Soru

Zorluk: ZorMonopolün Düzenlenmesi ve Refah Etkileri

Doğal tekel konumundaki bir firmanın karşılaştığı piyasa talep fonksiyonu P=1202QP = 120 - 2Q ve marjinal maliyet fonksiyonu sabit olup MC=20MC = 20 düzeyindedir. Firmanın sahip olduğu ölçek ekonomileri nedeniyle ortalama toplam maliyeti (ATCATC) her üretim düzeyinde marjinal maliyetinden büyüktür. Düzenleyici kurumun toplumsal etkinliği sağlamak amacıyla piyasaya müdahale ederek "marjinal maliyet fiyatlaması" (P=MCP = MC) kuralını zorunlu kılması durumunda ortaya çıkacak sonuçlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Toplumsal refah düzeyi en yüksek noktaya ulaşır ve dara kaybı sıfırlanır ancak firma zarar edeceği için faaliyetlerini sürdürebilmek için sübvansiyona ihtiyaç duyar.Cevap
  2. B
    Firma normal kâr elde ederek üretimini sürdürür ve piyasada oluşan tüm kaynak dağılımı etkinliği sorunları ortadan kalkar.
  3. C
    Firma üretim miktarını 2525 birim olarak belirler ve bu durumda piyasada 625625 birimlik bir dara kaybı (refah kaybı) ortaya çıkar.
  4. D
    Tüketici artığı maksimum seviyeye çıkarken üretici artığı pozitif kalır, böylece gelir dağılımında tam adalet sağlanmış olur.
  5. E
    Fiyat tavanı uygulaması nedeniyle piyasada mal kıtlığı oluşur ve tüketiciler malı karaborsadan daha yüksek fiyata almak zorunda kalır.

Cevap

Toplumsal refahın maksimize edildiği ve dara kaybının sıfırlandığı bu durumda, doğal tekel yapısı gereği firma zarar eder ve sübvansiyon desteğine ihtiyaç duyar.
Düzenleyici kurum toplumsal etkinliği sağlamak için fiyatı marjinal maliyete (P=MCP=MC) eşitlediğinde, piyasada kaynak dağılımı etkinliği sağlanır ve dara kaybı ortadan kalkar. Ancak doğal tekellerde ölçek ekonomileri nedeniyle ortalama maliyet sürekli azalmaktadır ve marjinal maliyet her zaman ortalama maliyetin altındadır (MC<ATCMC < ATC). Bu durumda P=MCP=MC kuralı uygulandığında fiyat ortalama maliyetten düşük kalacağı için firma zarar eder ve kamu tarafından sübvanse edilmesi gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Toplumsal açıdan etkin üretim miktarını belirlemek için fiyatı marjinal maliyete eşitleyin (P=MCP = MC)
1202Q=202Q=100Q=50120 - 2Q = 20 \Rightarrow 2Q = 100 \Rightarrow Q = 50
Toplumsal refahın maksimum olduğu nokta, tüketicinin son birime ödemeye razı olduğu fiyatın o birimin üretim maliyetine eşit olduğu noktadır.
2
Düzenleme öncesi monopol dengesini belirleyerek refah kaybını analiz edin
MR=1204Q=20Q=25,P=70MR = 120 - 4Q = 20 \Rightarrow Q = 25, P = 70. Dara Kaybı = 0,5×(7020)×(5025)=6250,5 \times (70 - 20) \times (50 - 25) = 625
Düzenleme yapılmadığında monopolcü üretimi kısıtlar ve refah kaybına (dara kaybı) neden olur.
3
Doğal tekelin maliyet yapısını ve kârlılık durumunu değerlendirin
P=MC<ATCP = MC < ATC \Rightarrow Firma Zarar Eder
Soruda belirtildiği üzere ölçek ekonomileri nedeniyle ATC>MCATC > MC olduğundan, P=MCP = MC düzeyinde fiyat ortalama maliyetin altında kalır ve firma zarar eder.

Anahtar Kavram

Doğal Tekelde Marjinal Maliyet Fiyatlaması ve Refah Etkileri

Daha Fazla Pratik

Ortalama maliyet fiyatlaması (P=ACP=AC) durumunda ortaya çıkacak üretim miktarını ve kâr durumunu hesaplamayı deneyin.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla