Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTemel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması Rejimi (Madde 13)

19821982 Anayasası'nın 1313. maddesinde düzenlenen temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması rejimi, anayasal güvencelerin temelini oluşturur. Bu madde uyarınca, olağan bir dönemde bir temel hakka yönelik getirilen sınırlamanın anayasaya uygun kabul edilebilmesi için aşağıdakilerden hangisi gözetilmesi gereken ölçütler arasında yer almaz?

  1. A
    Sınırlamanın ancak kanunla yapılması
  2. B
    Sınırlamanın hakkın özüne dokunmaması
  3. Sınırlamanın milletlerarası hukuktan doğan yükümlülüklere aykırı olmamasıCevap
  4. D
    Sınırlamanın ölçülülük ilkesine uygun olması
  5. E
    Sınırlamanın demokratik toplum düzeninin gereklerine aykırı olmaması

Cevap

Sınırlamanın milletlerarası hukuktan doğan yükümlülüklere aykırı olmaması ölçütü, temel hakların olağan dönem sınırlanmasını düzenleyen 1313. maddede değil, olağanüstü hallerde durdurulmasını düzenleyen 1515. maddede yer almaktadır.
19821982 Anayasası'nın 1313. maddesi, temel hakların sınırlanmasında yedi temel ölçüt belirlemiştir: Kanunilik, Anayasa'da belirtilen özel sebeplere dayanma, Anayasa'nın sözüne ve ruhuna uygunluk, demokratik toplum düzeninin gereklerine uygunluk, laik Cumhuriyetin gereklerine uygunluk, hakkın özüne dokunmama ve ölçülülük ilkesine uyulması. Milletlerarası hukuktan doğan yükümlülüklerin ihlal edilmemesi şartı ise, Anayasa'nın 1515. maddesinde düzenlenen temel hak ve hürriyetlerin kullanılmasının 'durdurulması' rejimine özgü bir geçerlilik şartıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa Madde 1313 kapsamında geçerli olan sınırlama ölçütlerini hatırla.
Ölçütler: Kanunilik, özel sebep, Anayasa'nın sözü ve ruhu, hakkın özü, demokratik toplum düzeni, laik Cumhuriyet ve ölçülülük.
Sınırlamanın anayasal geçerlilik şartlarını belirlemek için temel metne bakılmalıdır.
2
Seçeneklerde verilen kriterleri Madde 1313 listesi ile karşılaştır.
Kanunla sınırlama, hakkın özü, ölçülülük ve demokratik toplum düzeni kriterleri Madde 1313'te açıkça geçmektedir.
Hangi şartların 'olağan dönem' sınırlaması için zorunlu olduğunu doğrulamak gerekir.
3
Madde 1515 (Temel hakların durdurulması) kriterlerini gözden geçir.
Milletlerarası hukuktan doğan yükümlülüklerin ihlal edilmemesi şartı, savaş veya OHAL gibi durumlarda uygulanan Madde 1515'e aittir.
Sınırlama (Madde 1313) ve durdurma (Madde 1515) rejimleri arasındaki farkı tespit etmek hatayı önler.

Anahtar Kavram

Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması (1313. Madde) ve Durdurulması (1515. Madde) Ayrımı
Bu soruyu puanla

Konular

Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması Rejimi (Madde 13)

Bu konudan daha fazla soru