Examkin

Soru

Zorluk: ZorLucas (Beşeri Sermaye) Modeli

Robert Lucas tarafından geliştirilen Beşeri Sermaye Modeli'nde (1988), beşeri sermayenin hem bireysel verimlilik (içsel etki) hem de toplumsal verimlilik (dışsal etki) üzerindeki rolü temel bir ayrım olarak sunulmaktadır.

Buna göre, Lucas modelinde beşeri sermaye dışsallıklarının varlığı ve bu dışsallıkların piyasa dengesi üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Beşeri sermayenin dışsal etkisi, bireyin eğitim için ayırdığı zamanın marjinal verimliliğini doğrudan artırarak piyasa dengesinin her zaman sosyal optimumda oluşmasını sağlar.
  2. Bireyler, beşeri sermaye birikimi sürecinde yarattıkları toplumsal faydayı kendi kararlarında hesaba katmadıkları için, piyasa büyüme oranı sosyal açıdan optimum orandan daha düşük gerçekleşir.Cevap
  3. C
    Modelde beşeri sermaye birikimi üretim fonksiyonunda azalan verimlere tabi olduğu için, dışsallıklar olsa dahi ekonomi uzun dönemde Solow modelindeki gibi durağan duruma ulaşır.
  4. D
    Beşeri sermayenin içsel etkisi, ekonomideki toplam bilgi stokunun artmasıyla tüm firmaların maliyetlerini düşüren bir süreçken; dışsal etki bireyin kendi beceri artışını temsil eder.
  5. E
    Beşeri sermayenin yarattığı dışsallıklar, fiziksel sermayenin marjinal verimliliğini azalttığı için ekonomide sermaye birikiminin durmasına ve büyümenin sadece düzey etkisiyle sınırlı kalmasına neden olur.

Cevap

Bireylerin dışsal faydaları içselleştirmemesi nedeniyle piyasa dengesindeki büyüme oranının sosyal optimumdan düşük kalması doğrudur.
Doğru yanıt olan seçenek, Lucas'ın modelindeki temel piyasa başarısızlığını vurgulamaktadır. Modelde beşeri sermayenin iki etkisi vardır: içsel etki (bireyin kendi maaşını artırması) ve dışsal etki (ortalama beşeri sermayenin tüm ekonomide verimliliği artırması). Bireyler kararlarını alırken sadece kendi maaşlarındaki artışı dikkate aldıklarından, topluma sağladıkları ek faydayı (dışsallığı) görmezden gelirler. Bu durum, eğitim yatırımlarının ve dolayısıyla ekonomik büyüme oranının, sosyal olarak en iyi (optimum) seviyenin altında kalmasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Üretim fonksiyonunun analiz edilmesi
Y=AKβ(uhL)1−βhaγY = A K^\beta (u h L)^{1-\beta} h_a^\gamma
Üretim fonksiyonundaki hh bireysel (içsel) beşeri sermayeyi, hah_a ise toplumsal (dışsal) beşeri sermayeyi temsil eder.
2
Bireysel karar mekanizmasının incelenmesi
Birey, zamanını eğitim (1−u1-u) ve çalışma (uu) arasında bölüştürürken sadece kendi hh düzeyine bakar.
Piyasa mekanizmasında bireyler sadece kendi ücretlerini (içsel verimlilik) maksimize etmeye çalışırlar.
3
Dışsallık etkisinin değerlendirilmesi
Dışsal etki (hah_a), bireyin kontrolünde olmayan bir toplumsal faydadır.
Birey eğitim alırken toplumun genel bilgi düzeyine yaptığı katkıyı (dışsallığı) dikkate almadığı için eğitim yatırımı toplumsal açıdan yetersiz kalır.
4
Büyüme oranlarının karşılaştırılması
gpiyasa<goptimumg_{piyasa} < g_{optimum}
Dışsallıkların olduğu bir modelde piyasa dengesi, sosyal faydayı tam olarak yansıtmadığı için büyüme alt-optimal seviyede kalır.

Anahtar Kavram

Lucas Modelinde İçsel ve Dışsal Etki Ayrımı

İpuçları

1
Lucas modelinde dışsallıkların piyasa dengesi ile sosyal optimum arasında bir fark yaratıp yaratmadığını düşünün.
2
Bireylerin eğitim kararı verirken sadece kendi gelecekteki ücretlerini mi yoksa toplumun genel zenginliğini mi düşündüklerini analiz edin.

Daha Fazla Pratik

Lucas modelindeki 'Lucas Paradoksu' kavramını ve beşeri sermaye dışsallıklarının uluslararası sermaye hareketlerini nasıl açıkladığını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Lucas (Beşeri Sermaye) Modeli

Bu konudan daha fazla soru