Examkin

Soru

Zorluk: ZorTürkiye'nin Jeopolitik Konumu

Jeopolitik konum; bir ülkenin sahip olduğu coğrafi özelliklerin dış politikasına, güvenliğine ve uluslararası ilişkilerdeki stratejik gücüne etkisidir. Jeopolitiği oluşturan unsurlar; yer şekilleri, iklim ve su kaynakları gibi uzun vadede değişmeyen 'statik' unsurlar ile siyasi, ekonomik, askeri ve teknolojik değerler gibi zamanla farklılık gösterebilen 'dinamik' unsurlar olarak ikiye ayrılır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye’nin jeopolitik önemini belirleyen dinamik (değişken) unsurlar arasında gösterilebilir?

  1. A
    Asya ve Avrupa kıtaları arasında doğal bir köprü konumunda bulunması
  2. B
    İstanbul ve Çanakkale boğazları sayesinde Karadeniz havzasını açık denizlere bağlaması
  3. Hazar ve Orta Doğu enerji kaynaklarının Avrupa'ya taşınmasında TANAP ve TürkAkım gibi projelerle kilit rol oynamasıCevap
  4. D
    Üç tarafının denizlerle çevrili olması ve geniş bir kıta sahanlığına sahip olması
  5. E
    36°-42° Kuzey paralelleri arasında yer alarak Akdeniz iklim kuşağında bulunması

Cevap

Enerji projeleri (TANAP, TürkAkım vb.) ve uluslararası ekonomik koridorlar Türkiye'nin jeopolitik önemindeki dinamik unsurları temsil eder.
Enerji nakil hatları, uluslararası ticaret yolları, siyasi ittifaklar (NATO vb.) ve ekonomik projeler jeopolitiğin dinamik unsurlarıdır. Türkiye'nin Hazar ve Orta Doğu petrol/doğal gaz kaynaklarını Avrupa'ya ulaştıran bir enerji terminali haline gelmesi (TANAP, TürkAkım), ülkenin küresel siyasetteki ağırlığını değiştiren ve güncel gelişmelere göre şekillenen dinamik bir süreçtir.

Adım Adım Çözüm

1
Statik ve dinamik kavramlarını analiz et.
Statik unsurlar coğrafi yapı (dağlar, boğazlar, kıtalar) iken; dinamik unsurlar siyaset, ekonomi ve teknolojidir.
Soruda istenen 'dinamik' unsuru ayırt edebilmek için temel farkı anlamak gerekir.
2
Seçenekleri coğrafi/fiziksel ve siyasi/ekonomik olarak sınıflandır.
Kıtalar arası konum, boğazlar, yarımada olma ve enlem değerleri Türkiye'nin fiziksel (değişmeyen) özellikleridir.
Yanlış seçenekler Türkiye'nin özel veya matematik konumunun statik sonuçlarını içermektedir.
3
Enerji hatları ve uluslararası projelerin niteliğini değerlendir.
TANAP ve TürkAkım gibi projeler ülkeler arası diplomasiye ve küresel enerji ihtiyacına göre şekillendiği için dinamik bir yapıdadır.
Doğru cevaba ulaşmak için siyasi ve ekonomik değişkenliği olan unsuru tespit etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Jeopolitiğin Değişen (Dinamik) ve Değişmeyen (Statik) Unsurları

İpuçları

1
Bir unsurun 'dinamik' olması için uluslararası siyaset, ekonomi veya teknoloji ile ilgili olması gerekir.
2
Türkiye'nin yer şekilleri veya koordinatları kolayca değişmez; ancak üzerinden geçen boru hatları veya ticari anlaşmalar değişebilir.
3
TANAP gibi enerji projeleri 21. yüzyılın getirdiği ekonomik ve politik bir güçtür ve Türkiye'nin bölgesel rolünü güncellemiştir.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'nin üye olduğu uluslararası kuruluşların (NATO, OECD, G20 vb.) jeopolitik konuma etkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'nin Jeopolitik Konumu

Bu konudan daha fazla soru