Soru

Zorluk: KolayVirgülün Kullanımı

Türkçede virgül (,) sıralı cümleleri ayırmak, eş görevli sözcük öbeklerini belirlemek veya anlam karışıklığını önlemek gibi pek çok görevde kullanılır. Ancak bazı dil bilgisi kuralları gereği virgülün kullanılamayacağı yerler de bulunmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün (,) kullanımı yanlıştır?

  1. A
    Toplantı için gerekli hazırlıklar yapıldı, raporlar basıldı ve sunum dosyaları hazırlandı.
  2. Kurumumuzun düzenlediği seminere hem merkez teşkilatından, hem de taşra birimlerinden katılım sağlandı.Cevap
  3. C
    Genç, memurun verdiği belgeleri dikkatlice inceledikten sonra imzaladı.
  4. D
    Resmî yazışmalarda dilin sade, açık ve anlaşılır olması büyük önem taşır.
  5. E
    Eski çalışma arkadaşımı, o dürüst ve çalışkan insanı, geçen gün yolda gördüm.

Cevap

Seminerdeki katılımı anlatan ve içinde 'hem... hem...' bağlacı bulunan seçenek, virgülün yanlış kullanıldığı cümledir.
Doğru cevap olan cümlede 'hem... hem...' tekrarlı bağlacı kullanılmıştır. Türk Dil Kurumu'nun güncel kurallarına göre; metin içinde tekrarlı bağlaçlardan önce ve sonra virgül konulmaz. Bu nedenle 'hem merkez teşkilatından' ifadesinden sonra gelen virgül hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki virgüllerin hangi görevle kullanıldığını analiz edin.
A'da sıralı cümle, C'de anlam karışıklığını önleme, D'de eş görevli sözcükler, E'de ara söz görevleri tespit edilir.
Virgülün kullanım amacını belirlemek, hatayı bulmayı kolaylaştırır.
2
Tekrarlı bağlaçlarla ilgili yazım kuralını hatırlayın.
'hem... hem...', 'ya... ya...', 'ne... ne...' gibi bağlaçların arasına virgül gelmeyeceği kuralı anımsanır.
Türkçede bağlaçlar zaten kelime ve cümleleri bağlama görevi gördüğü için ek bir noktalama işaretine ihtiyaç duymazlar.
3
Bağlaç içeren seçeneği inceleyerek hatayı doğrulayın.
'hem merkez teşkilatından, hem de taşra' ifadesindeki virgülün kural ihlali olduğu görülür.
Kuralın doğrudan ihlal edildiği yapı budur.

Anahtar Kavram

Tekrarlı Bağlaçlarda Virgül Kullanımı

İpuçları

1
Cümlelerdeki bağlaçlara (ve, veya, hem... hem...) dikkat edin.
2
Tekrarlı bağlaçlar (hem... hem...) arasına herhangi bir noktalama işareti gelir mi?
3
TDK'ye göre 'hem... hem...' yapısı içinde virgül kullanımı kesinlikle yasaktır.

Daha Fazla Pratik

Şart eki (-sa, -se) ve zarf-fiil eklerinden (-arak, -ınca vb.) sonra virgül gelip gelmeyeceği kurallarını gözden geçirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Bağlacı cümleden çıkarmayı deneyin; eğer bağlaç varken virgül kullanıyorsanız, o virgül büyük ihtimalle gereksizdir çünkü bağlaç virgülün görevini zaten yapmaktadır.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla