Gelişmekte olan bir ülkede, doğal kaynak ihracatına bağlı olarak reel düzeyinde ve kişi başına düşen milli gelirde uzun dönemli ve belirgin bir artış kaydedilmiştir. Ancak aynı dönemde; teknolojik yenilik kapasitesinin gelişmediği, beşeri sermaye yatırımlarının (eğitim ve sağlık) yetersiz kaldığı, demokratik kurumların zayıfladığı ve üretim yapısının sanayileşme yerine rantiye bir ekonomik modele evrildiği gözlemlenmiştir.
İktisadi büyüme ve kalkınma arasındaki kavramsal farklar çerçevesinde, bu ülkenin ekonomik durumuyla ilgili yapılabilecek en isabetli değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?
- Üretim hacmindeki niceliksel genişleme nedeniyle ekonomik büyüme gerçekleşmiş olsa da; sosyo-kültürel, kurumsal ve teknolojik yapıda niteliksel bir dönüşüm yaşanmaması nedeniyle bu süreç bir 'kalkınma' olarak nitelendirilemez.Cevap
- BKişi başına düşen reel gelir artışı, toplumun tüm kesimlerinin refahında ve yaşam kalitesinde otomatik bir iyileşme sağladığı için ülkenin hem büyüdüğü hem de kalkındığı söylenebilir.
- Cİktisadi kalkınma, üretim faktörlerinin miktarındaki artışla sınırlı bir kavram olduğundan; doğal kaynak gelirlerinin sağladığı sermaye birikimi kalkınma sürecinin tamamlandığını kanıtlar.
- DÜlkedeki kişi başına gelir artışı, İnsani Gelişme Endeksi () ve Fiziki Yaşam Kalitesi Endeksi () gibi göstergelerin eğitim ve sağlıkta bir değişim yaşanmasa dahi en üst seviyeye çıkmasını garanti eder.
- Eİktisadi büyüme, kalkınmanın ön koşulu olduğu için; üretim yapısının sanayileşmeden rantiye modele kayması büyüme oranlarını düşürmediği sürece kalkınma sürecine bir engel teşkil etmez.
Cevap
İktisadi büyüme niceliksel (sayısal) bir artışı ifade ederken, kalkınma sosyal ve kurumsal yapıdaki niteliksel dönüşümü ifade eder. Bu nedenle, üretim hacmindeki artışa rağmen yapısal dönüşümün yaşanmadığı bir süreç kalkınma olarak nitelendirilemez.
Doğru cevap, büyümenin sadece sayısal (reel artışı) bir genişleme olduğunu, kalkınmanın ise bu genişlemenin yanı sıra sosyal, teknolojik ve kurumsal alanlarda derinlemesine bir dönüşüm gerektirdiğini vurgulayan ifadedir. Senaryoda büyüme gerçekleşmiş olsa da eğitim, sağlık ve kurumsal kalite gibi kalkınma parametrelerinin zayıf kalması, sürecin kalkınma olarak adlandırılamayacağını gösterir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İktisadi Büyüme ve Kalkınma Ayrımı
Daha Fazla Pratik
Corden ve Neary tarafından geliştirilen 'Hollanda Hastalığı' (Dutch Disease) kavramını ve bu durumun rantiye devletlerde kalkınma üzerindeki negatif etkilerini inceleyin.
Tahmini Süre:3m 0s