Soru

Zorluk: ZorAnayasa Mahkemesi: Görev ve Yetkileri

19821982 Anayasası uyarınca Anayasa Mahkemesi'nin görev ve yetkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bireysel başvuru yoluyla; kanunlar, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ve idari düzenleyici işlemlerin iptali doğrudan Anayasa Mahkemesi'nden talep edilebilir.
  2. B
    Siyasi partilerin mali denetimi Sayıştay tarafından yerine getirilir; Anayasa Mahkemesi bu süreçte yalnızca Sayıştay tarafından sunulan raporu şeklen onaylar.
  3. Anayasa Mahkemesi; Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanını, Cumhurbaşkanı yardımcılarını ve Hakimler ve Savcılar Kurulu üyelerini görevleriyle ilgili suçlarından dolayı Yüce Divan sıfatıyla yargılar.Cevap
  4. D
    Kanunların şekil bakımından denetimi, hem soyut norm denetimi (iptal davası) hem de somut norm denetimi (itiraz yolu) çerçevesinde Anayasa Mahkemesi önüne getirilebilir.
  5. E
    Adli ve idari hakim ve savcıların disiplin suçlarına ilişkin itirazları incelemek ve karara bağlamak Anayasa Mahkemesi'nin asıl görevleri arasında yer alır.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Hakimler ve Savcılar Kurulu üyelerinin görev suçları nedeniyle Yüce Divan'da yargılanması Anayasa Mahkemesi'nin yetkisindedir.
Anayasa'nın 148148. maddesine göre; TBMM Başkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları, Bakanlar, Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay, HSK ve Sayıştay başkan ve üyeleri ile Başsavcıları görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesi'nde yargılanırlar. Bu ifade tam ve doğru bir hukuki tespittir.

Adım Adım Çözüm

1
Yüce Divan'da yargılanacak kişilerin listesini kontrol et.
TBMM Başkanı (20102010), CB Yardımcıları (20172017) ve HSK üyeleri bu listede yer almaktadır.
Anayasa Madde 148148 uyarınca bu kişilerin görev suçları AYM yetkisindedir.
2
Norm denetimi usullerini (şekil ve esas) analiz et.
Şekil denetimi sadece iptal davasına konu olabilir, itiraz yolunda ileri sürülemez.
Anayasa Mahkemesi'nin denetim yetkisi kanunlarda şekil bakımından sadece soyut norm denetimiyle sınırlanmıştır.
3
Bireysel başvuru ve mali denetim şartlarını doğrula.
Doğrudan kanunlara bireysel başvuru yapılamaz ve mali denetimde yetkili asıl merci Sayıştay değil AYM'dir.
Bireysel başvuru bir hak arama yoludur, mali denetim ise AYM'nin Sayıştay'dan yardım alarak yürüttüğü özel bir yetkidir.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesi'nin münhasır ve istisnai yetkileri (Yüce Divan, Mali Denetim ve Norm Denetimi Sınırları)

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'nin üye seçimi ve kurul yapısı ile Yüce Divan yargılamasındaki yeniden inceleme usulünü gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla