Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK)

68 soru

Soru 61Soru

19821982 Anayasası’nda yapılan 20172017 değişikliğiyle Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun (HSKHSK) yapısı ve üye seçim usulleri yeniden düzenlenmiştir. Buna göre, TBMM tarafından seçilen 77 üyenin kontenjan dağılımı ve seçim süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: TBMM; 33 üyeyi Yargıtay, 11 üyeyi Danıştay, 33 üyeyi ise hukukçu öğretim üyeleri ve avukatlar arasından üye tam sayısının nitelikli çoğunluğuyla seçer.

Cevap

TBMM; 33 üyeyi Yargıtay, 11 üyeyi Danıştay, 33 üyeyi ise yükseköğretim kurumlarının hukuk dallarında görev yapan öğretim üyeleri ile avukatlar arasından üye tam sayısının nitelikli çoğunluğuyla seçer.
Doğru olan cevap, TBMM'nin toplam 77 üye seçtiğini, bu üyelerin 33'ünün Yargıtay, 11'inin Danıştay ve 33'ünün hukukçu öğretim üyeleri/avukatlar arasından seçildiğini belirten ifadedir. Bu seçimlerde anayasal bir prosedür olarak nitelikli çoğunluk (üye tam sayısının 2/32/3 veya 3/53/5 oyu) aranır.

Adım Adım Çözüm

1
Kurulun toplam üye sayısını ve genel yapısını belirle.
HSKHSK toplam 1313 üyeden oluşur ve iki daire halinde çalışır.
Genel yapıyı anlamak, seçim yetkilerini doğru paylaştırmayı sağlar.
2
TBMM'nin seçtiği üyelerin kurum bazlı dağılımını analiz et.
33 üye Yargıtay, 11 üye Danıştay, 33 üye ise öğretim üyesi/avukatlardan oluşur.
Kontenjan ayrımı anayasal bir zorunluluktur.
3
Seçim sürecindeki oylama çoğunluklarını incele.
Birinci turda üye tam sayısının 2/32/3, ikinci turda 3/53/5 çoğunluğu aranır; sağlanamazsa kura usulü uygulanır.
Nitelikli çoğunluk şartı seçim sürecinin en ayırt edici prosedürel özelliğidir.

Anahtar Kavram

HSKHSK Üye Seçiminde TBMM Kontenjanı ve Nitelikli Çoğunluk Usulü

İpuçları

1
HSK üyelerinin bir kısmını Cumhurbaşkanı, bir kısmını TBMM seçer; iki makamın da yetkisi vardır.

Daha Fazla Pratik

HSK'nın daire sayısını ve kurulun doğal (tabii) üyelerinin kimler olduğunu tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 62Soru

19821982 Anayasası’na göre Hakimler ve Savcılar Kurulu’na (HSKHSK) Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMMTBMM) tarafından seçilecek 77 üyenin mesleki kontenjan dağılımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 33 üye Yargıtay, 11 üye Danıştay, 33 üye ise hukukçu öğretim üyeleri ve avukatlar arasından seçilir.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçilen 77 üyenin dağılımı 33 Yargıtay üyesi, 11 Danıştay üyesi ve 33 hukukçu öğretim üyesi/avukat şeklindedir.
Anayasa'nın 159159. maddesi uyarınca TBMMTBMM'ye tanınan 77 üyelik seçme yetkisi; 33 üye Yargıtay, 11 üye Danıştay ve 33 üye hukukçu öğretim üyeleri ile avukatlar arasından olacak şekilde üçlü bir yapıya bölünmüştür. Bu dağılım, yargının farklı kanatlarının kurulda temsil edilmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
HSKHSK'nın toplam üye yapısını ve seçici makamları belirle.
Kurul 1313 üyeden oluşur. 77 üyeyi TBMMTBMM, 44 üyeyi Cumhurbaşkanı seçer; 22 üye ise tabidir.
20172017 anayasa değişikliği ile belirlenen güncel yapıyı hatırlamak gerekir.
2
TBMMTBMM'ye ayrılan 77 kişilik kontenjanın mesleki kaynaklarını eşleştir.
Kaynaklar: Yargıtay (33 üye), Danıştay (11 üye) ve Hukukçu Öğretim Üyeleri ile Avukatlardır (33 üye).
Yüksek mahkemeler ile serbest hukukçular arasındaki dengeli dağılımı tespit etmek için gereklidir.
3
Seçilen doğru sayısal dağılımı (3133-1-3) kontrol et.
33 Yargıtay + 11 Danıştay + 33 Öğretim Üyesi/Avukat = 77 üye.
Anayasal hükmün sayısal doğruluğunu teyit etmek için adım tamamlanır.

Anahtar Kavram

2017 Anayasa Değişikliği Sonrası HSK Üye Yapısı ve TBMM Kontenjanı

İpuçları

1
TBMMTBMM'nin seçtiği 77 üye arasında hem yüksek mahkeme üyeleri hem de serbest hukukçular bulunur.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı tarafından seçilen 44 üyenin adli ve idari yargı arasındaki dağılımını inceleyerek yetki farklarını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 63Soru

19821982 Anayasası'nda yapılan 20172017 değişikliği sonrası Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) yapısı ve üye seçim süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurul toplam 1313 üyeden oluşur; bu üyelerin 77'si TBMM, 44’ü Cumhurbaşkanı tarafından seçilirken Adalet Bakanı ve yardımcısı da kurulda yer alır.

Cevap

Hakimler ve Savcılar Kurulu toplam 1313 üyeden oluşur; kurulun başkanı Adalet Bakanı, tabii üyesi ise Adalet Bakan Yardımcısıdır. Geri kalan 1111 üyenin 77'sini TBMM, 44'ünü ise Cumhurbaşkanı seçer.
Kurulun 1313 üyeli yapısında Adalet Bakanı ve yardımcısı dışında kalan 1111 üyenin seçim yetkisi TBMM (77 üye) ve Cumhurbaşkanı (44 üye) arasında paylaştırılmıştır. Bu ifade anayasal metne tam olarak uygundur.

Adım Adım Çözüm

1
Kurulun toplam üye sayısını ve doğal (tabii) üyelerini belirle.
Toplam 1313 üye. Başkan: Adalet Bakanı, Tabii Üye: Adalet Bakan Yardımcısı.
Anayasal çerçevede kurulun hiyerarşik ve sayısal yapısını doğrulamak için.
2
Seçilen üyelerin hangi makamlarca kaçar adet seçildiğini tespit et.
TBMM tarafından 77 üye, Cumhurbaşkanı tarafından 44 üye.
Kuvvetler ayrılığı ilkesi gereği seçim yetkisinin dağılımını anlamak için.
3
Görev süresini kontrol et.
Üyelerin görev süresi 44 yıldır.
Seçim periyodunu doğrulamak için.

Anahtar Kavram

Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) Üye Yapısı

İpuçları

1
HSK'nın üye sayısı 20172017 değişikliği ile tek basamaklı bir sayıdan iki basamaklıya, yani 1313'e çıkarılmıştır.
2
Kurulun başkanlığını yürütme organından bir isim yapar; bu kişi Adalet Bakanı'dır.
3
Üyelerin çoğunluğu (77 üye) yasama organı olan TBMM tarafından seçilirken, azınlığı (44 üye) Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Daha Fazla Pratik

HSK üyelerinin görev süresinin dolması halinde tekrar seçilip seçilemeyeceklerini ve daire sayısını inceleyiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 64Soru

19821982 Anayasası'na göre Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) kuruluşu, üye yapısı ve üyelerinin görev süreleri ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurul 1313 üyeden oluşur, iki daire halinde çalışır ve üyeler 44 yıl için seçilir.

Cevap

Hakimler ve Savcılar Kurulu 1313 üyeden oluşur, iki daire halinde çalışır ve seçilen üyelerin görev süresi 44 yıldır.
Doğru olan ifadeye göre Hakimler ve Savcılar Kurulu, 19821982 Anayasası'nda yapılan 20172017 değişikliği ile 1313 üyeden oluşacak şekilde yeniden düzenlenmiştir. Kurulun iki daire halinde çalışması ve üyelerin 44 yıl için seçilmesi anayasanın amir hükmüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Kurulun toplam üye sayısını belirle.
1313 üye.
20172017 Anayasa değişikliği ile üye sayısı 2222'den 1313'e düşürülmüştür.
2
Kurulun çalışma düzenini (daire sayısını) tespit et.
22 daire.
Kurul, daireler ve Genel Kurul halinde çalışır; daire sayısı 22 olarak belirlenmiştir.
3
Üyelerin görev sürelerini hatırla.
44 yıl.
Seçilen üyelerin görev süresi 44 yıldır ve süresi biten üyeler yeniden seçilebilir.
4
Üye dağılımını kontrol et.
11 Başkan (Adalet Bakanı) + 11 Doğal Üye (Bakan Yardımcısı) + 44 (Cumhurbaşkanı seçimi) + 77 (TBMM seçimi) = 1313.
Kurulun hiyerarşik ve demokratik meşruiyet dengesi bu şekilde kurulmuştur.

Anahtar Kavram

HSK'nın 2017 Anayasa Değişikliği Sonrası Yapısı

İpuçları

1
20172017 anayasa değişikliği ile HSK'nın hem üye hem de daire sayısının azaldığını hatırlayın.
2
Kurulun toplamda 1313 üyesi vardır ve bu üyelerden biri Adalet Bakanı, diğeri ise yardımcısıdır.
3
Kalan 1111 üyenin çoğunluğunun (77 üye) TBMM tarafından seçildiğini ve görev sürelerinin milletvekilleri gibi 44 yıl olduğunu düşünün.

Daha Fazla Pratik

TBMM'nin seçtiği 77 üyenin hangi kurumlardan (Yargıtay, Danıştay, avukatlar vb.) geldiğini incelemek konuyu pekiştirecektir.

Alternatif Yöntem

Üye dağılımını '1+1+4+7' formülüyle kodlayabilirsiniz: 11 Bakan, 11 Bakan Yardımcısı, 44 CB, 77 TBMM.
Tahmini Süre:45s
Soru 65Soru

19821982 Anayasası'nda yer alan güncel düzenlemelere göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSKHSK) bünyesinde bulunan "doğal üyeler" ve kurulun çalışma düzenini belirleyen "daire sayısı" ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Doğal Üyeler: Adalet Bakanı ve Adalet Bakanı Yardımcısı / Daire Sayısı: 22

Cevap

Doğal üyeler Adalet Bakanı ve Adalet Bakanı Yardımcısı'dır; kurul 22 daire halinde çalışır.
Hakimler ve Savcılar Kurulu, 1313 üyeden oluşan ve iki daire halinde çalışan bir kurumdur. Kurulun başkanı Adalet Bakanı'dır. Adalet Bakanı Yardımcısı ise kurulun diğer doğal üyesidir. Geri kalan 1111 üye Cumhurbaşkanı (44 üye) ve TBMM (77 üye) tarafından seçilir.

Adım Adım Çözüm

1
Kurulun başkanlık makamını belirle.
Başkan Adalet Bakanı'dır.
Anayasa gereği Adalet Bakanı kurulun başkanıdır.
2
Seçimle gelmeyen (doğal) üyeleri tespit et.
Adalet Bakanı Yardımcısı (müsteşar yerine gelen makam) doğal üyedir.
20172017 anayasa değişikliği ile müsteşarlık makamı kaldırılmış, yerine ilgili bakan yardımcısı getirilmiştir.
3
Kurulun iç teşkilatlanmasını kontrol et.
Kurul iki daire halinde çalışır.
Anayasa m. 159159 uyarınca HSK iki daire halinde organize edilmiştir.

Anahtar Kavram

HSK'nın Doğal Üyeleri ve Daire Yapısı

İpuçları

1
HSK üye sayısı 20172017 yılında 1313 olarak belirlenmiştir.
2
Kurulda sadece iki makam seçimle gelmez; biri bakan, diğeri ise onun yardımcısıdır.

Daha Fazla Pratik

HSK üyelerinin görev sürelerini ve TBMM tarafından seçilen üyelerin hangi kurumlardan (Yargıtay, Danıştay, avukat vb.) geldiğini tekrar ediniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 66Soru

19821982 Anayasası'nda yer alan güncel düzenlemelere göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) üye yapısı ve seçim usulleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 1313 üyeden oluşan Kurulun 77 üyesi Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMMTBMM), 44 üyesi ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Cevap

Kurulun toplam 1313 üyeden oluştuğunu, bunlardan 77 üyenin TBMMTBMM ve 44 üyenin Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini belirten ifade doğrudur.
19821982 Anayasası'nın 159159. maddesine göre Hakimler ve Savcılar Kurulu 1313 üyeden oluşur. Bu üyelerin ikisi doğal üye (Adalet Bakanı ve Yardımcısı), geri kalan 1111 üyenin 77'si TBMMTBMM, 44'ü ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.

Adım Adım Çözüm

1
Kurulun toplam üye sayısını ve doğal üyelerini belirle.
Toplam 1313 üye vardır. Adalet Bakanı (Başkan) ve Adalet Bakanı Yardımcısı doğal üyelerdir.
Anayasa'nın 159159. maddesi uyarınca kurulun çekirdek yapısını bu iki makam oluşturur.
2
Seçimle gelen üyelerin dağılımını analiz et.
77 üye TBMMTBMM tarafından, 44 üye ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
20172017 anayasa değişikliği ile getirilen yeni dengeli seçim modelidir.
3
Görev süresi ve yeniden seçilme şartlarını kontrol et.
Üyeler 44 yıl için seçilir ve görev süresi bitenler tekrar seçilebilir.
Kurulun sürekliliğini ve tecrübe aktarımını sağlamak amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 1313 üyeli yapısı ve TBMMTBMM/Cumhurbaşkanı arasındaki 7/47/4 seçim dağılımı.

İpuçları

1
20172017 anayasa değişikliklerinden sonra kurulun üye sayısı önemli ölçüde azaltılmıştır.
2
Kurulun başında yürütme organından bir bakan bulunur ve yasama organı (TBMMTBMM) üyelerin çoğunluğunu seçer.
3
Toplam 1313 üyenin 22'si makamları gereği (doğal) oradadır; kalan 1111 üye ise 77 ve 44 şeklinde iki farklı organ tarafından paylaşılarak seçilir.

Daha Fazla Pratik

HSK'nın daire sayısını ve bu dairelerin görev dağılımını inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 67Soru

19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemelere göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) başkanlık ve teşkilat yapısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurulun Başkanı olan Adalet Bakanı, Kurul dairelerinin çalışmalarına katılmaz.

Cevap

Kurulun Başkanı olan Adalet Bakanı, Kurul dairelerinin çalışmalarına katılmaz.
Adalet Bakanı, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) başkanıdır. Ancak Anayasa'nın 159159. maddesinde açıkça belirtildiği üzere, Adalet Bakanı kurul dairelerinin çalışmalarına katılmaz. Bu düzenleme, yargı bağımsızlığını ve dairelerin teknik çalışmalarındaki tarafsızlığı korumayı amaçlar.

Adım Adım Çözüm

1
Kurulun başkanlık makamını ve doğal üyelerini belirleme.
Adalet Bakanı başkan, Adalet Bakanı Yardımcısı ise doğal üyedir.
19821982 Anayasası'na göre HSKHSK'nın iki doğal üyesi bulunmaktadır.
2
Başkanın ve doğal üyenin dairelerdeki görevlerini analiz etme.
Başkan (Adalet Bakanı) daire çalışmalarına katılmazken, Bakan Yardımcısı katılır.
Anayasa'nın 159159. maddesi başkanın tarafsızlığını korumak amacıyla daire çalışmalarından muaf tutulmasını öngörür.
3
Sekretarya ve yargı denetimi gibi diğer teşkilat özelliklerini kontrol etme.
Sekretarya özerktir ve sadece meslekten çıkarma kararı yargı denetimine tabidir.
Kurulun bağımsızlığını güçlendirmek ve yargısal süreçleri hızlandırmak için bu düzenlemeler getirilmiştir.

Anahtar Kavram

Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) Başkanlık ve Çalışma Usulü

İpuçları

1
Adalet Bakanı'nın Kurul Başkanı sıfatıyla her yetkiye sahip olup olmadığını düşünün.
2
Kurulun daireleri, asıl karar verici organlardır; başkanın bu teknik kararlardaki rolüne odaklanın.

Daha Fazla Pratik

HSK üyelerinin TBMM tarafından seçilen 77 üyesinin hangi kontenjanlardan seçildiğini tekrar edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 68Soru

1982 Anayasası'nda yer alan düzenlemelere göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından alınan kararların yargısal denetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin olanlar dışındaki kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulamaz.

Cevap

Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin olanlar dışındaki kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulamaz.
1982 Anayasası'nın 159. maddesine göre, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun kararları kural olarak yargı denetimi dışındadır. Ancak bu kuralın tek bir istisnası vardır: Meslekten çıkarma cezasına ilişkin kararlar. Bu kararlar dışındaki hiçbir işlem veya karar için yargı mercilerine (Danıştay, İdare Mahkemesi vb.) başvurulamaz.

Adım Adım Çözüm

1
HSK'nın hukuki statüsünü belirle.
HSK, mahkemelerin bağımsızlığı ve hakimlik teminatı esaslarına göre kurulan idari bir kuruldur.
Yargı organı içindeki idari denetimi sağlar.
2
Anayasa'nın HSK kararlarıyla ilgili sınırlamasını kontrol et.
1982 Anayasası Madde 159: 'Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin olanlar dışındaki kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulamaz.'
Yargı bağımsızlığı ve hızlı işleyiş için bazı kararlar yargı denetimi dışı bırakılmıştır.
3
İstisnayı tespit et.
Yalnızca 'Meslekten Çıkarma' cezası yargı denetimine tabidir.
2010 değişikliği ile hak arama hürriyeti kapsamında bu ağır ceza için yargı yolu açılmıştır.

Anahtar Kavram

HSK Kararlarının Yargısal Denetimi (Yargı Yolu İstisnası)

İpuçları

1
HSK kararlarının büyük çoğunluğu yargı denetimi dışındadır.
2
2010 Anayasa değişikliği ile bu kapalı sistemde sadece 'meslekten çıkarma' cezası için bir kapı açılmıştır.

Daha Fazla Pratik

HSK'nın yapısındaki doğal üyelerin (Adalet Bakanı ve Müsteşarı) görevlerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 4 / 4
Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Sayfa 4 | Examkin