Soru

Zorluk: ZorAnayasa Mahkemesi: Kuruluşu ve Üyeleri

19821982 Anayasası'nda, Anayasa Mahkemesinin 1515 üyeden oluştuğu, üyelerin Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanı tarafından belirli kotalar ve liyakat şartları çerçevesinde seçildiği düzenlenmiştir.

Buna göre, Anayasa Mahkemesine üye seçimiyle ilgili aşağıdaki senaryolardan hangisi Anayasa'ya uygundur?

  1. A
    En az 2020 yıllık mesleki tecrübeye sahip 4848 yaşındaki bir serbest avukatın, baro başkanlarının serbest avukatlar arasından göstereceği üç aday içinden Cumhurbaşkanı tarafından seçilmesi
  2. B
    Görev süresi dolan 5858 yaşındaki mevcut bir Anayasa Mahkemesi üyesinin, liyakati göz önüne alınarak Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından ikinci bir dönem için yeniden seçilmesi
  3. Sayıştay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından her boş yer için belirleyeceği üç aday içinden bir kişinin, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından gizli oylamayla seçilmesiCevap
  4. D
    En az 55 yıl raportörlük yapmış olan 4242 yaşındaki bir Anayasa Mahkemesi raportörünün, Cumhurbaşkanı tarafından doğrudan Mahkeme üyeliğine seçilmesi
  5. E
    Yargıtay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından her boş yer için göstereceği üç aday içinden bir kişinin, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından gizli oylamayla seçilmesi

Cevap

Sayıştay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından göstereceği adaylar içinden Türkiye Büyük Millet Meclisinin gizli oylamayla seçim yapmasını ifade eden seçenektir.
19821982 Anayasası'nın 146146. maddesine göre; Türkiye Büyük Millet Meclisi Anayasa Mahkemesine seçeceği üç üyeden ikisini, Sayıştay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından her boş yer için göstereceği üçer aday içinden gizli oylamayla seçer. Bu senaryo Anayasa'nın lafzına ve usulüne tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa Mahkemesi üyelerinin seçiminde yetkili makamların (TBMM ve Cumhurbaşkanı) kotalarını ve aday gösterme usullerini analiz etmek.
TBMM'nin Sayıştay ve Baro başkanlarının gösterdiği adaylardan; Cumhurbaşkanının ise Yargıtay, Danıştay, YÖK adayları ile üst kademe yöneticisi, raportör, serbest avukat gibi gruplardan seçim yaptığı belirlenir.
Seçim usulündeki makam ve aday gösterme kurallarının doğru eşleştirilip eşleştirilmediğini kontrol etmek.
2
Üyelerin görev süresi ve yeniden seçilme şartlarını incelemek.
Üyelerin 1212 yıl için seçildiği ve bir kişinin iki defa Anayasa Mahkemesi üyesi seçilemeyeceği kuralı hatırlanır.
Eski üyelerin yeniden seçilip seçilemeyeceğini tespit etmek.
3
Üye seçilebilmek için gereken yaş ve mesleki kıdem şartlarını değerlendirmek.
Tüm adaylar için 4545 yaşını doldurmuş olma şartı bulunduğu ve raportörler için mesleki tecrübe şartının en az 55 yıl olduğu saptanır.
Adayların liyakat ve yaş açısından seçilme yeterliliğini denetlemek.
4
Seçeneklerdeki senaryoları anayasal kurallarla karşılaştırmak.
Sadece Sayıştay Genel Kurulunun gösterdiği adaylardan TBMM'nin seçim yapmasını içeren senaryonun tüm kurallara uyduğu sonucuna varılır.
Hukuka uygun olan geçerli prosedürü kesin olarak belirlemek.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesi Üyelerinin Seçimi ve Adaylık Şartları
Bu soruyu puanla