Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın () yılından itibaren tam anlamıyla hayata geçirdiği 'Açık Enflasyon Hedeflemesi' rejiminin kurumsal çerçevesi ve hesap verebilirlik mekanizmaları dikkate alındığında, enflasyon hedeflerinin belirlenmesi ve hedeften sapmaların yönetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Enflasyon hedefleri hükümet ile tarafından ortaklaşa belirlenerek 'araç bağımsızlığı' ilkesi korunmuş; hedefin belirsizlik aralığı dışında kalması durumunda ise bankanın hükümete 'açık mektup' yazarak hesap verme yükümlülüğü getirilmiştir.Cevap
- B, enflasyon hedeflerini tek taraflı olarak belirleme yetkisine (tam hedef bağımsızlığı) sahip olup, hedeften sapma durumunda herhangi bir kurumsal bildirim yükümlülüğü bulunmamaktadır.
- CPara Politikası Kurulu () tarafından alınan faiz kararları, hesap verebilirlik ilkesi gereği Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın onayından geçtikten sonra yürürlüğe girer.
- DEnflasyonun belirsizlik aralığının dışına çıkması durumunda yazılan açık mektup, sadece sapmanın nedenlerini içermekte olup geleceğe dönük politika adımları bu mektubun kapsamı dışında tutulur.
- Eyılları arasındaki 'Örtük Enflasyon Hedeflemesi' döneminde, döviz kuru temel çıpa olarak kullanıldığı için enflasyon hedefleri için herhangi bir hesap verme mekanizması tanımlanmamıştır.
Cevap
Enflasyon hedefleri hükümet ile Merkez Bankası tarafından ortaklaşa belirlenir (araç bağımsızlığı) ve sapma durumunda açık mektup yazılması zorunludur.
Açık enflasyon hedeflemesi rejiminde, ve hükümet enflasyon hedefini birlikte koyar (hedef bağımsızlığı yok), ancak bu hedefe ulaşmak için faiz gibi araçları bağımsızca kullanır (araç bağımsızlığı). Eğer enflasyon, önceden ilan edilen belirsizlik aralığının (genelde puan) dışına çıkarsa, Banka 'açık mektup' yazarak sapmanın nedenlerini ve çözüm planını kamuoyuna ve hükümete sunar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
TCMB Araç Bağımsızlığı ve Hesap Verebilirlik Mekanizmaları
İpuçları
1
Türkiye'de Merkez Bankası'nın yasal olarak hangi tür bağımsızlığa (araç mı, hedef mi) sahip olduğunu hatırlayın.
2
Enflasyon hedefinden sapıldığında hükümete yazılan belgenin (açık mektup) sadece bir 'özür' mektubu değil, bir 'eylem planı' olduğunu unutmayın.
3
Açık mektup yazılması için enflasyonun 'hedef rakamı'ndan mı yoksa 'belirsizlik aralığı'ndan mı sapması gerekir?
Daha Fazla Pratik
TCMB'nin yayımladığı son Enflasyon Raporu'ndaki tahmin bandı ve gerçekleşme ilişkisini inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s