Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTicari İşletme Kavramı ve Unsurları

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 11. maddesinde ticari işletme; "esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedefleyen faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir" şeklinde tanımlanmıştır. Bir ticaret şirketinin başka bir ilde açtığı ve merkeze bağlı olarak faaliyet gösteren "şube" yapılanması, muhasebe ve yönetim özerkliğine sahip olsa dahi başlı başına müstakil bir ticari işletme olarak kabul edilmemektedir.

Buna göre, şubelerin merkezden ayrı bir ticari işletme sayılmamasının temel gerekçesi, ticari işletmenin aşağıdaki unsurlarından hangisinin eksikliğidir?

  1. A
    Devamlılık
  2. BağımsızlıkCevap
  3. C
    Gelir sağlamayı hedefleme
  4. D
    Esnaf faaliyeti sınırlarını aşma
  5. E
    Tüzel kişiliğe sahip olma

Cevap

Şubelerin merkezden ayrı bir ticari işletme sayılmamasının nedeni, merkeze olan bağlılıkları sebebiyle 'bağımsızlık' unsurunun bulunmamasıdır.
Türk Ticaret Kanunu'na göre bir organizasyonun ticari işletme sayılabilmesi için kümülatif olarak taşıması gereken unsurlardan biri 'bağımsızlık'tır. Şubeler, her ne kadar kendi muhasebeleri ve yönetimleri olsa da, iç ilişkide merkeze bağlıdırlar ve merkezden ayrı bir hukuki varlıkları yoktur. Bu nedenle bağımsızlık unsuru eksik kaldığından, şubeler merkezin bir parçası kabul edilir ve müstakil bir ticari işletme sayılamazlar.

Adım Adım Çözüm

1
TTK m. 11/1 uyarınca ticari işletme tanımını analiz et.
Tanımda dört temel unsur bulunur: Gelir sağlama hedefi, devamlılık, bağımsızlık ve esnaf sınırını aşma.
Bir organizasyonun müstakil bir ticari işletme olması için bu unsurların kümülatif olarak bulunması gerekir.
2
Şube yapılanmasının özelliklerini bu unsurlar ışığında değerlendir.
Şubeler devamlıdır, gelir hedefler ve esnaf sınırını aşar; ancak idari ve hukuki olarak merkeze bağımlıdır.
Şubelerin kendi unvanları, merkezden bağımsız mal varlıkları ve nihai karar yetkileri yoktur.
3
Eksik olan unsuru tespit et.
Bağımsızlık unsuru eksik olduğu için şube müstakil bir ticari işletme sayılamaz.
Tanımdaki 'bağımsız şekilde yürütülme' kriteri şubeler için gerçekleşmemektedir.

Anahtar Kavram

Ticari işletmenin kurucu unsurlarından olan 'bağımsızlık' kriteri, işletmenin başka bir organizasyona tabi olmadan kendi adına faaliyet yürütebilmesini ifade eder.

İpuçları

1
Ticari işletmenin unsurlarını TTK m. 11/1'e göre düşünün: gelir hedefi, devamlılık, esnaf sınırını aşma ve organizasyon yapısı.
2
Bir şube, merkez işletmeye idari ve ekonomik olarak nasıl bağlıdır? Bu bağlılık hangi kavramın zıttıdır?
3
Şubeler kendi başlarına hak ve borç edinemezler, davalarda merkez adına hareket ederler. Bu durum onların 'müstakil' olmamasından kaynaklanır.

Daha Fazla Pratik

Şubelerin tescilinin açıklayıcı mı yoksa kurucu mu etkili olduğunu inceleyerek tescilin sonuçlarını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Ticari İşletme Kavramı ve Unsurları

Bu konudan daha fazla soru