Examkin

Soru

Zorluk: ZorSatın Alma Gücü Paritesi (SGP)

Uluslararası iktisadi analizlerde bir ülkenin "Fiyat Düzeyi Endeksi" (Price Level Index - PLIPLI), o ülkenin Satın Alma Gücü Paritesi (SGPSGP) kurunun nominal döviz kuruna oranı olarak hesaplanır (PLI=SGP/EPLI = SGP / E). Gelişmekte olan ülkelerde bu endeksin genellikle 1'den küçük olması, o ülkenin uluslararası fiyatlara göre daha "ucuz" olduğunu ve nominal gelirinin gerçek refah düzeyini eksik tahmin ettiğini gösterir.

İktisadi kalkınma literatüründeki Balassa-Samuelson etkisine göre, bir ülkenin iktisadi kalkınma düzeyi arttıkça bu endeksin (PLIPLI) yükselme eğilimi göstermesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Ticarete konu olan (sanayi) sektörlerdeki verimlilik artışının ülke genelindeki ücretleri yükseltmesi ve bunun verimlilik farkı az olan hizmet sektöründe maliyet ve fiyat artışına yol açmasıCevap
  2. B
    Ekonomik büyümenin kalkınma hızından daha yüksek gerçekleşmesi sonucu reel döviz kurunun nominal kurdan bağımsız olarak sürekli devalüe edilmesi
  3. C
    Sanayileşme sürecinde tarımdaki gizli işsizliğin sona ermesiyle birlikte gıda fiyatlarının dünya fiyatlarının altına inerek genel satın alma gücünü nominal gelire eşitlemesi
  4. D
    Doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının portföy yatırımlarına oranla azalması sonucu yerel hizmet sektöründe sermaye birikiminin durması ve marjinal maliyetlerin düşmesi
  5. E
    Rostow'un iktisadi büyüme aşamalarına göre, 'olgunluk' aşamasına geçen ülkelerde tüketim kalıplarının sadece ithal mallara kaymasıyla yerel hizmet talebinin sıfırlanması

Cevap

İktisadi kalkınma düzeyi arttıkça Fiyat Düzeyi Endeksi'nin yükselmesinin temel nedeni; ticarete konu olan sektörlerdeki verimlilik artışının ücretleri yükseltmesi ve bu ücret artışlarının hizmet sektörüne yansıyarak fiyatları yukarı çekmesidir.
Kalkınma sürecinde sanayi sektöründe yaşanan verimlilik artışları, bu sektörde çalışanların ücretlerini artırır. İşgücü piyasasındaki geçişkenlik nedeniyle, verimlilik artışı sanayi kadar yüksek olmayan hizmet sektöründe de ücretler yükselmek zorundadır. Hizmet sektöründe artan işgücü maliyetleri fiyatlara yansır ve bu durum ülkenin genel fiyat düzeyinin (PLIPLI) yükselmesine, yani SGPSGP cinsinden ölçülen gelirin nominal gelire yaklaşmasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Fiyat Düzeyi Endeksi (PLIPLI) kavramını analiz etme
PLI=SGP/NominalKurPLI = SGP / Nominal Kur. PLI<1PLI < 1 olması, yerel fiyatların dünya fiyatlarından düşük (ülkenin ucuz) olduğunu gösterir.
SGP'nin neden nominal kurdan saptığını anlamak için fiyat düzeyi ilişkisini kurmak gerekir.
2
Balassa-Samuelson mekanizmasını uygulama
Gelişmiş ülkelerde sanayi (ticarete konu) verimliliği yüksektir -> Ücretler yüksektir. Gelişmekte olan ülkelerde sanayi verimliliği düşüktür -> Ücretler düşüktür.
Ülkeler arası verimlilik farklarının ücret yapısı üzerindeki etkisini belirlemek gerekir.
3
Hizmet sektörü (ticarete konu olmayan) fiyat oluşumunu inceleme
Hizmet sektöründe (örn. berberlik) ülkeler arası verimlilik farkı azdır. Ancak düşük gelirli ülkede sanayi nedeniyle ücretler düşük olduğu için hizmetler de ucuzdur (PLI<1PLI < 1).
Hizmet fiyatlarının neden yerel ücretlere bağlı olduğunu anlamak için.
4
Kalkınma sürecindeki değişimi yorumlama
Ülke kalkındıkça sanayi verimliliği ve ücretler artar; bu durum hizmet fiyatlarını da yukarı çekerek SGPSGP kurunu nominal kura yaklaştırır (PLIPLI 1'e yaklaşır/yükselir).
Kalkınma ile fiyat düzeyi arasındaki pozitif korelasyonu (Penn Etkisi) açıklamak için.

Anahtar Kavram

Balassa-Samuelson Etkisi ve Penn Etkisi
Bu soruyu puanla

Konular

Satın Alma Gücü Paritesi (SGP)

Bu konudan daha fazla soru