Gerçek kişi tacir statüsündeki Selim, yıllardır faaliyet gösterdiği ve ticaret siciline tescil ettirdiği üretim tesisini devretmek amacıyla üçüncü bir kişiyle müzakerelere başlamış ve taraflar arasında çeşitli sözleşme taslakları hazırlanmıştır.
Bu ticari işletmenin devri ve işletmeye bağlı unsurların hukuki durumu dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygundur?
- ASelim'in sektördeki yüksek ticari itibarı nedeniyle, sahip olduğu ticaret unvanı ticari işletmeden tamamen bağımsız bir sözleşmeyle bedeli mukabilinde devralana bırakılmıştır.
- BTicari işletmenin devri sözleşmesinde aksine bir hüküm bulunmamasına rağmen, Selim'in işletmenin faaliyetleriyle hiçbir ilgisi bulunmayan şahsi malvarlığına ilişkin borçları da kül hâlinde devralana geçmiştir.
- Taraflar arasındaki devir sözleşmesinde ticaret unvanının akıbetine dair herhangi bir sarih düzenleme yapılmadığından, mevcut ticaret unvanı ticari işletmeyle birlikte kendiliğinden devralana intikal etmiştir.Cevap
- DDevralan gerçek kişinin tacir sıfatını kazanması, işletmeyi kendi adına ve fiilen işletmeye başlamasına bakılmaksızın, devir işleminin ticaret siciline tescil edilmesiyle kurucu bir etkiyle gerçekleşmiştir.
- EDevredilen işletmenin fiziki olarak uzakta bulunan bir satış noktası, faaliyet hacmi esnaf sınırlarını aşmamasına rağmen salt coğrafi bağımsızlığı gerekçe gösterilerek ayrı bir ticari işletme olarak nitelendirilmiştir.
Cevap
Taraflar arasındaki devir sözleşmesinde ticaret unvanı hakkında açık bir hüküm bulunmaması durumunda unvanın işletmeyle birlikte kendiliğinden devredilmiş sayılacağını belirten ifadedir.
Doğru olan ifade, sözleşmede aksine bir hüküm yoksa ticaret unvanının işletmeyle birlikte devredilmiş sayılacağıdır. Türk Ticaret Kanunu madde 48 fıkra 2 gereğince; bir ticari işletmenin devri, sözleşmede unvanın devredilmeyeceği yönünde açık bir kayıt bulunmadıkça, ticaret unvanının da kendiliğinden devredilmesi sonucunu doğurur. Kanun koyucu burada unvanın işletmeyle olan sıkı bağını korumuş ve devir iradesinin aksine bir beyan olmadıkça unvanı da kapsadığını karine olarak kabul etmiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ticaret Unvanının İşletmeye Bağlılığı ve Devri İlkesi