Soru

Zorluk: OrtaParagrafta Yapı ve Akış

(I) Türk tiyatrosunun köklü geçmişi, Karagöz ve Hacivat gibi gölge oyunlarından Meddah hikâyelerine kadar geniş bir yelpazeye yayılır. (II) Bu geleneksel oyunlar, toplumsal aksaklıkları mizah yoluyla eleştiren birer ayna görevi görmüştür. (III) Tanzimat Dönemi ile birlikte Batı edebiyatından yapılan çevirilerle tiyatro, modern bir kimlik kazanmaya başlamıştır. (IV) Halkın ortak kültürünü ve değerlerini yansıtan bu eserler, doğaçlama bir şekilde sergilendiği için yazılı bir metne dayanmazdı. (V) İzleyici ile oyuncu arasındaki samimi etkileşim ve meydanlarda sergilenen oyun yapısı, bu türlerin yüzyıllarca canlı kalmasını sağlamıştır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. IIICevap
  4. D
    IV
  5. E
    V

Cevap

Üçüncü cümle, parçanın genelinde anlatılan geleneksel Türk tiyatrosunun yapısal özelliklerinden saparak Batılılaşma dönemine ve modern tiyatroya değindiği için düşüncenin akışını bozmaktadır.
Parçanın bütününde geleneksel Türk tiyatrosunun (Karagöz, Hacivat, Meddah) tarihsel kökeni, toplumsal eleştiri işlevi, doğaçlama yapısı ve izleyiciyle etkileşimi anlatılmaktadır. Ancak Tanzimat Dönemi ve modern tiyatro kimliğinden bahseden cümle, odağı geleneksel yapıdan modernleşme sürecine kaydırdığı için düşüncenin akışını bozmaktadır. Diğer cümleler birbirini tematik olarak tamamlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın genel konusunu belirle.
Paragraf, geleneksel Türk tiyatrosunun (Karagöz, Meddah vb.) özelliklerini, işlevini ve sergilenme biçimini anlatmaktadır.
Akışı bozan cümleyi bulmak için önce ana temanın sınırlarını çizmek gerekir.
2
Cümleler arasındaki anlamsal ve yapısal bağlantıları incele.
Birinci, ikinci, dördüncü ve beşinci cümlelerin geleneksel tiyatronun 'doğaçlama', 'mizah', 'toplumsal eleştiri' ve 'metinsiz olma' gibi ortak özelliklerini anlattığı görülür.
Bağlam dışı kalan cümleyi tespit etmek için süreklilik gösteren cümleler grubu belirlenmelidir.
3
Konu veya bakış açısı değişikliğini tespit et.
Üçüncü cümle, konuyu 'geleneksel tiyatro'dan 'Tanzimat ve Batılı modern tiyatro'ya çekerek akışı kesmektedir.
Farklı bir döneme veya tiyatro türüne geçiş yapan cümle akışı bozar.

Anahtar Kavram

Paragrafta Düşüncenin Akışını Bozan Cümle

Daha Fazla Pratik

Benzer sorularda, konunun farklı bir yönüne (örneğin gelenekselden moderne, genelden özele) geçen cümleyi aramak çözümü kolaylaştırır.

Alternatif Yöntem

Cümleler arasındaki köprü ifadelerine bakılabilir: Birinci cümledeki 'geleneksel oyunlar' ifadesi ikinci cümlede karşılanmıştır. İkinci cümledeki 'bu geleneksel oyunlar' ifadesi, dördüncü cümledeki 'bu eserler' ifadesiyle mantıksal olarak devam eder. Üçüncü cümle çıkarıldığında II. ve IV. cümleler arasındaki geçişin çok daha pürüzsüz olduğu görülür.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla