların yerleşik hayata geçmesiyle yaşanan eğitimsel ve entelektüel dönüşümün en açık kanıtıdır.
Doğru seçenek olan matbaa ve kütüphane kullanımı, Uygurların yerleşik hayata geçmesiyle birlikte Türk tarihinde bir ilk olarak ortaya çıkmış; eğitim ve kültür faaliyetlerinin kalıcı ve kurumsal bir yapıya bürünmesini sağlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Dini değişimin etkisini analiz etme
Maniheizm'in etkisiyle Uygurlar et yemeyi bırakmış ve tarıma dayalı yerleşik bir yaşam tarzını benimsemişlerdir.
Maniheizm inancı savaşçılığı ve hayvansal gıda tüketimini yasakladığı için yaşam tarzı değişmiştir.
2
Yerleşik yaşamın kültürel çıktılarını belirleme
Yerleşik yaşamla birlikte taşınabilir çadır kültürü yerini kalıcı şehirlere (Balık) ve mimari eserlere bırakmıştır.
Kalıcı yerleşim, kütüphane ve matbaa gibi taşınması zor teknik donanımların kullanımını mümkün kılmıştır.
3
Eğitim ve hukuk alanındaki kurumsallaşmayı seçme
Uygurlar kağıdı ve matbaayı kullanarak kütüphaneler kurmuş, vasiyetnameler ve kira sözleşmeleri gibi yazılı hukuk belgeleri oluşturmuşlardır.
Bu gelişmeler, bilginin korunması ve aktarılmasında kurumsal bir yapının (kütüphane, matbaa) kurulduğunu kanıtlar.

Anahtar Kavram

Uygur Medeniyetinde Yerleşik Hayat ve Kültürel Dönüşüm

İpuçları

1
Uygurları önceki Türk devletlerinden ayıran en önemli fark, göçebeliği bırakıp kalıcı yerleşim yerleri kurmalarıdır.
2
Maniheizm dininin getirdiği yasaklar, Türklerin savaşçılık yeteneklerini azaltırken tarım ve bilimsel faaliyetlere yönelmelerine neden olmuştur.
3
Kütüphane ve matbaa gibi unsurlar, taşınabilir (göçebe) bir yaşamda değil, kalıcı binaların olduğu bir yaşamda gelişebilir.

Daha Fazla Pratik

Uygur mimarisindeki fresko ve stüpa gibi kavramları da içeren mimari sanat sorularına göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla