Osmanlı Devleti'nde padişahın yasama yetkisine dayanarak oluşturduğu örfi hukuk kuralları; devlet idaresi, vergi düzeni ve askeri teşkilat gibi konularda geniş bir düzenleme alanı bulmuştur. Ancak bu kurallar mutlak bir serbestlik içinde değil, devletin temel yapısını koruyan belirli bir hiyerarşi çerçevesinde yürürlüğe konulmuştur.
Buna göre, Osmanlı hukuk sisteminde örfi hukuk kurallarının hukuki meşruiyet kazanabilmesi ve uygulanabilmesi için gözetilen en temel şart aşağıdakilerden hangisidir?
- Şer’i hukuk kuralları ile çelişmemesi ve İslam esaslarına aykırı olmamasıCevap
- BŞeyhülislam tarafından mahkemelerde bizzat icra edilmesi
- CKazaskerlerin onayı ile Divan-ı Hümayun kararlarına dahil edilmesi
- DYalnızca Seyfiye sınıfına mensup yöneticilerin denetiminde hazırlanması
- EYalnızca taşra teşkilatındaki mülki idareciler tarafından uygulanması
Cevap
Şer’i hukuk kuralları ile çelişmemesi ve İslam esaslarına aykırı olmaması
Osmanlı Devleti'nde hukuk birliği olmamasına rağmen sistemli bir hiyerarşi vardır. Padişahın 'örfi hukuk' oluşturma yetkisi (yasama), devletin teokratik karakteri gereği 'şer'i hukuk' ile sınırlandırılmıştır. Bir örfi kuralın (kanunname) geçerli olabilmesi için İslam dininin temel esaslarına ve yerleşik şer'i hükümlere aykırı olmaması şarttır. Bu durum, hukuk sisteminde şer'i hukukun üstünlüğünü ve örfi hukukun onun tamamlayıcısı olduğunu gösterir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Osmanlı Hukukunda Şer'i-Örfi Dengesi ve Meşruiyet
Daha Fazla Pratik
Kazasker ve Şeyhülislam arasındaki görev ayrımını (Kaza vs. İfta) pekiştirmek için İlmiye sınıfı mensuplarının yetki alanlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s