Examkin

Soru

Zorluk: ZorDışlama Etkisi (Crowding-Out)

IS−LMIS-LM modeli çerçevesinde, hükümetin otonom kamu harcamalarını (GG) artırması sonucunda faiz oranlarının yükselmesi ve bu durumun özel sektör yatırım harcamalarını azaltarak toplam talep artışını frenlemesi "dışlama etkisi" (crowding-out) olarak adlandırılır.

Buna göre, genişletici maliye politikasının ardından ortaya çıkan dışlama etkisinin büyüklüğü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Para talebinin faize duyarlılığı (hh) arttıkça, gelir artışına paralel olarak faiz oranlarındaki yükselme daha şiddetli olacağı için dışlama etkisi büyür.
  2. B
    Yatırımların faize duyarlılığı (bb) azaldıkça, faiz oranlarındaki bir birimlik artışın yatırımlar üzerindeki negatif etkisi artacağı için dışlama etkisi güçlenir.
  3. LMLM eğrisi ne kadar dik ve ISIS eğrisi ne kadar yatık ise, genişletici maliye politikasının özel yatırımları dışlama oranı o kadar yüksek olur.Cevap
  4. D
    Likidite tuzağı durumunda para talebi faize tam duyarlı olduğu için faiz oranları değişmez ve dışlama etkisi maksimum düzeyde gerçekleşir.
  5. E
    Yatırım tuzağı durumunda yatırımlar faize tamamen duyarsız olduğu için kamu harcaması artışının faizler üzerindeki etkisiyle dışlama etkisi tam (full) gerçekleşir.

Cevap

Dışlama etkisinin en yüksek olduğu durum, LMLM eğrisinin dik (para talebinin faize duyarlılığının düşük) ve ISIS eğrisinin yatık (yatırımların faize duyarlılığının yüksek) olduğu durumdur.
Dışlama etkisinin şiddeti iki temel faktöre bağlıdır: Faiz oranlarının ne kadar yükseldiği ve yatırımların bu yükselişe ne kadar tepki verdiği. Para talebinin faize duyarlılığı (hh) düşük olduğunda (LMLM dik), kamu harcaması artışı faizleri çok yükseltir. Yatırımların faize duyarlılığı (bb) yüksek olduğunda ise (ISIS yatık), bu yüksek faiz artışı özel yatırımlarda çok büyük bir düşüşe neden olur. Dolayısıyla dik bir LMLM ve yatık bir ISIS dışlama etkisini maksimize eder.

Adım Adım Çözüm

1
Genişletici maliye politikasının aktarım mekanizmasını analiz etme
Kamu harcamaları (GG) artınca ISIS eğrisi sağa kayar, bu durum hem geliri (YY) hem de faiz oranlarını (ii) artırır.
Mal piyasası dengesi genişlerken para piyasasında artan işlem amaçlı para talebi faizleri yukarı çeker.
2
LMLM eğrisinin eğiminin (h parametresi) etkisini değerlendirme
Para talebinin faize duyarlılığı (hh) ne kadar düşükse, LMLM o kadar diktir ve aynı gelir artışı için faizler o kadar çok yükselir.
Faize duyarsız bir para talebi, para piyasası dengesi için faizlerin daha sert tepki vermesini gerektirir.
3
ISIS eğrisinin eğiminin (b parametresi) etkisini değerlendirme
Yatırımların faize duyarlılığı (bb) ne kadar yüksekse, ISIS o kadar yatıktır ve yükselen faizler özel yatırımları o kadar çok azaltır.
Dışlama etkisi, faiz artışının yatırım fonksiyonu üzerinden hasılayı düşürme şiddetidir.

Anahtar Kavram

Dışlama etkisi, para talebinin faize duyarlılığı (hh) ile ters, yatırımların faize duyarlılığı (bb) ile doğru orantılıdır.

Daha Fazla Pratik

Klasik durum (h=0h=0) ile likidite tuzağı (h=∞h=\infty) durumlarını maliye politikasının etkinliği açısından karşılaştıran soruları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Dışlama Etkisi (Crowding-Out)

Bu konudan daha fazla soru