Examkin

Soru

Zorluk: OrtaYerel ve Ulusal Saat

Bir araştırmacı ekibi, Sivas'ta (37∘37^{\circ} Doğu boylamı) yürüttükleri bir arazi çalışması esnasında Güneş'in gün içinde gökyüzündeki en tepe noktasına ulaştığını ve yatay düzleme dikilen bir çubuğun gölge boyunun en kısa konumunda olduğunu gözlemlemiştir.

Buna göre, araştırmacıların bu gözlemi yaptığı dakikada, Türkiye'nin güncel ulusal saatine (UTC+3, 45∘45^{\circ} Doğu boylamı) ayarlı olan bir elektronik cihazın ekranındaki saat aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    11.2811.28
  2. B
    11.3211.32
  3. C
    12.0012.00
  4. 12.3212.32Cevap
  5. E
    13.1613.16

Cevap

Doğru saat 12.3212.32'dir.
Güneş'in gün içinde gökyüzünde ulaştığı en yüksek tepe noktası, o merkezdeki yerel saatin tam olarak 12.0012.00 olduğunu işaret eder. Dolayısıyla olay anında Sivas'ın (37∘37^{\circ} Doğu) yerel saati 12.0012.00'dir. Türkiye'de ortak (ulusal) saat olarak UTC+3 diliminde yer alan 45∘45^{\circ} Doğu (Iğdır) meridyeninin yerel saati yıl boyunca kullanılmaktadır. 45∘45^{\circ} Doğu ile 37∘37^{\circ} Doğu arasında 88 derecelik boylam farkı bulunmaktadır. Her boylam arası zaman farkı 44 dakika olduğundan, toplam fark 3232 dakikadır. 45∘45^{\circ} Doğu boylamı, Sivas'ın daha doğusunda yer aldığı için saati daha ileridir. Sonuç olarak Türkiye'nin ulusal saati o esnada 12.00+00.32=12.3212.00 + 00.32 = 12.32'yi göstermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Sivas'taki yerel saati belirleme
Güneş en tepe noktasında olduğu için yerel saat tam 12.0012.00'dir.
Bir merkezde Güneş gökyüzündeki en yüksek konumuna (zenit) ulaştığında o yerin yerel saati gün ortası olan 12.0012.00 kabul edilir.
2
Ulusal saat meridyeni ile boylam farkını hesaplama
45∘45^{\circ} (Iğdır) ile 37∘37^{\circ} (Sivas) arasında 88 boylam fark vardır.
Zaman farkını bulmak için iki meridyen arasındaki uzaklık derece cinsinden hesaplanmalıdır.
3
Boylam farkını zamana çevirme
8×4=328 \times 4 = 32 dakika zaman farkı elde edilir.
Ardışık iki meridyen arasındaki zaman farkı Dünya'nın dönüş hızı nedeniyle her yerde 44 dakikadır.
4
Zamanı ekleyerek ulusal saati bulma
12.00+00.32=12.3212.00 + 00.32 = 12.32 olarak bulunur.
Ulusal saati belirleyen 45∘45^{\circ} Doğu boylamı Sivas'tan daha doğuda olduğu için, Güneş orada daha önce doğmuş ve saat daha ileridir.

Anahtar Kavram

Yerel saat ve ulusal saat hesaplama yöntemleri

İpuçları

1
Güneş'in ufuk düzleminde gün içindeki en tepe noktasına gelmesi, o boylamdaki yerel saatin tam 12.0012.00 olduğunu gösterir.
2
Türkiye'nin ortak (ulusal) saati, Iğdır'dan geçen 45∘45^{\circ} Doğu boylamına göre belirlenir. Sivas ile Iğdır arasındaki boylam farkını bulmalısınız.
3
45∘45^{\circ} Doğu ile 37∘37^{\circ} Doğu boylamı arasında 88 derecelik fark vardır ve bu da 3232 dakikaya denk gelir. Doğuda yerel saat her zaman daha ileridir.

Daha Fazla Pratik

Farklı boylamlarda verilen iki şehir arasında Güneş'in doğuş zamanı farklılıklarını hesaplayan problemlere göz atabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Sivas'ın 37∘37^{\circ} Doğu boylamında olduğunu bilmeseniz bile, Sivas'ın Iğdır'ın batısında yer aldığını harita bilgisinden çıkarabilirsiniz. Batıdaki bir ilde saat 12.0012.00 ise, doğudaki ulusal saat merkezi olan Iğdır'da saat mutlaka 12.0012.00'den daha ileri bir değer olacaktır. Şıklardaki tek makul ileri değer 12.3212.32'dir (diğer uç değer olan 13.1613.16 için en az 1919 boylam fark gereklidir, bu da Türkiye sınırları içindeki Sivas için çok fazladır).
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Yerel ve Ulusal Saat

Bu konudan daha fazla soru