Examkin

Soru

Zorluk: OrtaPara Politikası Rejimleri

Merkez bankalarının fiyat istikrarını sağlamak amacıyla benimsedikleri farklı para politikası stratejilerinin yapısal özellikleri ve işleyiş mekanizmaları göz önüne alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi hatalıdır?

  1. A
    Döviz kuru hedeflemesi rejiminde, yerli paranın yabancı bir para birimine karşı belirli bir değerde sabitlenmesi, nominal çapanın kamuoyu tarafından kolayca izlenmesini sağlayarak yüksek şeffaflık sunar.
  2. B
    Parasal büyüklük hedeflemesi stratejisinin başarısı, paranın dolaşım hızının istikrarlı olmasına ve para arzı ile enflasyon arasındaki ilişkinin güçlü kalmasına bağlıdır.
  3. Enflasyon hedeflemesi rejiminde merkez bankaları genellikle 'amaç bağımsızlığına' sahipken, politika araçlarını belirleme ve kullanma konusundaki 'araç bağımsızlığı' kısıtlanmıştır.Cevap
  4. D
    Nominal GSYHGSYH hedeflemesi, hem talep hem de arz şokları karşısında çıktı dalgalanmalarını ve fiyat değişimlerini eş anlı olarak dengeleyebilen esnek bir yapı sunar.
  5. E
    Enflasyon hedeflemesi rejiminde, diğer pek çok stratejinin aksine bir 'ara hedef' (intermediate target) kullanılmaksızın doğrudan nihai amaca yönelik bir çapalama süreci işletilir.

Cevap

Enflasyon hedeflemesi rejiminde merkez bankalarının amaç bağımsızlığına sahip olduğu ancak araç bağımsızlığının kısıtlı olduğu yönündeki ifade hatalıdır; çünkü gerçekte bu rejimde merkez bankaları araç bağımsızlığına sahipken amaç bağımsızlığı genellikle kısıtlıdır.
Hatalı olan seçenek, merkez bankası bağımsızlığı türlerini yanlış eşleştirmektedir. Enflasyon hedeflemesi (Inflation Targeting) rejimini uygulayan çoğu ülkede (Türkiye dahil), merkez bankası yasal olarak 'araç bağımsızlığına' sahiptir. Yani enflasyon hedefine ulaşmak için faiz oranlarını ve diğer likidite araçlarını herhangi bir dış müdahale olmaksızın serbestçe belirler. Ancak 'amaç bağımsızlığı' (hedefin bizzat banka tarafından tek başına belirlenmesi) genellikle bulunmaz; enflasyon hedefi hükümet ile merkez bankası tarafından ortaklaşa belirlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Para politikası rejimlerinin temel özelliklerini (çapa türü, şeffaflık, bağımsızlık) analiz edin.
Döviz kuru ve parasal büyüklük hedeflemesinin sırasıyla kur ve para arzı üzerinden işlediği, enflasyon hedeflemesinin ise doğrudan enflasyona odaklandığı saptandı.
Her rejimin kendine özgü bir nominal çapa ve işleyiş mantığı vardır.
2
Merkez bankası bağımsızlık türlerini (amaç ve araç bağımsızlığı) enflasyon hedeflemesi bağlamında değerlendirin.
Enflasyon hedeflemesinde, hesap verebilirlik ve demokratik denetim gereği hedefin (amacın) hükümetle birlikte belirlendiği, ancak bu hedefe ulaşmak için kullanılacak araçların (araç bağımsızlığı) merkez bankasının kontrolünde olduğu görüldü.
Para politikasının kredibilitesi için araç bağımsızlığı kritik önemdedir.
3
Seçeneklerdeki ifadelerin doğruluğunu bu teorik çerçeve ile karşılaştırın.
Bağımsızlık türlerini ters şekilde tanımlayan seçeneğin hatalı olduğu belirlendi.
Yanlış olan ifadeyi bulmak için kavramsal tanımların doğruluğu teyit edilmelidir.

Anahtar Kavram

Merkez Bankası Bağımsızlığı ve Para Politikası Rejimleri

İpuçları

1
Para politikası rejimlerinde 'nominal çapa' olarak neyin kullanıldığına ve bu hedefe kimin karar verdiğine odaklanın.
2
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu'na göre, bankanın enflasyon hedefini hükümetle birlikte belirlemesi (amaç) ve araçlarını kendi seçmesi (araç) arasındaki farkı hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Farklı para politikası rejimlerinin döviz kuru şokları ve finansal istikrar üzerindeki etkilerini karşılaştırarak konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Para Politikası Rejimleri

Bu konudan daha fazla soru