Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Madenler

Türkiye’de bazı maden işleme tesislerinin yer seçiminde "ham maddeye yakınlık" temel faktörken, bazılarında ise "ulaşım" veya "enerji kaynağına yakınlık" gibi faktörler ön plana çıkmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki maden işleme tesislerinden hangisinin kuruluş yerinin belirlenmesinde, diğerlerinden farklı bir temel faktör etkili olmuştur?

  1. A
    Samsun Bakır İşletmesi
  2. B
    İskenderun Demir-Çelik Fabrikası
  3. C
    Antalya Ferro-krom İşletmesi
  4. D
    Bandırma Bor İşletmeleri
  5. Murgul Bakır İşletmesiCevap

Cevap

Murgul Bakır İşletmesi'nin kuruluş yeri ham maddeye yakınlık ilkesine dayanırken, diğer tesisler ulaşım (liman) faktörüne dayanmaktadır.
Murgul Bakır İşletmesi, Artvin il sınırları içinde yer alan zengin bakır yataklarının hemen yanında kurulmuştur. Bu durum sanayi coğrafyasında 'ham maddeye yakınlık' ilkesiyle açıklanır. Diğer seçeneklerdeki tesislerin (Samsun, İskenderun, Antalya, Bandırma) tamamı, ham maddenin dışarıdan getirilip işlendiği ve ürünlerin pazarlanmasının kolay olduğu liman şehirleridir.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki tesislerin hangi madeni işlediğini ve bu madenin o bölgede çıkarılıp çıkarılmadığını kontrol et.
Samsun, İskenderun, Antalya ve Bandırma'da işlenen madenler o illerin merkezinde çıkarılmaz; ancak Murgul'da bakır çıkarılır.
Madenlerin çıkarıldığı yer ile işlendiği yer arasındaki ilişki, kuruluş yeri faktörünü belirler.
2
Farklı olan tesisin nedenini analiz et.
Diğer dört tesis kıyı şeridinde ve liman şehirlerindeyken, Murgul iç kesimde ve maden yatağının üzerindedir.
Kıyı şehirlerindeki tesislerde genellikle 'ulaşım', maden sahasındaki tesislerde 'ham madde' belirleyicidir.

Anahtar Kavram

Sanayi Tesislerinin Kuruluş Yeri Faktörleri

İpuçları

1
Hangi tesisin bir liman şehri olmadığını ve maden yatağının tam üzerinde yer aldığını düşünün.
2
Samsun, İskenderun ve Antalya tesisleri ürünleri ihraç etmek için denize kıyısı olan yerlerde seçilmiştir.
3
Bakır madeni Artvin-Murgul'da hem çıkarılır hem işlenir; ancak Kastamonu-Küre'de çıkarılan bakır Samsun'da işlenir.

Daha Fazla Pratik

Karabük ve Ereğli demir-çelik fabrikalarının yer seçiminde 'enerji kaynağına yakınlık' (taş kömürü) faktörünün etkili olduğunu unutmayın.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla