1982 Anayasası'nın 129. maddesinin 5. fıkrasında yer alan "Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve kanunun gösterdiği şekil ve şartlara uygun olarak, ancak idare aleyhine açılabilir." hükmü uyarınca; idarenin sorumluluğu, kişisel kusur - hizmet kusuru ayrımı ve rücu mekanizması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Kamu görevlisinin yetkisini kullanırken işlediği kusur nedeniyle açılacak tazminat davasının muhatabı doğrudan idaredir; ancak idare, ödediği tazminatı görevlinin hizmetten ayrılabilen kişisel kusurunun bulunması hâlinde ilgiliye rücu etmekle yükümlüdür.Cevap
- BKamu görevlisinin eylemi 'kişisel kusur' teşkil ediyorsa, Anayasa'nın bu hükmü uygulanmaz ve zarar gören kişi doğrudan ilgili görevliye karşı adli yargıda tazminat davası açmalıdır.
- Cİdare, mahkeme kararıyla ödediği tazminat miktarını, kamu görevlisinin hizmet kusurunun ağırlığına göre rücu edip etmeme konusunda mutlak bir takdir yetkisine sahiptir.
- DAğır hizmet kusuru ile kişisel kusur aynı hukuki sonuçlara bağlandığından, idarenin rücu hakkı sadece görevlinin kastının bulunduğu durumlarda mevcuttur, ağır ihmal durumunda rücu edilemez.
- EKamu görevlisinin hizmetten tamamen ayrılabilir nitelikteki ağır kusuru dahi her zaman 'hizmet kusuru' sayılır ve bu durumda idarenin görevliye rücu etme imkanı anayasal olarak engellenmiştir.
Cevap
Kamu görevlisinin yetkisini kullanırken verdiği zararlarda dava doğrudan idareye karşı açılmalı; idare ise ödediği tazminatı, görevlinin hizmetten ayrılabilen kişisel kusurunun varlığı halinde ilgiliye rücu etmekle yükümlü tutulmalıdır.
Doğru ifadeye göre, Anayasa'nın 129/5. maddesi uyarınca kamu görevlilerinin yetki kullanımı sırasındaki tüm kusurlarından doğan tazminat davaları sadece idareye karşı açılabilir. Bu anayasal kural vatandaşı korurken, idarenin ödediği bu bedeli 'kişisel kusuru' bulunan memura rücu etmesi ise kamu kaynaklarının korunması ve sorumluluk ilkesi gereği bir zorunluluktur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Anayasa 129/5 kapsamındaki 'Dava Açma Zorunluluğu' ve 'Rücu Yükümlülüğü'
Daha Fazla Pratik
İdarenin sorumluluğunda 'sosyal risk ilkesi' ile 'hizmet kusuru' arasındaki farkları inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s