Examkin

Türkiye'de Turizm

80 soru

Soru 61Soru →

Türkiye'de yer şekillerinin engebeli olması ve iklim çeşitliliği, turizm faaliyetlerinin de çeşitlenmesini sağlamıştır. Özellikle yaz aylarında kıyı kesimlerdeki aşırı sıcaklardan ve nemden uzaklaşmak isteyen yerli ve yabancı turistlerin, Karadeniz Dağları'nın yüksek kesimlerinde doğa ile iç içe vakit geçirmek amacıyla katıldığı turizm türü aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yayla turizmi

Cevap

Yaz aylarında serinlemek ve doğa ile iç içe olmak amacıyla yüksek kesimlerde yapılan faaliyet 'yayla turizmi'dir.
Yayla turizmi, özellikle yaz aylarında serinlemek, dinlenmek ve doğayla baş başa kalmak amacıyla yüksek rakımlı düzlüklerde (yaylalarda) yapılan turizm faaliyetidir. Türkiye'de bu faaliyetin en yoğun ve profesyonel olarak yapıldığı yer Doğu Karadeniz Bölümü'dür.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki ipuçlarını analiz etme.
Sıcak ve nemden kaçış, Karadeniz Dağları'nın yüksek kesimleri ve doğa ile iç içe olma vurgusu tespit edildi.
Soruda hedeflenen turizm türünün coğrafi şartlarını anlamak için.
2
Turizm türlerini coğrafi bölgelerle eşleştirme.
Yüksek dağlık alanlarda yazın yapılan serinleme amaçlı faaliyetin yaylacılık kültürüyle birleştiği görüldü.
Türkiye'nin turizm potansiyelini bölgesel bazda değerlendirmek için.
3
Doğru turizm türünü belirleme.
Tanımlanan faaliyetlerin karşılığının yayla turizmi olduğu sonucuna varıldı.
Kavramsal tanımı doğru seçenekle eşleştirmek için.

Anahtar Kavram

Türkiye'de alternatif turizm türlerinden Yayla Turizmi'nin coğrafi dağılışı ve özellikleri.

İpuçları

1
Bu turizm türü özellikle 'Kaçkar Dağları' çevresinde çok popülerdir.
2
Yazın sahil şeridi çok sıcak ve nemli olduğunda insanlar daha serin olan bu yüksek yerlere çıkar.
3
Rize'deki Ayder ve Artvin'deki Kafkasör gibi merkezler bu turizm türünün en bilinen örnekleridir.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan kültürel varlıkların bölgelere göre dağılımını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 62Soru →

Türkiye'de yer şekilleri ve iklim çeşitliliğinin bir sonucu olarak, bazı dar coğrafi alanlarda yılın farklı dönemlerinde çok çeşitli turizm faaliyetleri bir arada yürütülebilmektedir.

Örneğin;
• Göller Yöresi'nin karakteristik özelliklerini yansıtan tektonik ve karstik kökenli tatlı su göllerinde su sporları ve ekoturizm,
• Kalkerli arazinin yaygın olmasına bağlı olarak gelişen kanyon ve mağaralarda doğa turizmi,
• Yöredeki yüksek dağlık kütleler üzerinde yer alan ve kış turizmi açısından Türkiye'nin önemli merkezlerinden biri olan kayak tesisleri,
• Antik Pisidia bölgesinin inanç ve ticaret merkezlerine ait kalıntılar ile kültür turizmi,
• Son yıllarda kırsal kalkınmayı destekleyen ve hasat dönemlerinde görsel bir şölen sunan gül ve lavanta bahçelerine yönelik agro-turizm (kırsal turizm)

faaliyetleri aynı il sınırları içerisinde büyük bir potansiyel oluşturmaktadır.

Yukarıda turizm çeşitliliğine dair belirgin özellikleri verilen ilimiz aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Isparta

Cevap

Doğru yanıt, Göller Yöresi'nin merkezinde yer alan ve bahsedilen tüm turizm türlerini barındıran Isparta ilini belirten seçenektir.
Soru metninde verilen tatlı su gölleri (Eğirdir, Kovada), kış turizmi merkezi (Davraz), antik Pisidia kalıntıları (Antiokheia) ve agro-turizm kaynakları (gül ve lavanta) verilerinin tamamı Isparta ilinin coğrafi ve sektörel özelliklerini eksiksiz bir şekilde tanımlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki hidrolojik ve jeomorfolojik ipuçlarını analiz et.
'Tektonik ve karstik kökenli tatlı su gölleri' ve 'kanyon/mağaralar' ifadeleri doğrudan Batı Toroslar ve Göller Yöresi'ne (Eğirdir, Kovada gölleri; Yazılı Kanyon) işaret etmektedir.
Coğrafi bölgeyi ve topoğrafik yapıyı daraltmak için.
2
Kış turizmi ve kültürel ipuçlarını eşleştir.
Bölgedeki 'önemli kış turizmi merkezi' Davraz Kayak Merkezi'dir. 'Antik Pisidia' kalıntıları ise Pisidia Antiokheia (Yalvaç) ve Adada gibi antik kentleri işaret eder.
Göller Yöresi içindeki iller arasında kesin bir ayrım yapabilmek için.
3
Tarımsal turizm (agro-turizm) verisini değerlendir.
'Gül ve lavanta bahçeleri' ifadesi, Türkiye'de bu alanda markalaşmış ve Kuyucak köyü ile lavanta turizmini başlatan ili kesin olarak tanımlar.
Çeldirici illeri (Burdur, Denizli, Antalya) tamamen elemek ve nihai sonuca ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Türkiye'de turizm çeşitliliği ve coğrafi potansiyelin mekanla ilişkisi

İpuçları

1
Soruda geçen 'Göller Yöresi' ve 'tatlı su gölleri' ifadeleri, odaklanmanız gereken coğrafi alanı Batı Toroslar'ın iç kesimlerine çekmelidir.
2
Özellikle hasat döneminde görsel bir şölen sunan 'gül' ve son yılların popüler rotası 'lavanta' bahçeleri (Kuyucak köyü vb.) hangi ilimizle özdeşleşmiştir?
3
Sözü edilen kayak merkezi Davraz, kanyon ise Yazılı Kanyon'dur. Bu mekanlar tek bir ili işaret etmektedir.

Daha Fazla Pratik

Farklı illerin öne çıkan alternatif turizm türlerini (örneğin Rize'de rafting ve heliski, Nevşehir'de balon ve inanç turizmi) eşleştiren haritalı sorular çözerek mekansal analizinizi güçlendirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Soru eleme yöntemiyle de çözülebilir: Muğla'da kış turizmi yoktur, elenir. Afyonkarahisar ve Denizli termal odaklıdır ve Göller Yöresi'nin merkezinde tatlı su gölleriyle anılmazlar. Antalya sahil kentidir ve gül/lavanta tarımı odaklı agro-turizm ile öne çıkmaz. Geriye tüm ipuçlarını birleştiren tek seçenek kalır.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 63Soru →

Türkiye Turizm Stratejisi 2023 eylem planında, turizm faaliyetlerinin çeşitlendirilmesi ve ülke geneline dengeli dağıtılması amacıyla çeşitli 'Turizm Gelişim Koridorları' oluşturulmuştur. Bu planlamada, bölgelerin hakim coğrafi özellikleri, iklim koşulları, bölgesel kalkınma hedefleri ve kültürel mirasları temel alınmıştır.

Buna göre, aşağıda verilen il, öne çıkarılan turizm değeri ve içinde yer aldığı gelişim koridoru eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kayseri – Yüksek dağ topoğrafyası ve kar örtüsü – Kış Turizmi Koridoru

Cevap

Kayseri ilinin Kış Turizmi Koridoru'nda gösterildiği eşleştirme yanlıştır. Kayseri, Kapadokya Kültür Turizmi Gelişim Bölgesi'nde yer alırken, 2023 stratejisindeki Kış Turizmi Koridoru Doğu Anadolu'daki Erzincan, Erzurum, Ağrı, Kars ve Ardahan illerinden oluşmaktadır.
Türkiye Turizm Stratejisi 2023 belgesinde 'Kış Turizmi Koridoru', Doğu Anadolu Bölgesi'nde kış turizmi potansiyeli yüksek olan Erzincan, Erzurum, Ağrı, Kars ve Ardahan illerini kapsamaktadır. Kayseri ilinde Erciyes Dağı sayesinde kış turizmi oldukça gelişmiş olsa da, stratejik planlamada Kayseri, bütüncül bir yaklaşımla 'Kapadokya Kültür Turizmi Gelişim Bölgesi' içerisinde değerlendirilmiştir. Bu nedenle il ile koridor eşleştirmesi yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Türkiye Turizm Stratejisi 2023 eylem planındaki gelişim koridorlarının coğrafi dağılışını ve kapsadığı illeri hatırla.
Koridorlar; Zeytin, İnanç, Yayla, Kış, İpek Yolu, Trakya Kültür ve Batı Karadeniz Kıyı koridorları olarak belirlenmiştir.
Soruyu çözmek için koridor isimleri ile kapsadıkları bölge ve illerin doğru eşleştirilmesi gerekir.
2
Yanlış olan ifadeyi bulmak için Kayseri'nin turizm faaliyetlerini ve stratejideki bölgesel yerini analiz et.
Kayseri, Erciyes Dağı sayesinde kış turizminde öne çıkar. Ancak turizm stratejisinde illerin sadece mevcut potansiyelleri değil, bölgesel bütünlükleri dikkate alınmıştır.
Bir ilin belirli bir turizm türünde popüler olması, resmi strateji belgesinde o isimli koridora dahil olduğu anlamına gelmez.
3
Kış Turizmi Koridoru'nun hedefini ve kapsadığı illeri değerlendir.
Kış Turizmi Koridoru, bölgesel kalkınma amacıyla Erzincan, Erzurum, Ağrı, Kars ve Ardahan'ı kapsar. Kayseri ise Aksaray, Kırşehir ve Nevşehir ile birlikte 'Kapadokya Kültür Turizmi Gelişim Bölgesi'ndedir.
Gerçekteki coğrafi özellik (Erciyes'te kış turizmi) ile stratejik planlamadaki resmi sınıflandırma (Kapadokya Bölgesi) arasındaki bu ayrım sorunun kilit noktasıdır.

Anahtar Kavram

Türkiye Turizm Stratejisi 2023 kapsamında oluşturulan Turizm Gelişim Koridorları ve bu koridorların coğrafi kapsamı.

İpuçları

1
Bir ilin coğrafi olarak belirli bir turizm türünde (örneğin kış sporları) öne çıkması, onun resmi turizm stratejisinde aynı isimli koridorda yer aldığı anlamına gelmeyebilir.
2
Kış Turizmi Koridoru, bölgesel kalkınmayı teşvik etmek amacıyla özellikle Doğu Anadolu Bölgesi'ndeki illeri (Erzincan, Erzurum, Kars gibi) birleştiren bir hat olarak planlanmıştır.
3
Erciyes Dağı kış turizmi için önemli bir merkezdir ancak stratejik planlamada Kayseri ili, Nevşehir ve Aksaray ile birlikte kış koridoruna değil, farklı bir 'Kültür Turizmi' bölgesine (Kapadokya) dahil edilmiştir.

Daha Fazla Pratik

Türkiye Turizm Stratejisi 2023 belgesinde yer alan 'Turizm Gelişim Bölgeleri' (örneğin Frigya, Troya, Hitit, Urartu) kapsamındaki illeri dilsiz harita üzerinde çalışarak pekiştiriniz.

Alternatif Yöntem

Ezberlemek yerine koridorların kuruluş amacını (az gelişmiş bölgeleri canlandırma) düşünmek, Kayseri gibi zaten gelişmiş bir merkezin Doğu Anadolu'yu kalkındırma amaçlı kurulan Kış Koridoru'nda yer almayacağını mantıksal olarak çıkarmanızı sağlayabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 64Soru →

Türkiye'de yer şekillerinin çeşitliliği, özellikle karstik aşınım ve birikim şekillerinin yaygın olduğu alanlarda mağara turizminin gelişmesine olanak sağlamıştır. Birçok mağara, hem doğal sarkıt ve dikitleri hem de arkeolojik kalıntıları ile önemli birer turizm merkezidir.

Buna göre, aşağıdaki mağara ve bulunduğu il eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Karain Mağarası - Burdur

Cevap

Karain Mağarası - Burdur eşleştirmesi yanlıştır; çünkü Karain Mağarası Antalya ilinde yer almaktadır.
Karain Mağarası, Burdur ilinde değil, Antalya il merkezinin yaklaşık 2727 km kuzeybatısında, Döşemealtı ilçesi Yağca köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Burdur ilinde yer alan ve karstik özellikleri ile bilinen mağara ise İnsuyu Mağarası'dır. Bu nedenle Karain - Burdur eşleştirmesi yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerde verilen mağaraların coğrafi konumlarını ve bağlı oldukları illeri gözden geçirin.
Karaca'nın Gümüşhane, Ballıca'nın Tokat, Dupnisa'nın Kırklareli ve Astım'ın Mersin'de olduğu doğrulanır.
Eşleştirmelerin doğruluğunu teyit etmek için ön bilgi kullanılır.
2
Karain Mağarası'nın yerini ve Burdur ilindeki önemli mağarayı belirleyin.
Karain Mağarası'nın Antalya'da, Burdur'da ise İnsuyu Mağarası'nın bulunduğu tespit edilir.
Bölgedeki benzer karstik oluşumların karıştırılmasını önlemek için kesin lokasyon tespiti yapılır.
3
Yanlış olan seçeneği işaretleyin.
Burdur ile eşleştirilen Karain Mağarası seçeneğinin hatalı olduğu sonucuna varılır.
Soruda istenen yanlış eşleştirme budur.

Anahtar Kavram

Türkiye'deki Karstik Turizm Merkezlerinin Dağılımı

İpuçları

1
Burdur ve Antalya birbirine komşu illerdir; bu illerdeki mağaralar sıklıkla birbirine karıştırılır.
2
Burdur ilindeki en ünlü mağara 'İnsuyu' mağarasıdır. Karain Mağarası ise Akdeniz kıyısına daha yakındır.
3
Karain Mağarası, Türkiye'nin en eski yerleşim yerlerinden biri olup Antalya ilindedir.

Daha Fazla Pratik

Karstik yer şekillerinin turizm üzerindeki etkisini pekiştirmek için Pamukkale Travertenleri ve Cennet-Cehennem obruklarının konumlarını tekrar edebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 65Soru →

Türkiye'de özellikle Doğu Karadeniz Bölümü'nde yoğunlaşan ve "Yeşil Yol" gibi projelerle altyapısı güçlendirilen yayla turizmi, bölgenin ekonomik kalkınmasında stratejik bir rol oynamaktadır. Bu turizm faaliyetinin karakteristik özellikleri ve gelişim süreci dikkate alındığında, aşağıdaki çıkarımlardan hangisi bölgenin coğrafi ve iklimsel koşullarıyla bağdaşmaz?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bölgenin her mevsim yağışlı olan iklim yapısı sayesinde, turizm faaliyetleri yıl boyunca kesintisiz olarak sürdürülebilmektedir.

Cevap

Doğu Karadeniz'deki yayla turizminin, bölgenin her mevsim yağışlı olması nedeniyle yıl boyunca kesintisiz yapılabileceği ifadesi yanlıştır.
Doğu Karadeniz yaylaları, Türkiye'nin en yüksek ve sarp arazilerine sahiptir. Bölgenin her mevsim yağış alması (Karadeniz iklimi), turizm faaliyetlerinin yıl boyu sürmesi için yeterli değildir. Aksine, kışın düşen yoğun kar ve sis, yüksek kesimlerde hayatı zorlaştırır ve turistik tesislerin işletilmesini verimsiz kılar. Bu nedenle yayla turizmi Türkiye'de belirgin bir mevsimsellik gösterir ve esas olarak Haziran-Eylül döneminde yoğunlaşır.

Adım Adım Çözüm

1
Bölgenin fiziki özelliklerini analiz etme
Doğu Karadeniz yaylaları genellikle 20002000 metre ve üzeri yükseltilerde yer alır.
Yükselti, iklim koşullarının (sıcaklık ve yağış biçimi) temel belirleyicisidir.
2
İklim ve ulaşım ilişkisini değerlendirme
Bölge her mevsim yağışlı olsa da, kış aylarında bu yağışlar yüksek kesimlerde yoğun kar şeklindedir.
Kar yağışı ve düşük sıcaklıklar, ulaşımı imkansız hale getirerek turizm sezonunu yaz aylarıyla sınırlandırır.
3
Bölgesel projelerin etkisini inceleme
Yeşil Yol projesi yaylalar arası bağlantıyı artırmaktadır ancak iklimsel engelleri tamamen ortadan kaldıramaz.
Projeler altyapıyı güçlendirse de doğa koşulları faaliyet takvimini belirlemeye devam eder.

Anahtar Kavram

Yayla turizminin mevsimsellik özelliği ve yükselti-sıcaklık ilişkisi.

İpuçları

1
Bir bölgede yağışın her mevsim olması, oranın her zaman gezilebilir olduğu anlamına mı gelir? Yağışın türünü düşünün.
2
Karadeniz'in yüksek yaylalarında kışın sıcaklıklar sıfırın altına düşer ve yollar kapanır.
3
Yayla turizmi, deniz turizmi gibi mevsimlik bir faaliyettir; kış turizmi (kayak) ile karıştırılmamalıdır.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki UNESCO Dünya Miras Alanları ile ilgili bir harita çalışması yaparak kültürel turizm noktalarını pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Mantık yürütme: 'Yıl boyunca kesintisiz' ifadesi coğrafya sorularında genellikle uç bir ifadedir ve ekstrem iklimler hariç (ekvatoral gibi) çoğu zaman yanlıştır.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 66Soru →

Türkiye’de yer şekillerinin ve jeolojik yapının çeşitliliği, doğal turizm potansiyelinin zenginleşmesini sağlamıştır. Özellikle çözünebilen (karstik) kayaçların yaygın olduğu alanlarda mağaralar, travertenler ve obruklar turizm açısından büyük önem taşır.

Buna göre, aşağıdaki turizm merkezlerinden hangisinin oluşumunda karstik süreçlerin doğrudan bir etkisi bulunmamaktadır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tortum Şelalesi

Cevap

Tortum Şelalesi, karstik süreçlerle değil, heyelan sonucu oluşan bir set gölünün sularının dökülmesiyle meydana gelmiştir.
Tortum Şelalesi'nin oluşumu, Tortum Çayı vadisinin bir heyelan kütlesi tarafından kapatılmasına (heyelan set gölü) dayanır. Bu durum, kimyasal çözünme (karstlaşma) süreçlerinden tamamen farklı bir jeolojik olaydır.

Adım Adım Çözüm

1
Karstik şekillerin neler olduğunu hatırla.
Mağaralar, travertenler, obruklar, lapya ve dolinler karstik (kimyasal çözünme) süreçlerle oluşur.
Soruda karstik etkisi olmayan merkezi bulmak için temel kavramları tanımlamak gerekir.
2
Verilen merkezlerin jeolojik oluşumlarını analiz et.
Damlataş ve Gilindire mağaradır, Pamukkale travertendir, Cennet-Cehennem ise obruktur. Bunların tamamı karstik kökenlidir.
Seçenekleri eleme yöntemiyle değerlendirmek için yerel coğrafya bilgisi kullanılır.
3
Dışarıda kalan merkezin oluşum nedenini belirle.
Tortum Şelalesi, Erzurum'da bir heyelan seti sonucu oluşmuştur. Bu bir kütle hareketi olayıdır, karstik çözünme değildir.
Farklı dış kuvvetlerin (heyelan vs. karst) etkisini ayırt etmek doğru cevaba ulaştırır.

Anahtar Kavram

Türkiye'deki doğal turizm varlıklarının jeolojik ve jeomorfolojik oluşum kökenleri arasındaki farklar.

İpuçları

1
Karstik şekiller genellikle Akdeniz çevresindeki kalkerli (kireçtaşı) arazilerde yoğunlaşır.
2
Mağaralar ve obruklar yer altındaki çözünme süreçleriyle, şelaleler ise bazen heyelan setleri gibi farklı olaylarla oluşabilir.
3
Erzurum'daki Tortum Şelalesi, bir dağın yamacından kayan kütlenin nehir yatağını kapatmasıyla oluşan 'heyelan set' gölünün bir sonucudur.

Daha Fazla Pratik

Diğer şelalelerimizin (Manavgat, Kurşunlu, Muradiye) oluşum kökenlerini ve hangi illerde bulunduklarını inceleyerek bilginizi pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Bölge-oluşum eşleştirmesi yaparak da sonuca gidebilirsiniz; karstik şekiller Batı ve Orta Toroslarda (Antalya, Mersin, Denizli) yaygınken, Doğu Anadolu'da heyelan ve volkanik set oluşumları daha ön plandadır.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 67Soru →

Türkiye'de turizm potansiyelinin oluşumunda ve çeşitlenmesinde hem doğal (fiziki) hem de beşerî faktörler birlikte rol oynamaktadır. Bazı turizm faaliyetleri doğrudan atmosferik kökenli (iklimsel) süreçlerle şekillenirken, bazıları ise yer kabuğunun yapısı ve jeolojik özelliklerle ilişkilidir.

Buna göre, aşağıda verilen merkez ve bu merkezde gelişen turizm türü eşleştirmelerinden hangisinin ortaya çıkmasında iklim koşullarının (sıcaklık, güneşlenme, yağış vb.) doğrudan etkisi diğerlerine göre daha azdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Afyonkarahisar — Termal turizm

Cevap

Afyonkarahisar'da gelişen termal turizm, iklim koşullarından ziyade bölgenin jeolojik yapısı ve fay hatlarıyla ilişkilidir.
Afyonkarahisar'daki termal turizm, bölgenin genç oluşumlu bir yapıya ve aktif fay hatlarına sahip olmasıyla ilgilidir. Bu durum bir iç kuvvet/jeolojik özellik olduğu için atmosferik bir olay olan iklimden (sıcaklık, yağış) doğrudan etkilenmez.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki turizm türlerini analiz et.
Deniz, kış, yayla ve yat turizmi atmosferik olaylarla; termal turizm ise yer kabuğu olaylarıyla ilgilidir.
Turizm türlerini tetikleyen temel doğal faktörü (iklim vs. jeoloji) belirlemek gerekir.
2
Merkezlerin özelliklerini karşılaştır.
Afyonkarahisar, Türkiye'nin önemli bir jeotermal kuşağı üzerinde yer alır.
Sıcak su kaynaklarının iklimle (enlem veya yükselti) bir ilgisi yoktur, doğrudan fay hatlarıyla ilgilidir.
3
Dışlayıcı faktörü belirle.
Hava sıcaklığı ne olursa olsun yer altından çıkan suyun sıcaklığı jeolojik yapıya bağlıdır.
İklimden en az etkilenen seçeneği bulmak hedeflenir.

Anahtar Kavram

Turizm Türlerinin Doğal Kaynakları (İklimsel vs. Jeolojik)

İpuçları

1
Soruda 'yer altından gelen' ile 'gökyüzünden gelen' faktörlerin ayrımı istenmektedir.
2
Deniz, kış ve yayla turizmi için belirli bir hava durumu (güneş, kar, serinlik) şarttır.
3
Fay hatları üzerinde bulunan ve sıcak su kaynaklarıyla bilinen bir merkez iklimden bağımsızdır.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki 'Mağara Turizmi'nin de yer yapısına (karstik yapı) bağlı olduğunu ve iklimden bağımsız geliştiğini unutmayın.

Alternatif Yöntem

Jeolojik yapıya bağlı turizm türleri (Termal, Mağara) ile İklimsel yapıya bağlı turizm türlerini (Deniz, Kış, Yayla) gruplandırarak outlier (farklı olanı) bulabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 68Soru →

Türkiye'nin sahip olduğu yer şekilleri, iklim çeşitliliği ve zengin kültürel geçmişi, ülkenin farklı bölgelerinde çeşitli turizm faaliyetlerinin gelişmesine olanak sağlamıştır. Özellikle yer şekillerine bağlı olarak kış ve yayla turizmi, iklim özelliklerine bağlı olarak deniz turizmi, jeolojik yapıya bağlı olarak ise termal turizm gelişme göstermiştir.

Buna göre, aşağıdaki şehir ve bu şehirle özdeşleşen turizm türü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mardin - Kayak turizmi

Cevap

Mardin şehri, kayak turizmi ile değil; tarihi taş evleri, kültürel mirası ve inanç turizmi ile özdeşleşmiştir.
Mardin şehri, Mezopotamya ovasına hakim konumu, UNESCO listesine girmeye aday tarihi yapıları ve inanç turizmi potansiyeli ile Türkiye'nin en önemli 'Kültür Turizmi' merkezlerinden biridir. Şehirde kayak turizmi (kış sporları) gelişmemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen şehirlerin coğrafi özelliklerini değerlendirmek.
Mardin, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan, karasal iklimin hakim olduğu ve tarihi dokusuyla bilinen bir şehirdir.
Şehrin turizm potansiyelini belirleyen temel faktörleri anlamak için coğrafi konum ve yer şekilleri incelenmelidir.
2
Şehirlerin ön plana çıkan turizm faaliyetlerini karşılaştırmak.
Afyonkarahisar termal, Erzurum kış, Antalya deniz ve Rize yayla turizmi ile doğru eşleşmiştir. Ancak Mardin kış turizmi (kayak) için değil, kültür turizmi için bir merkezdir.
Seçeneklerdeki eşleştirmelerin doğruluğunu Türkiye turizm coğrafyası bilgileriyle teyit etmek.

Anahtar Kavram

Türkiye'de Turizm Türlerinin Bölgesel Dağılımı

İpuçları

1
Türkiye'de yer şekillerinin engebeli olduğu her yerde kayak turizmi yapılmaz; altyapı ve kar kalınlığı sürekliliği önemlidir.
2
Mardin, 'Eski Mardin' bölgesiyle bilinen ve daha çok taş mimarisiyle turist çeken bir Güneydoğu şehridir.
3
Güneydoğu Anadolu'da inanç ve kültür turizmi (Göbeklitepe, Nemrut, Mardin Evleri) ön plandayken, kayak turizmi Doğu Anadolu ve çevresinde (Erzurum, Kars) daha yaygındır.

Daha Fazla Pratik

Türkiye Turizm Stratejisi 20232023 kapsamında oluşturulan 'Turizm Gelişim Koridorları' (Kış, Yayla, İnanç vb.) konusuna çalışarak bilginizi derinleştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Turizm türlerini iklimle ilişkilendirin: Deniz turizmi için Akdeniz/Ege, kış turizmi için yüksek ve soğuk Doğu Anadolu, termal için fay hatları (Ege/İç Anadolu), yayla için ise Karadeniz önceliklidir.
Tahmini Süre:45s
Soru 69Soru →

Türkiye’de genç oluşumlu arazilerin ve aktif fay hatlarının yaygın olması, çeşitli turizm kollarının gelişmesine olanak sağlamıştır. Bu kapsamda değerlendirilen termal turizm (kaplıca ve içmece) faaliyetlerinin Batı Anadolu’da (Ege Bölgesi) diğer bölgelere oranla çok daha yoğun ve organize bir şekilde gelişmiş olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bölgedeki kırıklı yer yapısının (fay hatlarının) ve buna bağlı jeotermal kaynakların yoğunluğu

Cevap

Batı Anadolu'daki kırıklı yer yapısı ve fay hatlarının yoğunluğuna bağlı olarak jeotermal kaynakların zengin olmasıdır.
Türkiye'de termal kaynakların dağılışı ile fay hatlarının dağılışı paralellik gösterir. Batı Anadolu, sahip olduğu horst-graben sistemi nedeniyle Türkiye'nin en aktif kırık hatlarına sahiptir. Bu durum, sıcak su kaynaklarının ve dolayısıyla termal turizm merkezlerinin bu bölgede yoğunlaşmasının temel jeolojik nedenidir.

Adım Adım Çözüm

1
Turizm türü ile doğal kaynak ilişkisini kurmak
Termal turizmin (kaplıca) yer altı sıcak sularına dayandığı belirlenir.
Sıcak suların yüzeye çıkabilmesi için yer kabuğunda kırıkların (fay hatlarının) bulunması gerekir.
2
Bölgesel jeolojik özellikleri analiz etmek
Ege Bölgesi'nin horst-graben sistemli kırıklı yapısı hatırlanır.
Batı Anadolu, Türkiye'de fay hatlarının en yoğun olduğu ve dolayısıyla sıcak su çıkışlarının en fazla görüldüğü alandır.
3
Temel nedeni belirlemek
Yoğunluğun temel sebebinin jeolojik yapı (faylar) olduğu sonucuna varılır.
Beşerî faktörler (ulaşım, tesisleşme) gelişimi desteklese de, faaliyetin varlığı tamamen jeolojik yapıya bağlıdır.

Anahtar Kavram

Jeolojik yapı ile termal turizm arasındaki ilişki

İpuçları

1
Termal turizmin kaynağı olan sıcak sular yerin hangi katmanından veya özelliğinden beslenir?
2
Ege Bölgesi'ndeki dağların uzanış biçimi ve yer yapısı (kırıklı yapı) ile sıcak su kaynakları arasında bir ilişki var mıdır?
3
Sıcak suların yüzeye çıkabilmesi için 'fay hattı' gereklidir. Ege Bölgesi bu hatlar bakımından ne durumdadır?

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki UNESCO Miras Listesi'nde yer alan ve hem doğal hem kültürel değer taşıyan Hierapolis-Pamukkale'nin termal turizmdeki yerini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Harita bilgisi kullanarak; Türkiye deprem haritası ile kaplıca haritası üst üste konulduğunda Ege Bölgesi'ndeki yüksek çakışma görülebilir.
Tahmini Süre:50s
Soru 70Soru →

Türkiye, tarih boyunca pek çok medeniyete ev sahipliği yapmış olmasının bir sonucu olarak çok sayıda kültürel varlığını UNESCO Dünya Miras Listesi'ne dahil ettirmiştir. Bu miras alanlarının bulunduğu illerin doğru bilinmesi, coğrafi dağılışın kavranması açısından önem taşımaktadır. Buna göre, aşağıda verilen UNESCO Dünya Miras Alanı ve bulunduğu il eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Gordion - Eskişehir

Cevap

Gordion Antik Kenti'nin Eskişehir ile eşleştirilmesi yanlıştır; çünkü bu alan Ankara il sınırları içerisindedir.
Verilen eşleştirmelerden Gordion - Eskişehir ifadesi yanlıştır. Gordion Antik Kenti, Frigya medeniyetinin başkentidir ve Ankara ilinin Polatlı ilçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. UNESCO Dünya Miras Listesi'ne de 20232023 yılında Türkiye'nin 20. varlığı olarak dahil edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki kültürel varlıkların güncel UNESCO listesindeki yerlerini kontrol et.
Listede Ani (Kars), Nemrut (Adıyaman), Hattuşa (Çorum) ve Efes (İzmir) doğru eşleştirilmiştir.
Temel coğrafi konum bilgisini doğrulamak için.
2
UNESCO Dünya Miras Listesi'ne son eklenen varlıkları analiz et.
Gordion'un 20232023 yılında listeye girdiği ve Ankara ilinde yer aldığı tespit edilir.
Güncel bilgilerin doğruluğunu kontrol etmek için.
3
Yanlış olan eşleştirmeyi belirle.
Gordion - Eskişehir eşleştirmesinin hatalı olduğu sonucuna varılır.
Doğru seçeneğe ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Türkiye'nin UNESCO Dünya Miras Alanları ve Coğrafi Dağılımı

İpuçları

1
Eşleştirmelerde verilen şehirlerin bölgelerini ve varlıkların tarihi önemini düşünün.
2
Gordion, Friglerin başkentidir ve 20232023 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi'ne girmiştir.
3
Gordion, Türkiye'nin başkenti Ankara sınırları içerisinde yer alan bir antik yerleşimdir.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'nin diğer UNESCO miras alanlarını (Örn: Aphrodisias, Arslantepe, Göbeklitepe) ve bulundukları illeri bir harita üzerinde çalışma yaparak pekiştirin.

Alternatif Yöntem

Varlıkların bölgelerine göre sınıflandırma yaparak (Ege: Efes, İç Anadolu: Hattuşa/Gordion, Doğu: Ani, Güneydoğu: Nemrut) eleme yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 71Soru →

Türkiye’nin kültürel turizm değerleri, UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan 21 varlıkla uluslararası düzeyde tescillenmiştir. Bu varlıkların bulundukları coğrafi bölgelerle doğru ilişkilendirilmesi, turizm coğrafyası açısından temel bir bilgidir.

Buna göre, aşağıdaki UNESCO Dünya Miras Alanı ve bulunduğu coğrafi bölge eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Çatalhöyük Neolitik Alanı — Akdeniz

Cevap

Çatalhöyük Neolitik Alanı'nın Akdeniz Bölgesi ile eşleştirilmesi yanlıştır; bu alan İç Anadolu Bölgesi'nde yer almaktadır.
Çatalhöyük Neolitik Alanı, Konya il sınırları içerisinde yer almaktadır. Konya ili ise coğrafi olarak İç Anadolu Bölgesi'nde bulunur. Bu nedenle Akdeniz Bölgesi ile yapılan eşleştirme yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki UNESCO miras alanlarının hangi illerde bulunduğunu belirle.
Arslantepe (Malatya), Ani (Kars), Aphrodisias (Aydın), Gordion (Ankara), Çatalhöyük (Konya).
Eşleştirmenin doğruluğunu kontrol etmek için önce konum bilgisi gereklidir.
2
Bu illerin Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesinden hangisinde yer aldığını tespit et.
Malatya ve Kars (Doğu Anadolu), Aydın (Ege), Ankara ve Konya (İç Anadolu).
İl bazındaki konumu bölge bazına taşımak hatalı eşleştirmeyi ortaya çıkarır.
3
Verilen eşleştirmelerle tespit edilen bölgeleri karşılaştır.
Çatalhöyük (Konya) İç Anadolu'da olmasına rağmen seçenekte Akdeniz olarak verilmiştir.
Yanlış olan seçeneği işaretlemek sorunun çözümüdür.

Anahtar Kavram

UNESCO Dünya Miras Listesi ve Bölgesel Dağılım

İpuçları

1
Eşleştirmenin yanlış olması için, belirtilen miras alanının bulunduğu ilin o bölgede olmaması gerekir.
2
Gordion ve Çatalhöyük gibi alanlar İç Anadolu'nun önemli tarihî merkezleridir.
3
Konya ilinde bulunan Çatalhöyük'ün hangi bölgede yer aldığını tekrar düşünün.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki diğer UNESCO miras alanlarını (örneğin Göbeklitepe, Nemrut Dağı, Hattuşa) harita üzerinde inceleyerek bölgeleriyle pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 72Soru →

Türkiye'de akarsu turizminin (rafting, kano, nehir kayağı) gelişebilmesi için akarsuyun yatak eğiminin fazla, akış hızının yüksek ve debisinin yıl içinde belirli bir seviyenin üzerinde olması gerekmektedir. Bu coğrafi şartlar ve yer şekilleri özellikleri dikkate alındığında, aşağıdaki akarsu ve bulunduğu il eşleştirmelerinden hangisinin akarsu turizmi potansiyeli diğerlerine göre daha düşüktür?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ergene Nehri - Edirne

Cevap

Ergene Nehri - Edirne seçeneği, akarsu turizmi için gerekli olan yüksek eğim ve akış hızı şartlarını taşımadığı için potansiyeli en düşük olan eşleştirmedir.
Ergene Nehri, Marmara Bölgesi'nde yer alan ve Türkiye'nin yer şekilleri en sade olan Ergene Havzası'nda akmaktadır. Bu bölgede yatak eğimi çok az olduğu için akarsuyun akış hızı düşüktür ve menderesler çizerek akar. Bu fiziksel özellikler, yüksek hız ve heyecan gerektiren rafting veya nehir kayağı gibi turizm faaliyetleri için uygun değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Akarsu turizmi (rafting) için gerekli coğrafi şartları belirle.
Yüksek yatak eğimi, yüksek akış hızı ve yeterli su debisi.
Rafting sporunun doğası gereği akarsuyun enerjisinin yüksek olması gerekir.
2
Seçeneklerdeki akarsuların bulundukları bölgelerin yer şekillerini analiz et.
Çoruh, Dalaman, Köprüçay ve Fırtına dağlık ve engebeli bölgelerde; Ergene ise düz bir ovada yer alır.
Yer şekilleri, akarsuyun akış hızını ve aşındırma gücünü doğrudan etkiler.
3
Eğim ve potansiyel karşılaştırması yaparak en düşük olanı seç.
Ergene Nehri'nin aktığı Ergene Havzası Türkiye'nin en düz yerlerinden biridir, bu nedenle potansiyel en düşüktür.
Marmara Bölgesi'ndeki Ergene Havzası'nın ortalama yükseltisi azdır ve yüzey şekilleri sadeleşmiştir.

Anahtar Kavram

Akarsu Turizmi ve Yer Şekilleri İlişkisi

İpuçları

1
Rafting sporu için nehrin 'hızlı' ve 'köpüklü' akması, yani yokuş aşağı inmesi gerektiğini düşünün.
2
Marmara Bölgesi'ndeki yer şekillerinin sadeliği ile Karadeniz ve Akdeniz'deki dağlık yapıyı kıyaslayın.
3
Edirne ve çevresinin (Ergene Havzası) Türkiye'nin en düz ve yükseltisi en az bölgelerinden biri olduğunu hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki kış turizm merkezlerinin yükselti ve bakı faktörleriyle ilişkisini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Akarsuları bölgelerine göre sınıflandırın: Karadeniz (Çoruh, Fırtına) ve Akdeniz (Dalaman, Köprüçay) akarsuları genellikle yüksek dağlardan iner. Marmara (Ergene) akarsuları ise ovalarda ağır akar.
Tahmini Süre:50s
Soru 73Soru →

Türkiye'de deniz turizmi sezonunun başlama ve bitiş tarihleri kıyı bölgeleri arasında farklılık gösterir. Bu durum üzerinde enlem etkisiyle değişen deniz suyu sıcaklığı ve güneşlenme süresi temel belirleyicidir. Buna göre, coğrafi konum özellikleri göz önüne alındığında aşağıdaki körfezlerin hangisinde deniz turizminin (yaz turizmi) sezon süresinin diğerlerine göre daha uzun olması beklenir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İskenderun Körfezi

Cevap

İskenderun Körfezi, Türkiye'nin en güney enlemlerinde yer alması nedeniyle deniz turizmi sezonunun en uzun sürdüğü merkezdir.
Doğru yanıt olan İskenderun Körfezi, Türkiye'nin en güneyinde yer alan körfezdir. Matematik konum gereği güneş ışınlarını en dik açıyla alan ve deniz suyu sıcaklığının en yüksek olduğu bu bölgede, deniz turizmi sezonu Mart-Nisan aylarında başlayıp Kasım ayına kadar devam edebilmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Turizm sezonunu etkileyen temel faktörü analiz et.
Deniz turizmi sezonunun süresi doğrudan deniz suyu sıcaklığı ve güneşlenme süresi ile ilişkilidir.
Sıcaklık ve güneşlenme süresi arttıkça insanların denize girebileceği gün sayısı artar.
2
Enlem ve sıcaklık ilişkisini kur.
Türkiye'de güneyden kuzeye gidildikçe (enlem arttıkça) güneş ışınlarının geliş açısı daralır ve sıcaklıklar azalır.
Matematik konum gereği güneydeki sular her zaman daha sıcak kalır.
3
Verilen merkezlerin harita üzerindeki konumlarını karşılaştır.
Seçenekler arasında en güneyde yer alan merkez Hatay sınırındaki İskenderun Körfezi'dir.
İskenderun Körfezi yaklaşık 36.5∘36.5^{\circ} kuzey enleminde yer alarak Türkiye'nin en güney sahil şeridini oluşturur.

Anahtar Kavram

Enlem Etkisi ve Deniz Turizmi Sezonu

İpuçları

1
Deniz turizmi süresi, suyun sıcak kaldığı süre ile ilgilidir.
2
Türkiye'de güneşin en tepede olduğu ve sıcaklığın en yüksek olduğu kıyılar her zaman en güneydekilerdir.
3
Verilen seçenekler arasında Hatay iline en yakın olan ve enlem derecesi en küçük olan körfezi düşünün.

Daha Fazla Pratik

Karadeniz kıyılarında deniz turizmi sezonunun çok kısa olmasının tek nedeninin enlem olmadığını, 'bulutluluk oranı' ve 'yağışlı gün sayısı' gibi özel konum şartlarını da araştırabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Matematik konum kurallarını hatırlayın: Türkiye'de 36-42 kuzey paralelleri arasında, güneyden kuzeye gidildikçe sıcaklık azalır. Bu yüzden deniz turizmi için 'en uzun' süre soruluyorsa en güneydeki, 'en kısa' süre soruluyorsa en kuzeydeki (Karadeniz kıyıları) aranmalıdır.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 74Soru →

Küreselleşmenin şehirler üzerindeki standartlaştırıcı etkisine karşı yerel kimliği, mimariyi ve yaşam kalitesini korumayı amaçlayan 'Sakin Şehir' (Cittaslow) hareketi, Türkiye'de de pek çok merkezle temsil edilmektedir. Buna göre; bünyesinde Akyaka ve Köyceğiz gibi tescilli merkezleri barındıran ilimiz aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Muğla

Cevap

Söz konusu olan Akyaka ve Köyceğiz Sakin Şehirleri Muğla ilinde bulunmaktadır.
Muğla ili, Türkiye'nin turizm çeşitliliği en yüksek illerinden biri olup bünyesinde Ula ilçesine bağlı Akyaka ve Köyceğiz ilçesi olmak üzere iki adet tescilli 'Sakin Şehir' (Cittaslow) merkezi barındırmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Sakin Şehir (Cittaslow) kavramını tanımla.
Yerel kimliği koruyan, sürdürülebilir turizmi hedefleyen uluslararası bir ağ olduğu belirlendi.
Sorunun hangi turizm konseptiyle ilgili olduğunu anlamak için gereklidir.
2
Akyaka ve Köyceğiz merkezlerinin idari bağlılığını kontrol et.
Akyaka'nın (Ula ilçesine bağlı) ve Köyceğiz'in Muğla ilinde yer aldığı tespit edildi.
Coğrafi konum tespiti yaparak doğru ille eşleştirmek gerekir.
3
Diğer illerdeki Sakin Şehirlerle karşılaştır.
İzmir'de Seferihisar, Isparta'da Eğirdir/Yalvaç olduğu, Muğla'nın ise sorudaki ikiliyi barındırdığı teyit edildi.
Çeldiricileri elemek ve doğru cevabı kesinleştirmek için önemlidir.

Anahtar Kavram

Türkiye'deki Sakin Şehirlerin (Cittaslow) Coğrafi Dağılımı

İpuçları

1
Bu merkezler Ege Bölgesi'nin güneyinde, kıyı turizminin de yoğun olduğu bir ilimizde yer alır.
2
Söz konusu ilimiz, aynı zamanda en uzun kıyı şeridine sahip olan ve Menteşe Yöresi'ni kapsayan ildir.
3
Akyaka'nın meşhur azmak çayı ve Köyceğiz Gölü'nün bulunduğu bu il Muğla'dır.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki diğer Sakin Şehirleri (Ahlat, Şavşat, Perşembe vb.) ve bunların hangi coğrafi bölge/bölümlerde yer aldığını inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Harita bilgisi kullanarak Akyaka ve Köyceğiz'in yerini (Güneybatı Anadolu) tespit edip bu bölgedeki tek büyükşehir olan seçeneği bulabilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 75Soru →

Türkiye'de turizmin çeşitlendirilmesi ve yıla yayılması amacıyla alternatif turizm türleri desteklenmektedir. Alternatif turizm planlamalarında yörenin jeolojik yapısı, jeomorfolojik özellikleri ve hidrografik potansiyeli belirleyici rol oynamaktadır.

Buna göre, yörelerin fiziki coğrafya koşulları dikkate alındığında, aşağıdaki alanların hangisinde karşısında verilen turizm türünün gelişme potansiyeli en düşüktür?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kırık hatları boyunca çökmüş bir oluk olan ve tabanında menderesler çizen Bakırçay Grabeni — Akarsu Turizmi (Rafting)

Cevap

Bakırçay Grabeni'nde akarsu turizmi (rafting) potansiyelinin en düşük olduğunu belirten eşleştirme.
Doğru cevap, Bakırçay Grabeni ile akarsu turizminin (rafting) eşleştirildiği seçenektir. Rafting faaliyetinin yapılabilmesi için akarsuların dar ve derin vadilerde, yüksek bir yatak eğimiyle ve çok hızlı akması gerekir (örneğin Çoruh Nehri). Ege Bölgesi'ndeki Bakırçay, tektonik bir çöküntü olan fay ovası (graben) içinde akar. Bu düz alanda yatak eğimi son derece azdır, nehir menderesler çizerek adeta durgun bir şekilde denize ulaşır. Yeterli akış hızına ve türbülansa sahip olmadığı için fiziki coğrafya kuralları gereği Bakırçay'da rafting yapılması mümkün değildir. Dolayısıyla bu yörede akarsu turizminin gelişme potansiyeli en düşüktür.

Adım Adım Çözüm

1
Akarsu turizmi (rafting) için gerekli fiziki coğrafya şartlarını analiz et.
Rafting sporunun yapılabilmesi için akarsuyun yatak eğiminin fazla, akış hızının (kinetik enerjisinin) yüksek olması ve genellikle derin, dar vadilerde (çentik veya boğaz vadi) akması gerekir.
Rafting, suyun türbülansına ve hızına dayanan bir ekstrem spordur.
2
Bakırçay Grabeni'nin jeomorfolojik ve hidrografik özelliklerini değerlendir.
Grabenler, tektonik hareketlerle çökmüş düz ovalardır. Bu düzlüklerde akan nehirlerin (Bakırçay gibi) yatak eğimi çok azdır ve sular menderesler (büklümler) çizerek son derece yavaş akar.
Yer şekillerinin akarsu dinamiği üzerindeki kısıtlayıcı etkisini belirlemek için.
3
Diğer alternatif turizm alanlarının potansiyellerini doğrula.
Karacadağ yükseltisiyle kış turizmine, Sultan Sazlığı sulak alan ekosistemiyle ornitoturizme, Taşeli Platosu karstik yapısıyla mağara turizmine ve Amanos Dağları endemik zenginliğiyle botanik turizmine son derece uygundur.
Gelişme potansiyeli fiziki olarak imkansıza yakın olan tek seçeneği (Bakırçay) kesin olarak izole etmek için.

Anahtar Kavram

Yer Şekilleri ve İklimin Alternatif Turizm Türleri Üzerindeki Belirleyici Etkisi

İpuçları

1
Her bir alternatif turizm türünün hangi yeryüzü şekillerinde veya ekosistemlerde rahatça yapılabileceğini eşleştirin.
2
Rafting (akarsu) sporunun yapılabilmesi için suyun akış hızının, aşındırma gücünün ve yatak eğiminin çok yüksek olması gerektiğini hatırlayın.
3
Ege Bölgesi'ndeki fay hatları boyunca çökmüş olan graben ovalarında akan nehirlerin eğimi çok azdır. Bu yüzden sular kıvrımlar (menderesler) oluşturarak yavaş yavaş akar.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki kış turizm merkezleri ile bulundukları dağların oluşum türlerini (kıvrım, kırık, volkanik) eşleştiren karma soruları çözerek yeryüzü şekillerinin turizme etkisini daha iyi kavrayabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Turizm türlerini yeryüzü şekillerine göre eleme yöntemi: Ege kıyılarındaki nehirlerin dökülme noktasına yakın graben ovalarında çok yavaş aktığını (örn. Büyük Menderes, Bakırçay) fiziki haritadaki yeşil renkli düzlüklerden hatırlayabilirsiniz. Yavaş akan ve menderes çizen bir suda, heyecanlı bir ekstrem akarsu sporu olan rafting yapılamaz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 76Soru →

Türkiye'de turizm, ekonomiye sağladığı döviz girdisi ve dış ticaret açığının kapatılmasındaki rolü nedeniyle "görünmeyen ihracat" olarak adlandırılan stratejik bir sektördür. Turizm faaliyetlerinin bölgesel dağılımı ve sezon süreleri üzerinde ülkenin sahip olduğu matematiksel konum ve özel konum şartları (yer şekilleri, kıyı tipleri, jeolojik yapı vb.) doğrudan etkilidir.

Buna göre, Türkiye'deki turizm faaliyetleri ve bu faaliyetleri etkileyen coğrafi faktörlerle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Antalya çevresinde deniz turizmi sezonunun Karadeniz kıyılarından daha erken başlayıp daha geç bitmesi, temel olarak Akdeniz kıyılarının Karadeniz'den daha alçak ve düz olması gibi özel konum şartlarıyla açıklanır.

Cevap

Antalya'da deniz turizmi sezonunun Karadeniz'den uzun sürmesinin temel nedeninin kıyıların alçak ve düz olması şeklinde açıklanan seçenek yanlıştır; bu durum enlem (matematik konum) etkisiyle açıklanmalıdır.
Doğru cevap olan ifade, deniz turizmi sezon süresini kıyıların düz veya alçak olması gibi 'özel konum' şartlarına bağlamaktadır. Oysa coğrafi prensiplere göre Türkiye'de kuzey ve güney kıyıları arasındaki deniz turizmi süresi farkı, temel olarak enlem etkisine bağlı sıcaklık farkı ile yani 'matematiksel konum' ile açıklanır.

Adım Adım Çözüm

1
Turizmin ekonomik tanımını değerlendir.
Turizmin 'görünmeyen ihracat' olduğu ve dış ticaret açığını kapattığı bilgisi doğrudur.
Hizmetler sektörü kapsamında ülkeye döviz girdisi sağlar.
2
Matematiksel ve Özel konum etkilerini ayrıştır.
Sezon süresi (sıcaklık) matematiksel konum; kıyı şekilleri (koy/körfez) ise özel konumdur.
Sıcaklık enleme göre değişirken, kıyı yapısı jeomorfolojiye bağlıdır.
3
Akdeniz ve Karadeniz arasındaki farkın nedenini analiz et.
Farkın temel nedeni kıyı yapısı değil, enleme bağlı sıcaklık ve güneşlenme süresidir.
Antalya daha güneyde olduğu için sular daha erken ısınır ve daha geç soğur.

Anahtar Kavram

Turizmde Matematiksel Konum (Enlem) ve Özel Konum (Kıyı Şekilleri/İklim) Ayrımı

İpuçları

1
Deniz turizmi sezonunun ne kadar süreceğini belirleyen en temel faktör suyun sıcaklığıdır.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de kış turizminin dağılımı ile jeolojik yapı (fay hatları) arasında bir ilişki olup olmadığını araştırarak özel konum etkisini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 77Soru →

Türkiye ekonomisinde 'görünmeyen ihracat' olarak nitelendirilen turizm sektörü, dış ticaret açığının kapatılmasında ve istihdamın artırılmasında kritik bir rol oynamaktadır. Ülkemizde turizm faaliyetlerinin çeşitliliği, bölgesel dağılımı ve sezon süreleri üzerinde hem mutlak (matematik) hem de göreceli (özel) konum şartları doğrudan etkilidir.

Buna göre, Türkiye'de turizm faaliyetleri ve bu faaliyetlerin ekonomik etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Turizm gelirlerinin dış ticaret açığını dengeleyerek ödemeler dengesine olumlu katkı sağlaması, bu sektörün 'görünmeyen ihracat' olarak tanımlanmasını sağlar.

Cevap

Turizm gelirlerinin dış ticaret açığını dengeleyerek ödemeler dengesine olumlu katkı sağlaması, bu sektörün 'görünmeyen ihracat' olarak tanımlanmasını sağlar.
Turizm, doğrudan mal ihracatı yapılmadan ülkeye döviz girdisi sağladığı ve dış ticaret açığını kapattığı için 'görünmeyen ihracat' olarak tanımlanır. Bu sektörün dış ödemeler dengesi üzerindeki iyileştirici etkisi, Türkiye ekonomisi için stratejik bir öneme sahiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Görünmeyen ihracat kavramını analiz etme.
Turizmin fiziksel bir mal satışı olmadan ülkeye döviz getiren bir hizmet sektörü olduğu saptanır.
Dış ticaret açığının kapatılmasındaki rolü bu kavramın temelini oluşturur.
2
Matematik ve özel konum etkilerini değerlendirme.
Sezon süresindeki farklılıkların temel nedenleri (enlem vs. bulutluluk) ayırt edilir.
Yanlış neden-sonuç ilişkilerini elemek için konum faktörlerini analiz etmek gereklidir.
3
Bölgesel turizm uzmanlaşmasını ve alternatif türleri inceleme.
Termal ve yayla turizminin jeolojik ve topografik nedenleri ile yayılış alanları doğrulanır.
Bölgesel uzmanlaşmanın sadece tek bir alana veya kayaç tipine özgü olmadığını anlamak için kritiktir.

Anahtar Kavram

Turizmin Ekonomik Etkileri ve Konum Faktörleri

İpuçları

1
Bir sektörün 'ihracat' sayılması için fiziki mal satışı olsun veya olmasın ülkeye döviz kazandırması gerekir.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan eserlerin bölgelere göre dağılımını incelemek, kültürel turizm potansiyelini anlamanıza yardımcı olur.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 78Soru →

Türkiye'de turizmin ekonomik etkileri, bölgesel dağılışı ve modern turizm politikaları dikkate alındığında; 'görünmeyen ihracat' kavramı, deniz turizmi sezonu ve alternatif turizm türleri ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Türkiye'de turizm gelirlerinin döviz girdisi sağlayarak dış ticaret açığını kapatmadaki rolü 'görünmeyen ihracat' olarak tanımlanırken; termal ve yayla turizmi gibi faaliyetler turizmi yıl geneline yaymayı amaçlar.

Cevap

Türkiye'de turizmin döviz girdisi sağlayarak dış ticaret açığını kapatması 'görünmeyen ihracat' olarak adlandırılırken; termal, yayla ve sağlık turizmi gibi alternatif türler sektörün mevsimlik bağımlılığını azaltarak yıl geneline yayılmasını sağlamaktadır.
Doğru cevap olan yargı, turizmin dış ticaret dengesindeki 'döviz sağlayıcı' (görünmeyen ihracat) fonksiyonunu doğru tanımlamış ve modern turizm politikası olan 'yıl geneline yayma' (alternatif turizm) stratejisiyle birleştirmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Kavram Analizi: 'Görünmeyen İhracat' kavramını değerlendiriniz.
Dış ticaret açığını kapatan döviz girdisi.
Turizm, fiziksel bir mal gönderilmeden ülkeye döviz kazandırdığı için bu ismi alır.
2
Bölgesel Farklar: Deniz turizmi sezonunu etkileyen temel faktörü belirleyiniz.
Enlem (Matematik Konum).
Güneyden kuzeye gidildikçe sıcaklığın ve deniz suyu sıcaklığının azalması enlem etkisidir; dağların uzanışı veya kıyı şekliyle açıklanamaz.
3
Alternatif Turizm: Yayla ve termal turizmin amacını sorgulayınız.
Turizmin çeşitlendirilmesi ve sürekliliği.
Bu türler, sadece yaz aylarına sıkışan deniz turizminin aksine yılın farklı dönemlerinde de gelir elde edilmesini sağlar.

Anahtar Kavram

Turizm Ekonomisi ve Enlem Etkisi

İpuçları

1
Türkiye'de güneyden kuzeye gidildikçe deniz suyu sıcaklığının azalmasının matematiksel sebebini düşünün.

Daha Fazla Pratik

Turizm ve jeolojik yapı ilişkisini pekiştirmek için Türkiye'deki fay hatları ile termal tesislerin dağılımını harita üzerinde karşılaştırınız.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 79Soru →

Türkiye’de turizm, hizmetler sektörü içerisinde yer alan ve dış ticaret açığının kapatılmasında kritik rol oynayan bir "görünmeyen ihracat" kalemidir. Ülke ekonomisine döviz girdisi sağlayan bu sektörün bölgesel dağılımı ve gelişimini etkileyen faktörler coğrafi özelliklere göre çeşitlilik göstermektedir.

Türkiye’de turizm faaliyetlerinin özellikleri ve ekonomideki yeri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Marmara Bölgesi'nin toplam turizm gelirlerinde Türkiye'de ilk sırada yer almasında, deniz turizmi sezonunun Akdeniz Bölgesi'nden daha uzun sürmesi temel etkendir.

Cevap

Marmara Bölgesi'nin turizm gelirlerindeki liderliğinin deniz turizmi sezonunun uzunluğuna bağlanması yanlıştır çünkü bu bölgede deniz turizmi sezonu Akdeniz'e göre daha kısadır.
Marmara Bölgesi, Türkiye'de turizm gelirlerinin en fazla olduğu bölgedir ancak bu durum deniz turizmi sezonunun uzunluğu ile açıklanamaz. Akdeniz Bölgesi, enlem etkisiyle deniz suyu sıcaklığının daha yüksek olması nedeniyle en uzun deniz turizmi sezonuna sahiptir. Marmara'nın liderliği; ulaşım kolaylığı, sanayileşme, İstanbul'un kültürel mirası, kongre ve iş turizmi gibi unsurların sağladığı çeşitlilikten kaynaklanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Turizmin ekonomik tanımını değerlendir.
Dış ticaret açığını kapatan 'görünmeyen ihracat' kavramı doğrudur.
Turizm, mal sevkiyatı yapmadan hizmet karşılığı döviz girişi sağlar.
2
Matematik ve özel konum etkilerini karşılaştır.
Deniz turizmi sezonunun güneyde uzun olması enlem (matematik konum), kış turizmi ise yükselti (özel konum) ile ilgilidir.
Sıcaklık dağılışı hem enleme hem de yer şekillerine bağlıdır.
3
Marmara Bölgesi'nin turizm yapısını analiz et.
Gelirlerin yüksek olması kültür, kongre, iş ve ulaşım avantajına bağlıdır, deniz sezonu ise daha kısadır.
Marmara'da turizm çeşitliliği çok fazladır ancak enlem nedeniyle deniz sezonu Akdeniz kadar uzun değildir.

Anahtar Kavram

Türkiye'de Turizmin Bölgesel ve Ekonomik Karakteristiği

İpuçları

1
Gelir miktarının fazla olması her zaman sezonun uzun olduğu anlamına gelmez; turizmin türüne (kültür, iş vb.) bakmalısınız.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'deki UNESCO Dünya Miras Listesi varlıklarını bölgelerle eşleştirerek kültür turizmini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 80Soru →

Türkiye'de turizm, dış ticaret açığının kapatılmasındaki kritik rolü ve sağladığı döviz girdisi nedeniyle "görünmeyen ihracat" olarak nitelendirilmektedir. Bu ekonomik katkının bölgeler arasındaki dağılımını etkileyen en temel unsurlardan biri, kıyı turizmi sezonunun uzunluğudur. Örneğin; Antalya kıyılarında deniz turizmi sezonu yaklaşık 7−87-8 ay sürerken, Sinop kıyılarında bu sürenin 2−32-3 ay ile sınırlı kalması temel olarak aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Matematik konum özellikleri ve güneş ışınlarının düşme açısı

Cevap

Matematik konum özellikleri ve güneş ışınlarının düşme açısı (Enlem etkisi)
Doğru seçenek, Türkiye'nin güneyi ile kuzeyi arasındaki belirgin sıcaklık ve güneşlenme süresi farkının temel nedenini ortaya koyar. Antalya yaklaşık 36∘36^\circ kuzey enleminde, Sinop ise yaklaşık 42∘42^\circ kuzey enlemindedir. Ekvatora daha yakın olan güney kıyılarımız güneş ışınlarını yıl boyu daha dik açıyla alır, bu da deniz suyunun daha erken ısınmasını ve daha geç soğumasını sağlayarak turizm sezonunu uzatır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen 'sezon uzunluğu' farkının (Güney vs Kuzey) coğrafi kökenini analiz et.
Antalya (Güney) ve Sinop (Kuzey) arasındaki en temel farkın enlem dereceleri olduğu tespit edilir.
Sıcaklık ve güneşlenme süresini belirleyen en temel değişken matematik konumdur.
2
Matematik konum ve özel konum faktörlerini birbirinden ayır.
Güneş ışınlarının geliş açısı matematik konum; dağların uzanışı ve kıta sahanlığı ise özel konum faktörüdür.
Kuzey-güney yönlü büyük sıcaklık değişimleri her zaman öncelikle enlem (matematik konum) ile açıklanır.
3
'Görünmeyen ihracat' kavramı ile turizm potansiyeli arasındaki ilişkiyi kur.
Güneşli gün sayısının fazlalığı turizm gelirlerini (ihracat girdisini) artıran doğal bir sermayedir.
Antalya'da sezonun uzun olması, Türkiye'nin dış ticaret açığını kapatan turizm dövizlerinin büyük kısmının buradan sağlanmasına neden olur.

Anahtar Kavram

Matematik Konum ve Enlem Etkisi (Türkiye'de Turizm Sezonu)

İpuçları

1
Soruda bir kıyı bölgesinin diğerinden daha uzun süre güneşli ve sıcak kalmasının temel nedenini aramalısınız.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de kış turizmi sezonunun Erzurum-Palandöken'de Antalya'ya göre daha uzun sürmesini hangi konum özelliği ile açıklarsınız? (Cevap: Özel Konum - Yükselti)
Tahmini Süre:55s
ÖncekiSayfa 4 / 4
Türkiye'de Turizm — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Sayfa 4 | Examkin